(۳۰۵۶) سوال: در شهرم چند مسجد وجود دارد در روز جمعه بیشتر این مساجد دو اذان می‌‌گویند و مسجدی که به دست برادران سلفی است فقط یک اذان می‌‌گویند از یکی از برادران سؤال کردم: چرا اذان دوبار گفته نمی‌‌شود؟ به من گفت: الان چون مساجد زیاد است نیازی به دو اذان نیست امیدوارم حضرتعالی در این مورد به ما فتوا دهید سپاسگزاریم.

جواب:

اذان اولی نماز جمعه در زمان پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم مشهور نبوده است بلکه اذان در زمان پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ، ابوبکر و عمر رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُمَا یک اذان بوده است اما در زمان عثمان رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ اذان اولی اضافه شد لذا نماز جمعه دارای دو اذان شد: اذان اول و اذان دوم، اذان دوم هنگام حضور امام است و اذان اول قبل از حضور امام است و این از سنت خلیفه‌‌ی راشد عثمان رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ است و پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌‌فرماید: «علیکم بسنتی و سنة  الخلفاء الراشدین المهدیین من بعدی، تمسکوا بها و عضوا»[۱](بر شما لازم است که سنت من و سنت خلفای راشد هدایت یافته‌‌ی بعد از من را با چنگ و دندان بگیرید) و اگر در یک شهر اذان اول گفته می‌‌شود و اهل شهر آن را می‌‌شنوند همان‌‌طور که بعد از وجود بلندگوها مشاهده می‌‌شود به نسبت بقیه‌‌ی شهر کفایت می‌‌کند اگر کسی بگوید: در این صورت پس بگویید که این کفایت با اذان دوم نیز حاصل می‌‌شود زیرا مردم اذان را از دیگر مساجد می‌‌شنوند می‌‌گوییم: برابر نیست زیرا اذان دوم هنگام حضور امام است و حضور امام در هر مسجدی متفاوت است.

[۱] تخریج آن گذشت.