یکشنبه 20 شعبان 1447
۱۹ بهمن ۱۴۰۴
8 فوریه 2026

(۳۱۱۵) هرگاه خطیب در روز جمعه ایستاد و گفت: السلام علیکم و رحمة الله و برکاته، آیا جواب سلام او را بدهیم؟

(۳۱۱۵) سوال: هرگاه خطیب در روز جمعه ایستاد و گفت: السلام علیکم و رحمة الله و برکاته، آیا جواب سلام او را بدهیم؟

جواب:

بله، هرگاه خطیب سلام کرد بر جماعت سلام می‌‌کند و کسی که بر جماعتی سلام می‌‌کند بر آن‌‌ها واجب است جواب او را بدهند اما جواب دادن فرض کفایه است لذا اگر صف اول یا برخی جواب سلام را داده و خطیب بشنود کافی است و این زمانی است که انسان در مسجد باشد اما اگر در خارج از مسجد باشد نگاه می‌‌کنیم اگر می‌‌خواهد در این مسجدی که امام آن آمده نماز بخواند جواب او را می‌‌دهد ولی اگر نمی‌‌خواهد در آن مسجد نماز بخواند جواب نمی‌‌دهد زیرا خطیب بر کسانی که داخل مسجد هستند و کسانی که می‌‌خواهند در این مسجد نماز بخوانند سلام کرد.

بنابراین می‌‌گوییم: اگر انسانی خواست در مسجدی که در غرب شهر است نماز بخواند و از خطیبی که در وسط شهر است عبور کرد؛ آیا بر این شخص واجب است با خطبه‌‌ی او سکوت کند یا این که به او می‌‌گوییم: او قصد نماز با او را ندارد لذا واجب نیست؟

جواب دومی است یعنی بر او واجب نیست برای این خطبه سکوت کند زیرا قصد خواندن نماز در مکانی که این خطیب خطبه می‌‌خواند را ندارد به همین دلیل اگر خرید و فروش کرد در حالی که به خطبه‌‌ی امامی که قصد نماز خواندن همراه او را ندارد گوش می‌‌داد خرید و فروش او درست است زیرا مسجدی که می‌‌خواهد در آن نماز بخواند خطیب آن شروع به خطبه نکرده بلکه اذان (دوم) گفته نشده است.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إذا قام الخطيب يوم الجمعة وقال: السلام عليكم ورحمة الله وبركاته، فهل نرد عليه السلام؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: نعم، إذا سَلَّم الخطيب يسلم على جماعة، والمسلم على جماعة يجب عليهم أن يردوا عليه، لكن الرد فرض كفاية، فإذا رد الصف الأول أو بعضهم وسمعهم الخطيب كفى، وهذا إذا كان الإنسان في المسجد، أما إذا كان في غير المسجد :نظرنا إن كان يريد أن يصلي في هذا المسجد الذي جاء إمامه فليرد عليه، وإن كان لا يريد الصلاة فيه فإنه لا يرد؛ لأن الخطيب إنما سلَّم على من في المسجد، وعلى من يريد أن يصلي في هذا المسجد.

ومن ثَمَّ نقول: لو أن إنسانًا أراد أن يصلي في مسجد غرب البلد، ومر بخطيب يخطب في وسط البلد، فهل يجب على هذا أن ينصت لخطبة الإمام، أو نقول: إنه لا يريد الصلاة معه فلا يجب؟

الجواب: الثاني، أنه لا يجب عليه أن ينصت لهذه الخطبة؛ لأنه لم يُرِدْ أن يصلي في المكان الذي فيه خطيبها، ولهذا لو باع أو اشترى وهو يستمع إلى خطبة الإمام الذي لا يريد الصلاة معه كان البيع والشراء صحيحًا؛ لأن المسجد الذي يريده لم يبدأ فيه الخطيب بالجمعة، بل لم يناد فيه للجمعة.

مطالب مرتبط:

(۳۰۵۴) آیا غسل در صبح روز جمعه ، غسل نماز جمعه هم حساب می‌شود؟

قبل از نماز صبح کفایت نمی‌‌کند زیرا روز داخل نشده است اما بعد از نماز صبح کفایت می‌‌کند اما بهتر است که آن را بعد از طلوع خورشید تکرار کند تا اینکه مطمئن شود که غسلش در روز جمعه انجام شده است....

ادامه مطلب …

(۳۰۸۱) لطفا پیرامون زود آمدن به نماز جمعه توضیح دهید.

برادران مسلمانم را به زود آمدن به نماز جمعه سفارش می‌‌کنم تا این که این پاداش را دریافت کنند و از زود آمدنشان با نماز خواندن، تلاوت قرآن و ذکر بهره ببرند...

ادامه مطلب …

(۳۱۱۳) حکم سواک زدن در حالی که امام خطبه می‌‌خواند چیست؟

در صورتی که برای نیاز باشد مانند این که شخص از سواک برای رفع خواب آلودگی استفاده کند این کار درست و هدف از آن خیر است....

ادامه مطلب …

(۳۰۴۷) آیا می‌توانیم در بیابان با چهار نفر، نماز جمعه بخوانیم؟

جایز نیست نماز جمعه در بیابان برپا شود چه انسان مسافر و چه مقیم باشد به همین دلیل پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نماز جمعه را در سفرهایش برپا نمی‌‌کرد....

ادامه مطلب …

(۳۰۴۶) حکم اقامه نماز جمعه برای عشایر ساکن بیابان

در بادیه‌‌ها (بیابان‌‌ها) نماز جمعه خوانده نمی‌‌شود زیرا در زمان پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم بیابان‌‌هایی در اطراف مدینه بود ولی پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به آن‌‌ها امر نکرد که نماز جمعه را برپا کنند...

ادامه مطلب …

(۳۰۷۴) آیا واجب است موضوع خطبه‌‌ی جمعه چیزی باشد که از پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نقل شده است؟

بدون شک اگر خطیب به آن چیزی که پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در مورد آن خطبه نموده خطبه بخواند بهتر و کامل‌‌تر است....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه