دوشنبه 21 شعبان 1447
۱۹ بهمن ۱۴۰۴
9 فوریه 2026

(۲۹۷۶) حکم استمرار قصر نماز برای شاغلانِ دائم‌السفر

(۲۹۷۶) سوال: شرایط کاری من به گونه‌‌ای است که همیشه باید به شهر‌‌های عربستان سعودی سفر کنم آیا برای من قصر نمودن همه‌‌ی نمازهای پنج‌‌گانه جایز است؟ آیا سنت‌‌ها را بخوانم؟

جواب:

قصر نمودن همه‌‌ی نمازهای پنج‌‌گانه برای هیچ کسی جایز نیست زیرا قصر نمودن خاص نمازهای چهارگانه است یعنی: نمازهای ظهر، عصر وعشاء. لذا مادامی که مسافر هستی -هر چند که مدت سفر و منتقل شدنت بین شهرها طولانی باشد- جایز است نمازها را قصر کنی بلکه در حق تو مشروع است یا واجب  یا سنت بنابر اختلافی که در این زمینه بین اهل علم وجود دارد بنابراین فقظ نمازهای چهار رکعتی را قصر نموده و اگر به جمع نیاز داشتی بین نماز ظهر و عصر در یکی از دو وقت و بین نماز مغرب و عشاء در یکی از دو وقت جمع می‌‌بندی.

سنت‌‌ها برای مسافر مانند غیر مسافر مشروع است هر سنتی را خواست می‌‌خواند مگر سنت‌‌ها ظهر، مغرب و عشاء که به نسبت این نمازها بهتر است که رواتب آن‌‌ها را نخواند چون پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم سنت‌‌ها راتبه را جز راتبه‌‌ی صبح نمی‌‌خواندند و نماز عصر در اصل راتبه ندارد و فقط نمازهای ظهر، مغرب و عشاء باقی می‌‌ماند که رواتب آن‌‌ها را نمی‌‌خواند. ولی بقیه‌‌ی نوافل مانند: نماز ضحی، نماز استخاره، نماز کسوف اگر در حال سفر واقع شد همچنین نماز شب همه‌‌ی این‌‌ها مشروعیت آن به نسبت مسافر باقی است همان‌‌طور که برای مقیم باقی است.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: أولا: ظروف عملي تتطلب مني السفر دائما بين مدن المملكة، فهل يجوز لي قصر الصلوات الخمس جميعا؟ وهل أصلي شيئًا من السنن؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: قصر الصلوات الخمس جميعا لا يجوز لأحد، لأن القصر خاص بالصلاة الرباعية، وهي الظهر والعصر، والعشاء الآخرة، فما دُمْتَ مسافرًا – ولو طالت مدة سفرك وتنقلك في البلاد- فإنه يجوز لك قصر الصلاة، بل هو المشروع في حقك، إما وجوبًا أو استحبابا، على خلاف بين أهل العلم في ذلك: تقصر الصلاة الرباعية فقط، وتجمع إذا احتجت إلى الجمع بين الظهر والعصر في وقت إحداهما، وبين المغرب والعشاء في وقت إحداهما.

وأما السُّنَنُ فهي مشروعة للمسافر كغيره، يتطوع بما شاء إلا في راتبه الظهر، والمغرب والعشاء، هذه الصلوات الثلاث الأفضل أن لا يصلي الراتبة لها؛ لأن النبي صلى الله عليه وسلم لم يكن يصلي من الرواتب سوى راتبة الفجر فقط، والعصر ليس لها راتبة في الأصل، يبقى الظهر والمغرب والعشاء، لا يصلي لها راتبة، وأما بقية النوافل كصلاة الضحى، وصلاة الاستخارة، وصلاة الكسوف لو طرأت وهو في السفر، وكذلك قيام الليل، كل هذا باق على مشروعيته بالنسبة للمسافر، كما هو مشروع للمقيم.

مطالب مرتبط:

(۲۹۶۸) حکم جمع بین مغرب و عشاء در سفر هنگام رسیدن به مقصد پیش از دخول وقت عشاء

بهتر است که در این حالت جمع نبندد زیرا گمان غالبش بر این بوده که قبل از وقت نماز دومی یا در اثنای آن به شهرش می‌‌رسد....

ادامه مطلب …

(۳۰۰۷) حکم قصر نماز در سفر تفریحی با مسافتی کمتر از حد ترخص

اکثر اهل علم نظرشان بر مشخص نمودن مسافت است و مقدار آن هشتاد و یک کیلومتر و سیصد و ده و اندی متر است لذا هر کسی این مسافت را بپیماید هر چند که در نصف روز باشد برای او جایز است که نماز را قصر کند و در رمضان افطار کند.....

ادامه مطلب …

(۲۹۸۳) حکم وجوب شرکت در جماعت برای مسافر در اقامت کمتر از چهار روز

نماز جماعت بر مردان واجب است و نصوصی که در این زمینه وجود دارد مطلق است و مسافران از این نصوص خارج نمی‌‌شوند لذا هرگاه انسان در شهری باشد و برای نماز اذان داده شود او با این اذان فراخوانده می‌‌شود لذا بر او واجب است که اجابت کند ...

ادامه مطلب …

(۲۹۵۴) حکم قصر نمازهای فرض در روز ترویه

نماز تو درست زیرا در مکانی که نماز قصر می‌‌شود کامل خواندی اما سنت بر این است که مسافر نماز چهار رکعتی را قصر می‌‌کند و اگر کامل خواند نمازش ناقص است اما باطل نیست...

ادامه مطلب …

(۳۰۰۳) حکم نماز کسی که روزانه مسافت سفر را طی می‌کند

برخی از اهل علم سفری را که نماز در آن قصر می‌‌شود مسافت آن را هشتاد و یک یا هشتاد و سیه کیلومتر مشخص کرده‌‌اند و بنابر این قول می‌‌تواند نماز را قصر کند اما از روی احتیاط قصر نکند بهتر است....

ادامه مطلب …

(۲۹۹۲) حکم قصر نماز برای دانشجویان مقیم در کشوری دیگر

نظر ما در این مسأله این است که انسان مادامی که شهروند جایی نشده یا قصد اقامت دائمی در جایی ندارد مسافر است هر چند که مدت آن زیاد باشد زیرا آن جا را وطن خود قرار نداده است و قصد اقامت همیشگی در آن جا را ندارد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه