دوشنبه 20 صفر 1448
۱۲ مرداد ۱۴۰۵
3 آگوست 2026

(۱۳۷۴) حکم سهل‌انگاری در عمل به سنت گرفتن ناخن

(۱۳۷۴) سوال: بسیاری از دختران دانشجو هستند که وقتی آن‌ها را نصیحت می‌کنیم که بلند گذاشتن ناخن، خلاف سنت رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم است، در این باره سهل انگاری کرده و می‌گویند: کسی که به سنت عمل کند، پاداش می‌برد و کسی که عمل نکند، مجازات نمی‌شود. شما چه توصیه و نصیحتی برای این زنان دارید؟

جواب:

بله، روی سخنم با تمام بانوان از جمله نوجوانان، جوانان و همچنین بزرگ‌سالان است. می‌گویم: بر هر زنی واجب است که تقوای الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را پیشه ساخته و خود را از آتش دوزخ نجات دهد زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم خبر داده‌اند که بیشتر جهنمیان، زنان هستند. بر زن واجب است که پیرو سنت رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم  باشد. أنس رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ گفت: «وُقِّتَ لنا في قَصِّ الشَّارِبِ، وتقْلِيمِ الأظْفارِ، ونتْفِ الإبِطِ، وحَلْقِ العانَةِ، أنْ لا نَتْرُكَ أكْثَرَ مِن أرْبَعِينَ لَيْلَةً»[۱] : (برای کوتاه کردن سبیل، چیدن ناخن‌ها، کندن موی زیر بغل و تراشیدن موی شرمگاه مهلت داده شده‌ایم که آن را بیش از چهل شبانه‌روز رها نکرده و به تأخیر نیاندازیم). ظاهر حدیث، چنین است که عدم چیدن ناخن‌ها بیش از چهل روز، جایز نیست. این که در جواب نصیحت می‌گویند: (هر کس به سنت عمل نماید، ثواب داده می‌شود و هر کس آن را ترک کند، مجازات نمی‌شود) سهل انگاری است. آیا نمی‌دانند که روزی فرا خواهد رسید که آرزو خواهند داشت فقط یک نیکی و ثواب به نیکی‌هایشان افزوده شود؟! سپس باید گفت: این گرایش و مُد از کجا آمده است؟ این کار در میان مادران و مادربزرگان ما مُد و رایج نبوده است. همچنین این مُد که لاک زدن ناخن می‌باشد، مانع رسیدن آب به ناخن می‌شود و وضو را ناقص می‌کند زیرا از شروط درست بودن نماز، زدودن هر چیزی است که مانع رسیدن آب به پوست یا ناخن شود. همچنین چنان که شنیده‌ایم مُد شده است که برخی زنان فقط یک ناخن را بلند کرده و لاک می‌زند و بقیه را کوتاه می‌کند که البته این کار، مخالفت آشکار است؛ زیرا ناخن‌ها باید هم‌شکل و هم‌اندازه باشند؛ یا همگی چیده شود یا همگی بلند باشد؛ بلند گذاشتن آن‌ها بیش از چهل روز، درست نیست و برخلاف مدتی است که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم برای امتش تعیین نموده است.


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: هناك كثير من الطالبات إذا نصحناهن بأن تطويل الأظافر مخالف للسنة تساهلت بهذا وقالت: إن السنة يُثاب فاعلها، ولا يُعاقب تاركها. فهل من توجيه لهؤلاء النسوة؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: نعم، أُوجه كلمتي هذه إلى جميع النساء؛ الصغار منهن، والكبار فأقول: على المرأة أن تتقي الله -عز وجل-، وأن تنجي نفسها من النار ، فإن النبي صلى الله عليه وسلم أخبر أنه وجد أن أكثر أهل النار النساء، وعليها – أي على المرأة – أن تتبع سنة الرسول صلى الله عليه وسلم، وقد قال أنس رضي الله عنه: «وقت لَنَا فِي قَصِّ الشَّارِبِ، وَتَعْلِيمِ الْأَطْفَارِ، وَنَتْفِ الْإِبِطِ، وَحَلْقِ الْعَانَةِ، أَنْ لَا نَتْرُكَ أَكْثَرَ مِنْ أَرْبَعِينَ لَيْلَةٌ».

وظاهر هذا الحديث أنه لا يجوز تأخير تقليم الأظفار أكثر من أربعين يوما.

وأما قولها: إن السنة يُثاب فاعلها، ولا يُعاقب تاركها. فهذا تهاون منها، ألم تعلم أنها سيأتيها اليوم الذي تتمنى أن يكون في حسناتها زيادة حسنة واحدة؟ ثم إن هذه الموضة من أين أُخِذَت؟ إنها ليست معروفة، لا في أمهاتنا، ولا في جداتنا، ثم إن هذه الموضة التي يكون فيها طلاء الأظافر يكون فيها شيء يمنع من وصول الماء إلى الظفر، وهذا يُخل بالوضوء؛ إذ من شرط صحة الوضوء إزالة ما يمنع وصول الماء إلى البشرة، أو إلى الظفر، ثم إن من هذه الموضات -حسبها سَمِعْنا – أن بعضهن تجعل إصبعًا واحدا فيها هذا الطلاء، وتطول ظفره، والباقي تُقلّمه، وهذه مخالفة ظاهرة؛ لأن الأظافر طريقها واحد: إما أن تُقلّم كلها، وإما أن تُترك كلها ، وتَرْكُها فوق أربعين يومًا خِلافُ ما وقته النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم- لأمته.

مطالب مرتبط:

(۱۳۵۷) آیا برای مرد، جایز است که موی سفید سر یا ریش خود را بکند؟

کندن موی سفید از ریش، جزو نَمص به شمار می‌آید؛ زیرا نمص به معنای کندن موی صورت است. کسی‌ که این کار را انجام دهد، مورد لعن قرار گرفته و این کار از گناهان کبیره است...

ادامه مطلب …

(۱۳۵۴) رنگ کردن ریش با رنگ سیاه چه حکمی دارد؟

همان طور که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرموده‌اند. می‌توان به جای رنگ سیاه از رنگ قهوه‌ای که ترکیب سیاه و زرد است استفاده نمود تا با این کار به سنت عمل گردد و از کار حرام خودداری شود....

ادامه مطلب …

(۱۳۵۳) آیا مویی که روی گردن از روبرو می‌روید، جزو ریش است؟

مویی که روی گردن و زیر زنخ می‌روید، جزو ریش نیست و تراشیدن آن جایز است زیرا جزو ریش محسوب نمی‌شود اما تراشیدن ریش، حرام است...

ادامه مطلب …

(۱۳۶۷) حکم شرعی کوتاه‌ کردن طول ریش با قیچی در صورت ایجاد مزاحمت

کار ناپسند این است که قسمتی از ریش خود را کوتاه می‌کند؛ این ‌کار با دستور رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم مخالفت دارد زیرا ایشان برای مخالفت با مجوسیان و مشرکان، به بلند گذاشتن ریش دستور داده است...

ادامه مطلب …

(۱۳۶۹) حکم کسی که ریش خود را کوتاه کرده و آن را تزیین و زیبا کردن ریش می‌نامد چیست؟

تزیین کردن ریش تنها در پیروی از این دستور رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم است که فرمود...

ادامه مطلب …

(۱۳۷۶) مویی که از انسان می‌ریزد یا ناخنی که چیده می‌شود را چه باید کرد؟

برخی علما چنین نظر دارند که بهتر است شخص هر مو یا ناخنی که از بدنش جدا می‌کند را دفن کند و به عملکرد صحابه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُم استدلال کرده‌اند. اگر این کار ممکن بود، خوب است که انجام شود اما اگر آسان نبود، ایرادی ندارد که در هر جایی گذاشته شود....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه