شنبه 13 جمادی‌الاول 1448
۲ آبان ۱۴۰۵
24 اکتبر 2026

(۳۰۶۹) بدون شک خطبه‌‌ی جمعه دارای شروط مشخصی است لطفا پیرامون آن توضیح دهید.

(۳۰۶۹) سوال: بدون شک خطبه‌‌ی جمعه دارای شروط مشخصی است لطفا پیرامون آن توضیح دهید.

جواب:

مهم‌‌ترین شروط در خطبه‌‌ی جمعه این است که مؤثر باشد، قلب‌‌ها را نرم و بیدار کند و مردم را به سوی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ هدایت کند.

رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم خطبه را با حمد و ثنای الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ شروع می‌‌کرد لذا شایسته است انسان خطبه‌‌ها را با حمد و ثنای الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ شروع کند سپس وارد موضوع خطبه شود و شایسته است که القای خطبه متناسب با موضوع باشد اگر موضوع خطبه موضوع وعظ، پند و ترساندن باشد با اسلوب قوی و مؤثر صحبت کند همان‌‌طور که پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم : «كان النبي صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم إذا خطب احمرت عيناه، و علا صوته و اشتد غضبه، حتى كأنه منذر جيش يقول: صبحكم و مساكم»[۱]: (رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم هنگامی که خطبه می‌‌گفت چشمانش قرمز شده و صدایش بالا می‌‌رفت و خشمش شدت می‌‌گرفت مانند اینکه یک لشکر را هشدار می‌‌دهد و می‌‌گوید: شبانه روز دشمن در حال حمله به شما است) همچنین شایسته است که خطیب موضوعاتی که مردم بدان بیشتر نیاز دارند انتخاب کند و این به نسبت احوال و اوقات متفاوت است.


[۱] تخریج  آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: لا شك أن لخطبة الجمعة شروطا معينة، حبذا لو حدثتمونا عنها؟

فأجاب – رحمه الله تعالى -: أهم الشروط في خطبة الجمعة أن تكون مُؤَثِّرَة، تَلِينُ القلوب وتوقظها، وتهدي الخلق إلى الحق.

وكان النبي صلى الله عليه وسلم يبدأ خطبه بالحمد لله والثناء عليه، فينبغي للإنسان أن يبدأ الخطب بالحمد والثناء على الله عز وجل، ثم يدخل في موضوع الخطبة، وينبغي أن يكون إلقاؤه للخطبة مناسبًا للموضوع، فإذا كان الموضوع موضوع وعظ وتذكير وتخويف فليكن بأسلوب قوي مؤثر، كما «كان النبي – عليه الصلاة والسلام – إذا خطب احمرت عيناه، وعلا صوته، واشتد غضبه، حتى كأنه منذر جيش يقول: صبحكم ومساكم»، وينبغي أيضًا أن يختار الخطيب من المواضيع ما يكون الناس إليه أحوج، وهذا يختلف باختلاف الأحوال والأوقات.

 

مطالب مرتبط:

(۳۱۵۷) چه چیزی در نماز سنت راتبه‌‌ی جمعه بهتر است، دو رکعت در خانه یا چهار رکعت بعد از نماز در مسجد؟

قول راجح نزد من این است که چه در خانه و چه در مسجد بخواند بنابر آن چه اقتضای قول پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم است چهار رکعت می‌‌خواند....

ادامه مطلب …

(۳۰۸۹) آیا پایان دادن خطبه با آیه‌ٔ {إِنَّ الصَّلاةَ تَنْهى عَنِ الفَحشاء} بدعت است؟

پایبندی به این آیه‌‌: {وَأَقِمِ الصَّلَاةَ ۖ} در آخر خطبه‌‌ی دوم روز جمعه بدعت است زیرا پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم آن را انجام نداده است...

ادامه مطلب …

(۳۱۰۲) حکم قرائت سوره سجده از روی مصحف و تقسیم آن در نماز صبح جمعه

سنت است انسان در نماز صبح جمعه در رکعت اول سوره‌‌ی سجده را کامل و در رکعت دوم سوره‌‌ی انسان را کامل بخواند و اشکالی ندارد در صورت نیاز از روی مصحف بخواند...

ادامه مطلب …

(۳۰۸۶) حکم دعا در نهایت خطبه در نماز جمعه چیست؟

دعا بین دو خطبه در روز جمعه اشکالی ندارد بلکه خوب است...

ادامه مطلب …

(۳۰۳۸) حکم ترک نماز جمعه به‌ سبب اشتغال مداوم و عدم امکان ترک کار

در ترک نمودن نماز جمعه معذور است و گناهکار نمی‌‌شود....

ادامه مطلب …

(۳۱۳۵) آیا بعد از نماز جمعه نماز ظهر خوانده می‌‌شود؟

کسی که نماز جمعه را همراه امام خوانده باشد نماز ظهر را نمی‌‌خواند بلکه اعاده‌‌ی نماز جمعه با نماز ظهر از جمله‌‌های بدعت‌‌های نوظهوری است که در زمان صحابه مشهور نبوده....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه