جمعه 18 شعبان 1447
۱۷ بهمن ۱۴۰۴
6 فوریه 2026

(۱۶۳۸) حکم طهارت و عبادات چوپان دور از آب

(۱۶۳۸) سوال: مردی دور از مناطق مسکونی، مشغول چراندن شتران است و طی مدت طولانی به آب دسترسی نداشته است. وی در این مدت به جای آب، از شیر شتر برای سیراب شدن استفاده می‌کند. همسرش نیز همراه او است. آیا درست است که برای ادای نمازهایش تیمم کند؟ برای غسل چه کاری باید انجام دهد؟ اگر جنب شد و برای مدت یک ماه فقط تيمم نمود، حکم نمازهایش چیست؟ آیا سفر با شتران برای پیدا کردن چراگاه، سفر معتبری محسوب می‌شود که احکام خاص سفر از جمله قصر نماز چهار رکعتی، روزه نگرفتن در رمضان و… را مباح و جایز گرداند؟

جواب:

برای شخص مسافر که دسترسی به آب ندارد، جایز است که تمام کارهایی همچون همبستری با همسر، بوسیدن وی و… که در زمان دسترسی به آب، حلال است را انجام دهد. اگر بر اثر جنابت، غسل بر وی واجب شد نیز در صورت عدم دسترسی به آب، تیمم می‌کند و جنابتش با انجام تیمم، به طور موقت برطرف می‌شود تا این ‌که آب فراهم شود. هرگاه آب فراهم شد، واجب است که غسل نماید.

در مورد این که این شخص می‌تواند از رخصت‌های سفر استفاده کند یا خیر، باید بررسی شود: اگر این مکان چراگاه، اقامتگاه وی باشد و همیشه در همین محل باشد، احکام سفر به وی تعلق نمی‌گیرد اما اگر چند روزی در این مکان می‌ماند و سپس به جای دیگری سفر خواهد کرد و این جا، محل اقامت وی نیست بلکه مکان دیگری برای اقامت و سکونت دارد، در این حالت می‌تواند از احکام سفر بهره‌مند شود.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: رجل يرعى الإبل بعيدًا عن المنازل، ولم يجد الماء مدة طويلة، ويعيش على لبن الإبل بدل الماء في هذه الفترة، وزوجته معه، فهل يصح له أن له أن يتيمم ويصلي؟ وماذا يفعل من ناحية الغُسل؟ وما حكم صلاته – وهو جنب- بالتيمم فقط لو طالت المدة إلى شهر مثلا؟ وهل السفر مع هذه الإبل بحثاً عن الكلأ يعتبر سفرًا يبيح أحكام السفر؛ من قصر الصلاة الرباعية، والإفطار في رمضان وغيرها؟

فأجاب رحمه الله تعالى : يجوز للإنسان المسافر العادم للماء أن يفعل كل ما يباح له في حال وجود الماء؛ من جماع زوجته، وتقبيلها، وغير ذلك. وإذا وجب عليه غُسل من الجنابة فإنه يتيمم إذا لم يجد الماء، وإذا تيمم فإن جنابته ترتفع، لكنه ارتفاع مؤقت، إلى أن يجد الماء، فإذا وجد الماء وجب عليه أن يغتسل.

وأما كونه يترخّص برخص السفر فينظر : إن كان هذا المكان الذي يرعى فيه مكان إقامته؛ بحيث يعرف أنه مستمر في هذا دائما، فإنه لا يترخص برخص السفر. وإن كان يبقى فيه أياما، ثم يرتحل إلى مكان آخر، وهكذا، وليس هذا محل إقامته، وإنما محل إقامته وسكناه محل سوى ذلك، فإنه يترخص برخص السفر.

مطالب مرتبط:

(۱۶۳۱) حکم تیمم در صورت وجود آب برای غیر نیازهای انسانی

در صورت وجود آب و کافی بودن آن، تیمم باطل است و نماز خواندن با آن، جایز نیست. بنابراین این افرادی که تیمم می‌کنند و تانکر آب به همراه دارند، جایز نیست که با این تیمم، نماز بخوانند...

ادامه مطلب …

(۱۶۰۹) روش تیمم چگونه است؟

هرگاه تيمم برای شخص جایز شود، روش آن بدین ترتیب است...

ادامه مطلب …

(۱۶۲۳) آیا جایز است که امروزه نمازگزار بر فرش مسجد یا سرامیک، تیمم کند؟

تيمم بر زمین و دیوارهایی که بدان متصل است، جایز می‌باشد..

ادامه مطلب …

(۱۶۳۹) جواز تیمم برای درک نماز جماعت در غیاب آب

جایز نیست که کسی برای رسیدن به نماز جماعت، تیمم کند زیرا نماز بدون جماعت هم صحیح است...

ادامه مطلب …

(۱۶۱۳) آیا اگر نتوانستم وضو بگیرم، می‌توانم تیمم کنم؟

بله، اگر کسی نتواند وضو بگیرد، تیمم می‌کند..

ادامه مطلب …

(۱۶۴۲) حکم استمرار تیمم برای بیمار با منع پزشکی از استعمال آب

اگر امکان‌پذیر نباشد و شستن و مسح کردن برای چشمش ضرر داشته باشد: هر مقدار از صورتش که به او زیان نمی‌رساند را می‌شوید و به جای بقیه تیمم می‌کند...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه