دوشنبه 27 رمضان 1447
۲۵ اسفند ۱۴۰۴
16 مارس 2026

(۵۴۳) حکم استفاده از صفات الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ برای اشخاص

(۵۴۳) سوال: می‌بینم که برخی از مردم در نامه‌ها و یادداشت‌های خود به فرد دیگر، از نام‌های الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ استفاده کرده و می‌گوید: والدی العزیز (پدر عزیزم)، أخي القدير (برادر گرانقدرم)، أختي الكريمة (خواهر گرامی‌ام‌‌) و… ؛ آیا این کار، اشکالی دارد؟

جواب:

ایرادی ندارد و بلکه جایز است؛ الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {لَقَدْ جَاءَكُمْ رَسُولٌ مِنْ أَنفُسِكُمْ عَزِيزٌ عَلَيْهِ مَا عَنِتُّمْ حَرِيصٌ عَلَيْكُمْ بِالْمُؤْمِنِينَ رَءُوفٌ رَحِيمٌ} [التوبه: ۱۲۸]: (پیامبری از خودتان به نزد شما آمده است که هر رنجی که می‌کشید، برایش سنگین است، بسیار خیرخواه شما است و برای مؤمنان، دلسوز و مهربان است) همچنین می‌فرماید: {وَلَهَا عَرْشٌ عَظِيمٌ} [النمل: ۲۳]: (او (بلقیس) تخت عظیم و بزرگی دارد) پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نیز فرمود: «إنّ الكَرِيمَ ابنِ الكَرِيمِ ابنِ الكَرِيمِ يُوسُفُ»: (یوسف، کریم فرزند کریم فرزند کریم است). بنابراین این‌ها دلیلی است که این صفت‌ها برای الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و دیگران صحیح است اما هرگز صفات الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ هیچ شباهتی به صفات مخلوقات ندارد؛ زیرا صفات خالق، شایسته‌ی خود او است و صفات مخلوقات نیز مناسب آنان است. به کار بردن واژه‌ی عزیز برای پدر، مادر، دوست و… بدین معنا است که تو برایم ارزشمند، گرامی و… هستی و هرگز منظور این فرد، آن صفت الله که (العزّة) است که هیچ کس توان نزدیک شدن به آن را نیز ندارد، نیست.

***


این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل من جمهورية مصر العربية: أرى بعضًا من الناس يكتب في خطاباته لأخيه مثلا أو لوالده فيقول مثلا: والدي العزيز. أو: أخي القدير. أو أختي الكريمة. وغير ذلك من أسماء الله الحسنى. هل هذا العمل فيه شيء؟

فأجاب رحمه الله تعالى: نعم هذا ليس فيه شيء، بل هو من الجائز، قال الله تعالى: ﴿ لَقَدْ جَاءَكُمْ رَسُولٌ مِّنْ أَنفُسِكُمْ عَزِيزُ عَلَيْهِ مَا عَنتُمْ حَرِيصٌ عَلَيْكُم بِالْمُؤْمِنِينَ رَءُوفٌ رَحِيمٌ ﴾ [التوبة: ۱۲۸]. وقال تعالى: ﴿ وَلَهَا عَرْشُ عَظِيمٌ ﴾ [النمل: ۲۳]. وقال النبي صلى الله عليه وسلم: «إن الكريم ابن الكريم ابن الكريم يوسف». فهذا دليل على أن مثل هذه الأوصاف تصح الله ولغيره، لكن اتصاف الله بها لا يُماثله شيء من اتصاف المخلوق بها، فإن صفات الخالق تليق به وصفات المخلوق تليق به وقول القائل لأبيه، أو أمه، أو صديقه العزيز. يعني أنك عزيز عليَّ، وغال عندي، وما أشبه ذلك، ولا : يقصد بها أبدا الصفة التي تكون الله، وهي العزة التي لا يقربها أحد، وإنما يريد: أنك عزيز علي وغال عندي، وما أشبه هذا.

مطالب مرتبط:

(۵۵۸) حکم گفتن “يا وجهَ الله” هنگام خستگی

جایز نیست بلکه واجب است بگویی: "يا الله".

ادامه مطلب …

(۵۴۲) حکم نام نهادن انسان به نام‌های (عزيز، حكيم و عادل)

بله، جایز است که انسان به این نام‌ها نام نهاده شود البته به شرطی که معنای اصلی که از آن مشتق شده است در نظر گرفته نشود بدین صورت که فقط یک اسم، شمرده شود. برخی صحابه  نیز چنین اسم‌هایی داشتند.

ادامه مطلب …

(۵۴۷) حکم استفاده از اسم “فرشتگان رحمت” برای پرستاران

این نام‌گذاری، حرام است زیرا زیرا فرشتگان عليهم الصلاة والسلام بزرگوارتر از آن هستند که نامشان برای زنان پرستار استفاده شود.

ادامه مطلب …

(۵۴۱) حكم گفتن عبارت: “خوشبختی و فرزندان نصیبتان باد” به عروس و داماد

نظرم این است که گفتن این عبارت، روی‌گردانی از چیزی است که در سنت برای تبریک ازدواج، وارد شده است.

ادامه مطلب …

(۵۶۷) حکم شرع در مورد عبارت: “از شانس و طالع خوب است که چنین و چنان شد”

این تعبیر کسانی است که به ستارگان اعتقاد دارند و در پیش‌بینی نحس و خوب برای شخص به طالع و محل طلوع ستارگان، تکیه می‌کنند. شایسته نیست که مسلمان چنین حرفی را بگوید بلکه این حرف به حرام بودن نزدیک‌تر است تا این که مکروه باشد.

ادامه مطلب …

(۵۷۰) حکم عبارت “من بر درِ الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ هستم”

در جواب می‌گوید: "من بر درِ الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ هستم" یعنی چیزی ندارم اما از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌خواهم که برایم آسان و فراهم نماید. این مقصود مردم از این عبارت است و ایراد و اشکالی ندارد.

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه