سه‌شنبه 5 شوال 1447
۴ فروردین ۱۴۰۵
24 مارس 2026

(۵۴۱۲) حکم عده زن پس از فسخ نکاح بدون دخول در صورت وقوع خلوت

(۵۴۱۲) سوال: زنی عقد نکاح کرده بدون این که مرد با او جماع کند و نکاح را فسخ کرده است ولی شوهرش او را دیده و با او خلوت نموده و با او صحبت‌هایی عادی کرده است و خواهر شوهر که دختری کوچک بوده (۸ سال) نیز در آن اتاق رفت و آمد داشته است، لذا اگر عده‌ دارد مقدار آن چقدر است؟

جواب:

بله این زنی که ازدواج کرده و شوهرش با او خلوت نموده و باهم صحبت کردند، باید عده بگذراند، صحابه این‌گونه حکم کرده‌اند و اگر حیض می‌شود، عده‌ی او سه حیض است و اگر به خاطر سن کم یا بالایش (که یائسه گشته است) یا به خاطر عمل (مثل عمل برداشتن رحم)حیض نمی‌گردد، عده‌ی او سه ماه است زیرا الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ فرموده است: {وَٱلَّـٰۤـِٔی یَىِٕسۡنَ مِنَ ٱلۡمَحِیضِ مِن نِّسَاۤىِٕكُمۡ إِنِ ٱرۡتَبۡتُمۡ فَعِدَّتُهُنَّ ثَلَـٰثَةُ أَشۡهُرࣲ وَٱلَّـٰۤـِٔی لَمۡ یَحِضۡنَ} [سوره الطلاق: ۴] : (و کسانی از زنان‌تان که از عادت ماهانه مأیوس شده‌اند، – اگر شک کردید – عدّۀ آن‌ها سه ماه است و (نیز) آن‌ها که حیض نشده‌اند).

نزد بسیاری از مردم شهرت یافته است که عده‌ی طلاق در هر صورت سه ماه است و این اشتباه بزرگی است لذا اصل در عده‌ی زنی که حیض‌ می‌گردد، سه حیض است اگرچه طول بکشد؛ فرض می‌کنیم زن مطلقه که شیر می‌دهد و عادتا زنی که شیر می‌دهد در آن زنان حیض نمی‌شود و یک سال یا دوسال حیض نمی‌گردد لذا می‌گوییم: عده‌ی او سه حیض است.

و همچنین اگر زنی طهر و پاکی‌اش طولانی است به طوری که بین دو حیض او، دو ماه طول می‌کشد، در این حالت نیز می‌گوییم: تا سه بار حیض شدن منتظر باش اگرچه نصف سال زمان ببرد، بله ولی اگر به خاطر سن کم یا بالای او یا قطع رحمش یا به اسباب دیگری که دیگر حیض نمی‌گردد، حیض نشود، عده‌ی او سه ماه است.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

السائلة: امرأة تملكت فقط دون دخول الرجل عليها، وقد فسخت الملكة هل عليها من عِدَّة، علما بأن زوجها قد رآها، وخلا بها، وتحدث معها بأحاديث عامة، وكانت أخت الزوج الصغيرة -ثمان سنوات- تدخل وتخرج من الغرفة، وإذا كان عليها عدة فما مقدارها؟

فأجاب رحمه الله تعالى: نعم هذه المرأة التي تزوجت، وخلا بها الزوج، وتحدث إليها، تلزمها العدة، هكذا قضى الصحابة رضي الله عنهم. وعدتها إن كانت تحيض ثلاثة حيض، وإن لم تكن تحيض؛ لصغرها، أو بلوغها سن اليأس، أو لعملية -استأصلتِ الرحم مثلا – فإن عدتها ثلاثة أشهر؛ لقول الله تبارك وتعالى: ﴿ وَٱلَّـٰۤـِٔی یَىِٕسۡنَ مِنَ ٱلۡمَحِیضِ مِن نِّسَاۤىِٕكُمۡ إِنِ ٱرۡتَبۡتُمۡ فَعِدَّتُهُنَّ ثَلَـٰثَةُ أَشۡهُرࣲ وَٱلَّـٰۤـِٔی لَمۡ یَحِضۡنَ ﴾ [الطلاق: ٤].

وقد اشتهر عند كثير من العامة أن عدة الطلاق ثلاثة أشهر بكل حال، وهذا غلط عظيم؛ فأصل عدة التي يأتيها الحيض أن تحيض ثلاث مرات، ولو طالت المدة، ولنفرض أن المطلقة كانت ترضع، والعادة أن المرضع لا يأتيها الحيض، فبقيت سنة أو سنتين لم يأتها الحيض، فنقول: عدتها إلى أن يأتيها الحيض ثلاث مرات.

وكذلك إذا كانت امرأة يكون طُهرها طويلا؛ بحيث يكون بين الحيضتين شهران فهنا نقول تنتظر حتى تحيض ثلاث حيضات ولو زادت على نصف سنة: نعم، من لا تحيض لكونها صغيرة، أو لكونها كبيرة آيسة، أو لقطع رحمها، أو لغير ذلك من الأسباب التي نعلم أن الحيض لن يعود إليها، فهذه عدتها ثلاثة أشهر.

مطالب مرتبط:

(۵۴۰۲) حکم شرع در موردی مردی که زن خود را طلاق داده و بعد از ۷ ماه حامله بودن آن ظاهر گشته است

اگر بعد از طلاق سه حیض را گذرانده است پس این فرزند او نمی‌باشد چون عده را کامل کرده است و از او جدا شده است و این حاملگی (از مردی) جدید است....

ادامه مطلب …

(۵۴۰۷) حکم تعیین انتهای عده طلاق در صورت تأخیر قاعدگی به سبب اختلالات هورمونی

وقتی که  عده بر زن مطلقه واجب گشته است و آن نیز برای کسانی که حیض می‌شوند سه حیض کامل است پس امکان ندارد که از عده خارج گردد مگر بعد از این‌ حیض...

ادامه مطلب …

(۵۴۰۸) حکم ازدواج در عده و انتسطاب فرزند میان دو زوج

عضی از اهل علم گفته‌اند: اگر بعد از ۶ ماه از جدایی شوهر اول به دنیا بیاید برای شوهر دوم می‌باشد یا به عبارتی صحیح‌تر برای جماع‌کننده‌ی دوم است که در عده‌ی او ازدواج کرده است، والله أعلم....

ادامه مطلب …

(۵۴۱۴) عدة زن مطلّقه از شوهر غائب به حکم قاضی

برای زنی که شوهرش مدت زیادی از او غائب است و او را طلاق دهد باید عده بگذراند و همچنین از جانب قاضی طلاق داده شود نیز باید عده بگذراند و عده‌ی او سه قروء یعنی سه حیض است...

ادامه مطلب …

(۵۴۰۴) آغاز زمان عده‌ی وفات در صورت تأخیر در اطلاع از مرگ شوهر

عده از زمان وفات شروع می‌شود نه از زمان با خبر شدن زن...

ادامه مطلب …

(۵۴۰۳) : اگر مردی با زنی عقد نکاح کند و مرد قبل از ازدواج بمیرد، آیا زن در این حالت باید عده بگذراند؟

اگر مرد با زن عقد کردند سپس مرد فوت کرده است قبل از این که با او همبستر شود، زن عده‌ی وفات را می‌گذراند که چهار ماه و ده روز است...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه