پنج‌شنبه 7 شوال 1447
۶ فروردین ۱۴۰۵
26 مارس 2026

(۴۱۳۹) حکم عبور حاجی تمتع از ابیار علی بدون احرام هنگام بازگشت از مدینه به مکه

(۴۱۳۹) سوال: حاجی که حج او تمتع است در مکان و زمان مشخص احرام بسته است و بعد از ادای عمره به زیارت مسجد پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و قبر پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم رفته و در مسیر برگشت به مکه به ابیار علی که بین مدینه و مکه است و مکان احرام برای کسانی که در ایام احرام از مدینه خارج می­شوند به حساب می­آید رفته ولی از آن جا  احرام نبسته­اندبه خاطر این که در مکه احرام خواهد بست زیرا قصد حج تمتع را دارد؛ حکم عدم احرام بستن هنگام عبور از ابیار علی چیست آیا بر او هدی واجب است؟ با دانستن این که حج او تمتع است و هدی (قربانی حج) را در ایام تشریق در منی ذبح خواهد نمود.

جواب:

رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم میقات­ها را مشخص نموده و می­فرماید: «هن لهن و لمن مر عليهن من غير أهلهن ممن يريد الحج و العمرة»[۱]: (این میقات­ها برای کسانی که نام برده شده و دیگرانی که قصد حج و عمره را دارند و از آن­ها عبور می­کنند است) لذا هرگاه از میقاتی عبور کردی و قصد حج یا عمره داشتی بر تو واجب است که از آن نیت احرام کنی و از آن عبور نکنی.

بنابراین در حق این مرد مشروع است که در ابیار علی احرام ببندد یعنی از ذی الحلیفه هنگامی که از مدینه بر می­گردد زیرا به نیت حج برگشته بنابراین از میقات عبور می­کند در حالی که نیت حج را دارد پس بر او لازم است احرام ببندد و اگر انجام نداد نزد اهل علم مشهور است هر کسی واجبی را ترک کند بر او فدیه واجب است که آن را در مکه ذبح می­کند و بین فقرا تقسیم می­کند.


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: حاج متمتع أَحْرَمَ من المكان الزماني للإِحْرَامِ، وبعد أداء الْعُمْرَةِ قام بزيارة المسجد النبوي وقبر الرسول الكريم ، وفي العودة ما بين الْمَدِينَةِ ومكة رجع بِأَبَيَارِ عَلِيٌّ، وهي ما بين الْمَدِينَةِ وَمَكَّةَ، وَتُعْتَبَرُ مكان إحْرَام لمن يخرج من الْمَدِينَةِ في أيام الْإِحْرَامِ ولم يُحرم منه، على أنه سيحرم من مَكَّةَ لأنه مُتَمَتَّعُ، ما الحكم في عدم إحرامه بمروره بالأبيار، هل عليه هَدْي؟ علما أنه مُتَمَتَّع وسيذبح هدي في أيام التشريق بِمِنّى على كونه مُتَمَتِّع.

فأجاب – رحمه الله تعالى : رسول الله صلى الله عليه وسلم وَقَتَ الْمَوَاقِيتَ وَقَالَ: «هُنَّ هُنَّ ولمن مرَّ عليهن من غَيْرِ أَهْلِهِنَّ، ممن يريد الْحَجَّ أو الْعُمْرَةَ»، فإذا مررت بِمِيقَاتٍ وأنت تريد الْحَجَّ أو الْعُمْرَةَ فإن الواجب عليك أن تُحرم منه وأن لا تتجاوزه.

وبناء على هذا فإن المشروع في حق هذا الرجل أن يُحْرِمَ من أَبْيَارِ عَلَيَّ، أي من ذي الْحُلَيْفَةِ حين رجع من الْمَدِينَة، لأنه راجع بِنِيَّةِ الْحَجِّ، فيكون مارا بميقات وهو يريد الْحَجَّ، فيلزمه الْإِحْرَامَ فإذا لم يفعل فالمعروف عند أهل العلم أنه من ترك واجبًا من واجبات الْحَجّ فعليه فِدْيَةٌ يذبحها في مَكَّةَ، ويوزعها على الفقراء.

مطالب مرتبط:

(۴۱۳۸) آیا هنگام رفتن به مدینه برای حج، باید از ریاض مُحرم شد یا مدینه؟

اگر می­خواهد از مسیر ریاض-طائف برود از قرن المنازل که میقات اهل طائف و اهل نجد است نیت احرام کند سپس عمره را ادا کند سپس به مدینه برود....

ادامه مطلب …

(۴۱۴۳) حکم احرام بستن پس از عبور از میقات به‌ سبب ناآگاهی

چیزی بر شما از فدیه و ... واجب نیست اما بر شما واجب است چنین کاری را دوباره انجام ندهید و در موازات میقات در حالی که در هواپیما هستید نیت احرام نمایید.....

ادامه مطلب …

(۴۱۴۱) حکم احرام بستن از میقات برای مقیم مکه هنگام بازگشت از سفر به قصد عمره

هرگاه انسان از کشورش به مکه برگشت در حالی که عمره را ادا کرده بر او احرام بستن برای ادای عمره­ ی دوم لازم نیست زیرا عمره مانند حج بیش از یک بار در عمر واجب نیست...

ادامه مطلب …

(۴۱۲۸) کم احرام بستن از غیر میقات

میقات­هایی که سؤال کننده درخواست نمود آن را بیان کنیم پنج مکان هستند...

ادامه مطلب …

(۴۱۵۵) حکم حجی که بدون احرام از میقات انجام شده

بر تو فدیه واجب واجب است یعنی گوسفندی را ذبح نموده و بین فقرا تقسیم کنی...

ادامه مطلب …

(۴۱۶۱) حکم نیت احرام در فرودگاه جده بدون همراه داشتن لباس احرام

حقیقت این است که انسان می­تواند در هواپیما بدون لباس احرام نیت احرام کند بدین صورت که....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه