جمعه 14 ذیقعده 1447
۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵
1 می 2026

(۵۱۵) حکم غذا خوردن با مشرکان از یک ظرف

شایسته‌تر و بهتر این است که مسلمان از مجالس بد دوری کند؛ از جمله مجالس مشرکان، یهود و نصاری. باید تا حد امکان از آنان دوری کند اما در نیاز یا ضرورت، معذور است؛ مانند بسیاری از شرکت‌ها که کارکنان مسلمان و کافر در آن مشغول به کار هستند و مسلمان چاره‌ای برای دور شدن از جمع آنان ندارد.

(۵۱۳) حکم دیدار از والدینی که کافر هستند

صله‌ی رحم از ولايت و دوستی جدا و مستقل است لذا بر هر انسانی واجب است صله‌ی رحم را به جای آورد و پیوند خویشاوندی‌اش را برقرار نماید، هر چند که کافر باشند. البته اگر کافر باشند، نباید با آنان در کفرشان، دوستی، همراهی و هم‌کاری کند.

(۵۱۲) حب و بغض به خاطر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ

محبت و دوست داشتن به خاطر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ چنین است که فردی را فقط به خاطر الله دوست داشته باشی.
بغض و کینه به خاطر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ نیز چنین است که کسی را دوست نداشته باشیم چون از فرمان الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ سرکشی می‌کند.

(۵۱۱) حب و بغض به خاطر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ چگونه است؟

محبت به خاطر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ چنین است که شخصی که دین‌دار، اهل علم، اهل عبادت، خوش اخلاق و خوش رفتار است را بدین خاطر که مطیع الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ است و به او ایمان دارد را دوست بداری. بغض و دشمنی به خاطر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ نیز چنین است که شخص گناه‌کار که در دین الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ سهل‌انگاری و سستی می‌کند و بدان اهمیت نمی‌دهد را دوست نداشته باشی و بغض وی را داشته باشی.

(۵۱۰) محبت به خاطر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ چگونه است؟

بدین صورت است که فرد را به خاطر عبادت‌کار بودن و نیکوکار بودنش دوست داشته باشید، نه به خاطر مال، پیوند خویشاوندی، اخلاق خوب، ظاهر و چهره و… ؛ بلکه فقط او را به خاطر دین‌داری و تقوای وی دوست داشته باشید. این محبت به خاطر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ است.

(۵۰۹) توضیح درباره‌ی روایتی در مورد توسل به دعای پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم

علماء درباره‌ی صحت این حدیث، اختلاف ‌نظر دارند لذا برخی آن ‌را انکار کرده و گفته‌اند: از پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ثابت نیست. برخی دیگر نیز می‌گویند: صحیح و ثابت است. بر فرض صحت و ثبوت این حدیث، باز هم از باب توسل به ذات پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نیست، بلکه چنان که واضح و آشکار است، توسل به دعای پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم است.

(۵۰۸) حکم توسل به جاه اشخاصی که وفات کرده‌اند

دعا و درخواست از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ با هیچ وسیله‌ای جایز نیست مگر این ‌که آن وسیله در شرع، ثابت باشد؛ زیرا دعا عبادت است و در عبادت نیز باید به آن چه در شرع وارد شده بسنده کرد.

(۵۰۷) آیا گفتن این عبارت در دعا جایز است: “اللّهُمَّ شَفِّع فِينَا مُحَمَّداً صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم “

اگر از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بخواهید که پیامبر محمد صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم را شفاعت‌گر شما قرار دهد، هیچ اشکال و ایرادی ندارد.

(۵۰۵) توضیح درباره توسل به جاه صالحین

وسل به الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ با دعای کسی‌ که امید اجابت دعایش وجود دارد زیرا فرد نیکوکاری است، ایرادی ندارد؛ زیرا صحابه  با دعای پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در حق آنان به الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ متوسل می‌شدند و عمر رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ نیز با دعای عباس بن عبد المطلب رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ متوسل شد.

(۵۰۴) حکم توسل به جاه و مقام اولیاء و صالحان

شایسته است بدانیم که یک وسیله، زمانی به عنوان وسیله گرفته می‌شود که وسیله بودن آن حقیقتا از نظر شرعی یا در واقعیت، اثبات شده باشد؛ اما گرفتن امری که در شرع به عنوان وسیله اثبات نشده، کاری لغو و بلکه نوعی شرک است؛ زیرا اثبات سببی که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ آن ‌را سبب قرار نداده است.