دوشنبه 11 ربیع‌الاول 1448
۱ شهریور ۱۴۰۵
24 آگوست 2026

(۳۰۸۸) حکم پایان دادن همیشگی خطبه به این آیه: {إِنَّ اللَّهَ يَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَالْإِحْسَانِ} چیست؟

(۳۰۸۸) سوال: حکم همیشه پایان دادن خطبه به این آیه: {إِنَّ اللَّهَ يَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَالْإِحْسَانِ}[نحل: ۹۰](به راستی الله به عدل و احسان فرمان می‌‌دهد) تا آخر آیه چیست؟

جواب:

بهتر است که همیشگی نباشد زیرا اگر همیشه باشد مردم گمان می‌‌کنند که سنت است در حالی که گفته شده: اولین کسی که خطبه را با این آیه پایان داد عمر بن عبدالعزیز رَحِمَهُ‌الله بود.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: ما حكم ختم خطبة الجمعة دائما بالآية الكريمة: ﴿ إِنَّ اللَّهَ يَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَالْإِحْسَنِ ﴾ [النحل: ٩٠] إلى آخر الآية الكريمة؟

فأجاب رحمه الله تعالى: الأفضل أن لا يُدِيمَ ذلك؛ لأنه إذا أدام ذلك ظن الناس أن هذا من السُّنَّة، وليس هذا من السُّنَّة، وقد قيل: إن أول من ختم الخطبة بهذه الآية عمر بن عبد العزيز الله رحمه الله.

مطالب مرتبط:

(۳۰۹۷) حکم اسلام در مورد حضور نماز جمعه پشت سر خطیبی که در خطبه‌‌اش خودستایی می‌‌کند چیست؟

این خطیب با خودستایی جز به خواری و ذلتش نزد مردم اضافه نمی‌‌کند و واجب است که از این کار دست بکشد و خطبه‌‌‌‌اش، خطبه‌‌ی هدایت و راهنمایی مردم به آن چه خیر آن‌‌ها در آن است باشد...

ادامه مطلب …

(۳۱۱۰) حکم پاسخ سلام و مصافحه در حین خطبه جمعه

هرگاه انسان وارد مسجد شد در حالی که خطیب خطبه می‌‌خواند دو رکعت نماز سبک می‌‌خواند و می‌‌نشیند و بر کسی سلام نمی‌‌کند چون سلام کردن بر مردم در این حالت حرام است...

ادامه مطلب …

(۳۰۹۱) حکم ذکر جمعیِ «لا إله إلا الله» پس از پایان خطبهٔ جمعه

شایسته نیست خطیب این را به عنوان سنت همیشگی قرار دهد بدین معنا که هر جمعه خطبه را با آن به پایان رساند زیرا از پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم وارد نشده است ...

ادامه مطلب …

(۳۰۴۱) حکم تکلیف به کار رسمی در روز جمعه و تأثیر آن بر وجوب نماز جمعه

اگر مشغول به امر یا شغلی شود که قبل از جمعه پایان می‌‌یابد سپس وقت را درک کند و برای او ممکن نیست از آن رها یابد مگر اینکه ضرر می‌‌کند در این صورت اشکالی ندارد که به آن مشغول شود هر چند که نماز جمعه از او فوت شود زیرا در این حالت معذور است....

ادامه مطلب …

(۳۱۱۶) حکم پاسخ‌گویی مؤذن به سلام امام از طریق بلندگو هنگام خطبه جمعه

نظر من این است که انجام ندهد زیرا سلام فقط برای مؤذن نیست...

ادامه مطلب …

(۳۰۶۶) آیا سنت قبلیه در روز جمعه جایز است؟

نماز جمعه سنت قبله ندارد و آن چه برخی آن را انجام می‌‌دهند هنگامی که اذان اول گفته شد برای خواندن نماز بلند می‌‌شوند اصلی ندارد ....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه