پنج‌شنبه 7 شوال 1447
۶ فروردین ۱۴۰۵
26 مارس 2026

(۴۱۴۹) حکم بازگشت به نزدیک‌ترین میقات پس از عبور از میقات اصلی بدون احرام

(۴۱۴۹) سوال: مردی از میقات گذر کرده و وارد مکه شده است و می­پرسد که چه کاری انجام دهد؟ به او گفته شد به نزدیک­ترین میقات برگردد و از آن جا نیت احرام کن و انجام داد؛ آیا این کفایت می­کند یا این که باید به میقاتی که در هنگام آمدنش از آن گذر کرده برگردد؟

جواب:

هرگاه انسان از میقاتی عبور کرد در حالی که نیت حج یا عمره دارد برای او گذر از آن درست نیست تا این که از آن جا نیت احرام بکند زیرا پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم میقات­ها را مشخص نمود و می­فرماید: «هن لهن و لمن أتی عليهن من غير أهلهن ممن يريد الحج و العمرة»[۱]: (این میقات­ها برای کسانی که نام برده شده و دیگرانی که قصد حج و عمره را دارند و از آن­ها عبور می­کنند است).

این مسئله­ای که سؤال کننده ذکر نمود که از میقات بدون نیت احرام عبور کرده تا این که به مکه رسیده است سپس به او گفته شده به نزدیک­ترین میقات برگردد و از آن نیت احرام کن به او می­گوییم: فتوایی که داده شده درست نیست و بر او واجب است به میقاتی که از آن گذر کرده برگردد زیرا میقاتی است که نیت احرام از آن واجب است همان­طور که حدیث ابن عباس رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُمَا که به آن اشاره نمودیم دلالت دارد اما اگر کسی که به او فتوا داده از اهل علم مورد اطمینان در علم و دین است و بر آن اعتماد کرده چیزی بر و نیست زیرا آن چه بر او واجب بوده از سؤال از اهل علم انجام داده و به خاطر اشتباه فتوا دهند چیزی بر او نیست.


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: رجل تَعَدَّى مِيقَاتَهُ ودخل مكة، وسأل ماذا يصنع؟ فقيل له: ارجع إلى أقرب مِيقَاتٍ وأَحْرَمَ مِنْهُ وفعل، فهل يجزي هذا أم لا بُد الرجوع إلى ميقاته الذي جاوزه في قدومه؟

فأجاب – رحمه الله تعالى -: إذا مَرَّ الإنسانُ بِالْمِيقَاتِ ناويًا النسك إما حَجَّا أو عُمْرَةً، فإنه لا يحل له مجاوزته حتى يُجْرِمَ منه، لأن النبي صلى الله عليه وسلم وَفَّتَ الْمَوَاقِيتَ وقال: «هُنَّ هُنَّ ولمن أَتَى عَلَيْهِنَّ مِن غَيْرِ أَهْلِهِنَّ، ممن يريد الْحَجَّ أو الْعُمْرَةَ».

وهذا المسألة التي ذكرها السائل أنه تجاوز الْمِيقَاتَ بِلا إِحْرَامِ حتى وصل مكة، ثم قيل له ارجع إلى أقرب مِيقَاتٍ فأحرم منه. نقول له: إن هذه الفتوى التي أفتيها ليست بصواب، وأن عليه أن يذهب إلى الْمِيقَاتِ الذي مَرَّ به، لأنه الْمِيقَاتُ الذي يجب الإحْرَامُ منه كما يدل على ذلك حديث عبد الله بن عباس رضي الله عنهما الذي أشرنا إليه آنفا، ولكن إن كان الذي أفتاه من أهل العلم الموثوق بعلمهم ودينهم، واعتمد على ذلك، فإنه لا شيء عليه، لأنه فعل ما يجب من سؤال أهل العلم وخطأ المفتي ليس عليه منه شيء.

مطالب مرتبط:

(۴۱۲۸) کم احرام بستن از غیر میقات

میقات­هایی که سؤال کننده درخواست نمود آن را بیان کنیم پنج مکان هستند...

ادامه مطلب …

(۴۱۳۸) آیا هنگام رفتن به مدینه برای حج، باید از ریاض مُحرم شد یا مدینه؟

اگر می­خواهد از مسیر ریاض-طائف برود از قرن المنازل که میقات اهل طائف و اهل نجد است نیت احرام کند سپس عمره را ادا کند سپس به مدینه برود....

ادامه مطلب …

(۴۱۵۳) حکم نیت احرام در سیل الکبیر جده پس از ورود با هواپیما برای عمره

اگر از ریاض با هواپیما به جده سفر کند نزدیک­ترین میقاتی که هواپیما از آن گذر می­کند سیل الکبیر است لذا بر او واجب است هنگامی که در هوا در موازات آن قرار گرفت نیت احرام کند...

ادامه مطلب …

(۴۱۳۶) حکم بازگشت به مکه پس از زیارت مدینه بدون نیت احرام برای عمره

بر انسان زمانی که عمره­ ی واجب را ادا کند احرام واجب نیست لذا هرگاه عمره­ ی اولی را ادا کرد سپس دوباره دیر یا زود به مکه برگشت احرام بر او واجب نیست...

ادامه مطلب …

(۴۱۳۳) حکم عمره پس از احرام از مسجد تنعیم به‌ جای میقات اصلی به‌ سبب ناآگاهی

عمره درست است زیرا ارکان آن را انجام داده­­ای، لباس احرام را پوشیدی، طواف کردی، بین صفا و مروه سعی را انجام دادی و یا موهایت را کوتا و یا تراشیدی اما بر تو فدیه واجب است زیرا واجبی را ترک کرده ­ای....

ادامه مطلب …

(۴۱۴۵) حکم احرام برای کارمندان مأمور به مکه پس از خروج از آن پیش از آغاز حج

در این حالت از میقات نیت احرام می­کنید زیرا هنگامی که از مکه خارج شدید برای انجام کار خارج شدید لذا هنگامی که به مکه برگشتید از میقات عبور کردید در حالی که نیت حج دارید بنابراین بر شما لازم است از میقات نیت نمایید....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه