دوشنبه 3 ربیع‌الثانی 1448
۲۳ شهریور ۱۴۰۵
14 سپتامبر 2026

(۱۱۹۱) نگاه کردن به عورت برادر مسلمان

(۱۱۹۱) سوال: آیا چنان که در حدیث آمده، «هر کس به عورت برادرش نگاه کند، ملعون است»،[۱] حتی اگر از روی قصد نباشد؟

جواب:

این حدیث ضعیف است و برخی نیز با این لفظ آن را روایت می‌کنند: «الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ نگاه کننده و نگاه شونده را لعنت کند».[۲] ولی در هر حال برای مرد جایز نیست که به عورت برادرش نگاه کند. به دلیل فرموده‌ی رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم که: «مرد نباید به عورت مرد و زن نباید به عورت زن نگاه کند».[۳]

بر هر کسی واجب است که اگر ببیند عورت برادرش پیداست و به عنوان مثال در حال قضای حاجت است، چشم خود را برگرداند. به هیچ عنوان حلال نیست که به او نگاه کند. چون این کار توهین به برادرش است و موجب برپایی فتنه می‌شود. شاید شیطان این عورت را طوری به او بنمایاند که چنین نیست و با این کار، فتنه‌ای برای نگاه کننده و نگاه شونده حاصل شود. همچنین انسان باید عورتش را حفظ کند و آن را فقط به همسر و کنیزش بنمایاند و لباس‌های پوشیده بپوشد.

به این مناسب دوست دارم این نکته را متذکر شوم که اشتباه است انسان شلوارکی بپوشد که فقط نصف ران را می‌پوشاند. سپس روی این شلوارک لباس نازکی بپوشد که ساتر نباشد. این کار حرام است. نماز خواندن در چنین لباس کوتاهی که روی آن لباس بلند نازک پوشیده‌اند صحیح نیست. چون بر مرد نمازگزار واجب است که آنچه بین ناف و زانوست را با لباسی ساتر بپوشاند.

***


[۱] شاید منظورش روایتی باشد که خطیب بغدادی در «موضح أوهام الجمع و التفریق» (ج۲، ص۳۵۶، حدیث شماره۳۹۱) با این لفظ می‌آورد: «مَنْ نَظَرَ إِلَى عَوْرَةِ أَخِيهِ مُتَعَمِّدًا لَمْ يَقْبَلِ اللَّهُ لَهُ صَلاةً أَرْبَعِينَ يَوْمًا». یعنی: «هر کس که از روی عمد به عورت برادرش نگاه کند، الله نماز چهل شبش را نمی‌پذیرد».

[۲] روایت بیهقی (ج۷، ص۹۹، حدیث شماره ۱۳۳۴۴)، به صورت مرسل از حسن بصری، و روایت دیلمی (ج۳، ص۴۶۵، حدیث شماره ۵۴۴۱). از ابن عمر رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُمَا، با این لفظ: «لعن الله النَّاظر والمنظور إِلَيْهِ».

[۳] صحیح مسلم: کتاب الحیض، باب تحریم النظر إلی العورات، حدیث شماره (۳۳۸). از ابوسعید خدری رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ با این لفظ: «لا يَنْظُرُ الرَّجُلُ إِلَى عَوْرَةِ الرَّجُلِ. وَلَا الْمَرْأَةُ إِلَى عَوْرَةِ الْمَرْأَةِ».

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل إذا نظر شخص إلى سَوْءَة أخيه بدون قصد يكون آنها، كما في حديث: «مَنْ نظر إلى سوءة أخيه المسلم فهو ملعون»؟

فأجاب رحمه الله تعالى: هذا الحديث ضعيف ويرويه بعض الناس بلفظ: «لعن الله الناظر والمنظور». ولكن لا يحل للرجل أن ينظر إلى عورة أخيه؛ لقول النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم-: «لا ينظر الرجل إلى عورة الرجل، ولا المرأة إلى عورة المرأة».

ويجب عليه إذا رأى أخاه كاشفًا عورته يقضي حاجته مثلا، يجب عليه أن يَكُفّ بَصَره، ولا يحل له أن ينظر إليها؛ لأن في ذلك امتهانا لأخيه وإثارة للفتنة، فقد يصور له الشيطان هذه العورة بصورة ليست على ما هي عليه، ويحصل بهذا فتنة للناظر والمنظور، ولكن على الإنسان أيضًا أن يحفظ عورته إلا من زوجته أو ما ملكت يمينه، وعليه أن يلبس الثياب الساترة.

وبهذه المناسبة أود أن أنبه على ما يفعله بعض الناس من لباس سراويل قصيرة تغطي نصف الفخذ، ثم يلبس فوقها ثوبا شفافا لا يستره، فإن ذلك حرام عليهم، ولا تصح صلاتهم في هذا السروال القصير الذي ليس عليه إلا ثوب رهيف؛ لأن الواجب على المصلى الرجل أن يستر ما بين السُّرَّة والرُّكْبة بثوب ساتر.

مطالب مرتبط:

(۱۰۹۵) ابوموسی اشعری مزماری از مزامیر آل داود

معنی حدیث این است که ابو موسی اشعری رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ صدای خوب و قرائت زیبایی داشت که پیامبر به او گفت مزماری از مزامیر آل داود به او داده شده

ادامه مطلب …

(۱۱۷۳) حکم صید پرندگان در شب

این حدیث صحیح نیست. صید چه در شب و چه در روز، جایز است. ولی در شب خطر بیشتری دارد. اما از لحاظ کلی صید در شب یا روز اشکالی ندارد

ادامه مطلب …

(۱۲۰۹) حدیث «روزه بگیرید، سالم می‌مانید»

سوال: آیا این حدیث است: «روزه بگیرید، سالم می‌مانید»؟ جواب: بله، حدیث است، اما حدیث ضعیف است و به آن عمل نمی‌شود.

ادامه مطلب …

(۱۲۱۲) صحت این حدیث تا چه اندازه است

این حدیث ضعیف است، زیرا طلب کردن از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ عبادت به شمار می‌رود و انسان مامور است که هم ذکر و هم دعا کند و بی نیاز از هیچکدام نیست

ادامه مطلب …

(۱۲۲۹) حکم استفاده از کلاه گیس و چسباندن مو به مو

واصله کسی است که برای مردم مو می‌گذارد و مستوصله کسی است که درخواست می‌کند برایش مو بگذارند. گذاشتن مو روی سر با مویی که ریخته شده، حرام و جزء گناهان کبیره است

ادامه مطلب …

(۱۱۱۷) حدیث «من سنّ فی الإسلام سنة حسنة»

منظور از سنت در این حدیث، سنتِ عمل و فعل است، نه سنت تشریع. زیرا تشریع مختص الله و رسول است و کسی حق ندارد چیزی وارد دین کند

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه