یکشنبه 9 ربیع‌الثانی 1448
۲۹ شهریور ۱۴۰۵
20 سپتامبر 2026

(۲۳۱۸) بعد از این که نماز فرض تمام شد آیا نماز سنت را بخوانم یا تسبیح؟

(۲۳۱۸) سوال: بعد از این که نماز فرض تمام شد آیا سنت را بخوانم یا تسبیح، تحمید، تکبیر و مأثوراتی که وجود دارد را بخوانم سپس سنت را بخوانم؟

جواب:

افضل این است که انسان آنچه از اذکار برای مشروع شده را بخواند و الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {فَإِذَا قَضَیۡتُمُ ٱلصَّلَوٰةَ فَٱذۡكُرُوا۟ ٱللَّهَ قِیَـٰمࣰا وَقُعُودࣰا وَعَلَىٰ جُنُوبِكُمۡۚ} [سوره النساء: ۱۰۳] (پس چون نماز را به پایان رساندید، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را ایستاده، و نشسته و بر پهلوی خویش (خوابیده) یاد کنید) و استغفار می‌کند و می‌گوید: «اللهم أنت السلام و منك السلام»[۱] (بار اللهی تو سلامی و سلام از توست) و ذکر، تسبیح، تکبیر و  تحمیدی که وارد شده است سپس بعد از آن نافله را می‌خواند.

و افضل این است که انسان نافله (راتبه و غیر راتبه‌ی قبل یا بعد از نماز) را در خانه‌اش بخواند مگر آنچه در مسجد مشروع شده باشد مانند قیام رمضان و نماز کسوف نزد کسانی که می‌گویند سنت است و واجب نیست.

پس افضل این است که مرد راتبه را خانه‌اش بخواند مگر این که بترسد که اگر در خانه بخواند دیر شود پس هنگامی که به مسجد رسید نماز می‌خواند.


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة بعدما أنتهي من صلاة الفرض هل أصلي السنة؟ أم أُسَبِّحُ، وأحمد الله، وأُكبر، وأقرأ المأثورات ثم أصلي السُّنَّة؟

فأجاب رحمه الله تعالى: نعم هذا هو الأفضل: أن يُتبعَ الإنسان الفريضة بما يُشْرَعُ بَعْدَها؛ لقول الله تعالى: ﴿ فَإِذَا قَضَيْتُمُ الصَّلَوَةَ فَاذْكُرُوا اللَّهَ قِيَما وَقُعُودًا وَعَلَى جُنُوبِكُمْ ﴾ [النساء: ۱۰۳] فتأتي بالاستغفار، وقول: «اللهم أنت السلام ومنك السلام»، والذكر، والتسبيح، والتكبير، والتحميد حسب ما ورد، ثم بعد ذلك تُصَلَّى النافلة.

والأفضل للإنسان أن يصلي النافلة في بيته، الراتبة وغير الراتبة، سواء التي قبل الصلاة أو التي بعد الصلاة إلا ما شرع في المسجد، كقيام رمضان، وكصلاة الكسوف عند القائلين بأنها سُنَّة وليست بواجبة.

فالأفضل للرجل أن يصلي الراتبة في بيته، إلا أن يخاف أن تقام الصلاة إذا صَلَّى في بيته، فحينئذٍ يُؤَخِّرُ الصلاة حتى يصل إلى المسجد فيصلي الراتبة.

مطالب مرتبط:

(۲۳۱۴) اذکار و دعاهای پس از نماز

اذکاری برای بعد از نماز وارد شده است متنوع است و انسان هر کدام از آن را بخواند کفایتش می‌کند زیرا عباداتی که به صورت متنوع برای انسان مشروع گشته است انسان بر آن وجوهی که وارد شده است انجام می‌دهد....

ادامه مطلب …

(۲۳۳۶) آیا بالا بردن دستان در دعا بعد از نماز فرض جایز است؟

از آداب و اسباب اجابت دعا این است که انسان دستانش را هنگام دعا بلند کند ولی شایسته است که بداند بالا کردن دست در هنگام دعا دارای اقسام است: ....

ادامه مطلب …

(۲۳۳۵) حکم مسح صورت بعد از نمازهای فرض و سنت

مسح صورت با دو دست بعد از دعا در مورد مستحب بودن آن بین علما اختلاف است بعضی گفتند مستحب است و بعضی نیز گفته‌اند بدعت است....

ادامه مطلب …

(۲۳۳۷) حكم بلند کردن دست برای دعا بعد از نماز فرض

شایسته است که دانسته شود بالا بردن دست در هنگام دعا دارای اقسامی است: ...

ادامه مطلب …

(۲۳۲۶) آیا عدد اذکار به ۳۳ محدود شده است؟

اذکار بعد از نماز انواعی دارد: نوع اول: این که انسان بگوید: ۱۰ بار سبحان الله، ۱۰ بار الحمدلله و ۱۰ بار الله اکبر. نوع دوم: این که بگوید: ۳۳ سبحان الله، ۳۳ الحمدلله و ۳۴ بار الله اکبر. نوع سوم: این که بگوید: سبحان الله، والحمدلله و لا اله إلا الله و الله اکبر را ۳۳ بار بگوید سپس برای بار صدم این را بگوید: لا اله إلا الله وحده لا شریک له، له الملک و له الحمد و هو علی کل شیء قدیر....

ادامه مطلب …

(۲۳۳۴) حکم شرع در مورد خواندن نماز پشت امامی با ذکر صلوات خاص

اگر این را در نماز می‌خواند چیزی که برای من ظاهر گشت نماز او باطل است چون که این دعا نزدیک است که شرک باشد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه