پنج‌شنبه 20 ذیقعده 1447
۱۷ اردیبهشت ۱۴۰۵
7 می 2026

(۵۲۳۸) توضيحاتي در مورد حق زن بر شوهر و حق شوهر بر زن

(۵۲۳۸) سوال: در مورد حق زن بر شوهر و حق شوهر بر زن سوال دارم؟

جواب:

الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {وَعَاشِرُوهُنَّ بِٱلۡمَعۡرُوفِ} [سوره النساء: ۱۹] : (و با آن‌ها بطور شایسته رفتار کنید): و : {وَلَهُنَّ مِثۡلُ ٱلَّذِی عَلَیۡهِنَّ بِٱلۡمَعۡرُوفِۚ} [سوره البقرة: ۲۲۸] : (و برای زنان حقوق شایسته‌ای است همانند (حقوق و وظایفی) که بر عهده آن‌هاست): و رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در خطبه‌اش در حجة الوداع اعلان کردند که روزی و پوشاک زن به طور شایسته بر عهده‌ی شوهر می‌باشد لذا بر زن و شوهر واجب است که حق دیگری را به طور شایسته به جا آورد بدون ناراحتی و کسالت و به تأخیر انداختن تا زندگی بین آن‌ها به طوری شایسته و مطلوب باشد و بین آ‌نها سعادت زندگی مشترک جاری شود.

و مشخص است هنگامی که زن و شوهر به فرزند روزی داده شدند،اخلاق آن‌ها به فرزندانشان نیز منعکس می‌شود، اگر اخلاقی خوب و نیکی باشد، فرزند نیز آن اخلاق را کسب می‌کند و اگر عکس آن باشد امر عکس می‌شود لذا از حقوق پدر و مادر بر فرزندانشان بذل نیکی است مانند خرجی و خدمت کردن و حفظ جایگاه و منزلتشان و دیگر چیز‌هایی که والدین از آن نفع می‌برند.

و حق زن، پوشاک و خرجی به طور شایسته و بدون بخیلی و به تأخیر انداختن آن است و حق شوهر بر زنش این است که در چیزی که به او امر می‌کند از او اطاعت کند مادامی که معصیت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ نباشد.

و همچنین حق پدر بر فرزند این است که پدرش در غیر معصیت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و چیزی که به فرزند ضرر برساند، اطاعت کند و برای همین اگر پدر به پسرش امر کند که زنش را طلاق دهد، اطاعت پدرش بر او واجب نیست مگر این که امر او سبب شرعی داشته باشد که در این صورت باید او را طلاق دهد همانطور که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به عبدالله بن عمر رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ امر کرد که زنش را طلاق دهد هنگامی که عمر رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ بدان امر کرده بود.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: أسأل عن حق الزوج على الزوجة وحق الزوجة على الزوج.

فأجاب -رحمه الله تعالى-: قال الله تبارك وتعالى: ﴿ وَعَاشِرُوهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ ﴾ [النساء: ۱۹]. وقال الله تعالى: ﴿ وَلَهُنَّ مِثْلُ الَّذِي عَلَيْهِنَّ بِالْمَعْرُوفِ [البقرة: ۲۲۸]. وأعلن النبي -عليه الصلاة والسلام- في خطبته عام حَجة الوداع أن على الزوج لزوجته رزقها وكسوتها بالمعروف، فالواجب على كل من الزوجين أن يقوم بالحق الذي لصاحبه عليه على وجه نقي، لا تكره فيه، ولا تململ، ولا مماطلة، حتى تتم العشرة بينهما على الوجه المطلوب، وتحصل السعادة الزوجية.

ومن المعلوم أن الزوجين إذا رُزِقا أولادًا فإن أخلاقهما تنعكس على أولادهما؛ إذا كانت أخلاقا فاضلة طيبة اكتسب الأولاد منها أخلاقا فاضلة طيبة، وإذا كان الأمر بالعكس كان الأمر بالعكس فمن حقوق الوالدين على أولادهما بذل المعروف؛ كالإنفاق والخدمة والجاه وغير ذلك مما ينتفع به الوالدان.

وحق الزوجة الكسوة والنفقة بالمعروف دون شُح، ولا مماطلة، وحق الزوج على زوجته أن تطيعه فيهما أمرها به ما لم يكن ذلك في معصية الله -عز وجل-.

كذلك حق الوالد على الولد أن يطيعه في غير معصية الله -عز وجل- وفي غير ما يضر الولد ولهذا لو أمر الوالد ابنه أن يطلق امرأته فإنه لا يلزم الابن طاعته، إلا إذا كان أمره بذلك لسبب شرعي، فعليه أن يطلق كما أمر النبي – صلى الله عليه وآله وسلم – عبد الله بن عمر أن يطلق زوجته حين أمره عمر بذلك.

مطالب مرتبط:

(۵۲۳۰) وجوب عدالت بین همسران در نفقه و رفتا

در هر آنچه توانایی عدالت دارد مانند خرجی و شب ماندن و غیره بر او واجب است که عدالت را بین همسرانش رعایت کند...

ادامه مطلب …

(۵۲۷۰) آیا وقت مشخصی برای مرد وجود دارد که برای طلب رزق و روزی از زن خود دور باشد؟

اگر مرد برای به دست آوردن رزق و روزی با رضایت همسر خود از نزد او رفته باشد و او در امنیت می‌باشد اشکالی ندارد و گناهی بر او نیست اگرچه مدت طولانی باشد...

ادامه مطلب …

(۵۲۳۱) حکم رفتار تبعیض‌آمیز شوهر در میان همسران

ین مرد و امثال او از کسانی که بعضی از همسرانشان را بر دیگری برتری می‌دهند از وعید برحذر باشند...

ادامه مطلب …

(۵۲۳۷) حقوق زوجین

(۵۲۳۷) سوال: حق شوهر بر زن خود یا حق زن بر شوهر خود چیست؟ جواب: حق زن بر شوهر خود و حق شوهر بر زن خود را الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ در این آیه به صورت اجمالی بیان می‌کند: {وَعَاشِرُوهُنَّ بِٱلۡمَعۡرُوفِ} [سوره النساء: ۱۹] : (و با آن‌ها بطور شایسته رفتار کنید): و همچنین می‌‌فرماید: {وَلَهُنَّ مِثۡلُ […]

ادامه مطلب …

(۵۲۹۵) حکم زندگی با همسری نیک‌سیرت اما مبتلا به شرب خمر

معاشرت تو به نسبت این مرد حرام و ممنوع نیست چون که نوشیدن خمر مقتضای کفر نیست ولی او را زیاد نصیحت کن شاید الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ با آن نفع رساند اما هجر تو در بستر اگر که مصلحت ترک نوشیدن خمر در آن می‌باشد و این که از آن دست بکشد، جایز است و اگر در آن مصلحتی نمی‌باشد برای تو جایز نیست ...

ادامه مطلب …

(۵۳۰۳) اگر زنم را امر کنم و او بگوید: إن شاء الله انجام می‌دهم و انجام نمی‌دهد، حکم این کار او چیست؟

بر او واجب است که آنچه به او امر کردی انجام دهد مادامی که ضرری بر او نداشته باشد یا معصیت الله و رسولش نباشد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه