سه‌شنبه 11 ربیع‌الثانی 1448
۳۱ شهریور ۱۴۰۵
22 سپتامبر 2026

(۴۱۰۲) چه کسی مکلف به ادا کردن حج به نیابت از پدر و مادر هستند زمانی که زنده باشند؟

(۴۱۰۲) سوال: چه کسی مکلف به ادا کردن حج به نیابت از پدر و مادر هستند زمانی که زنده باشند اما توانایی حج را نداشته باشند؟

جواب:

هیچ یک از مردم مکلف به نیابت از دیگری نیست زیرا عبادات بر شخص مکلف واجب است نه کسی دیگر و اگر عبادت کسی بر دیگری واجب می‌‌شد لازمه‌‌ی آن این بود که اگر آن را ادا نمی‌‌کرد گناهکار می‌‌شد در حالی که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌‌فرماید: {وَلَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَىٰ}[انعام: ۱۶۴](و هیچ کس بار (گناه) دیگری را به دوش نمی‌کشد) و پدر و مادر اگر نمی‌‌توانند با جسم خود برای ادای حج بروند در حالی که مال دارند به نیابت از ان‌‌ها فرزندشان یا کسی دیگر حج را ادا می‌‌کند اما اگر می‌‌توانند با جسم خود برای ادای حج بروند برای هیچ کسی جایز نیست به نیابت از آن‌‌ها حج واجب اسلام را ادا کند اما حج غیر واجب اشکالی ندارد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: مَنِ الْمُكَلَّفُ فِي الْحَج عن الأب والأم إذا كانوا موجدين، ولكن لا يستطيعون الْحَجَّ ؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: الجواب ليس أحد من الناس مُكَلَّفا عن أحدٍ، لأن العبادات إنها تجب على الْمُكَلَّفِ، ولا تجب على غيره، ولو وَجَبَتْ عبادة شخص على غيره لزم من ذلك أن يكون آثما إذا لم يؤديها عنه، وقد قال الله تعالى: ﴿ وَلَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَى [الأنعام: ١٦٤] ، والوالدان إذا كانا لا يستطيعان ببدنيهما مع وجود المال لديهما، فإنه يحج عنهما ولدهما أو غيره، وإذا كانا يستطيعان الْحَجَّ بأبدانهما فإنه لا يجوز لأحد أن يحج عنهما فَرِيضَةَ الْإِسْلَامِ، أما غير الْفَرِيضَةِ فلا حرج في ذلك.

مطالب مرتبط:

(۴۰۹۴) آیا می‌توانم به‌ جای پدر پیر و بیمارم که توان مالی ندارد حج انجام دهم؟

اگر پدرت نزد او مالی نیست حج بر او واجب نیست و اگر بمیرد در حال عدم معصیت الله فوت نموده است...

ادامه مطلب …

(۴۱۱۱) حکم سفر نمودن زن بدون همراه داشتن محرم چیست؟

جایز نیست زن بدون محرم به سفر برود زیرا پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از این کار نهی کرده است...

ادامه مطلب …

(۴۱۲۲) حکم ادای حج نیابتی برای مادر فوت شده توسط فرزندان

در صورتی که حج بر او واجب شده ولی آن را به تأخیر انداخته و در آن کوتاهی نموده در این حالت حج واجب را به نیابت از او ادا می‌‌کنند اما خود حج را به نیابت از او ادا نمی‌‌کنند مگر زمانی که حج خود را ادا کنند ....

ادامه مطلب …

(۴۱۱۷) حکم شرعی حج زن با محرم هشت ساله

حج او درست است اما کار او و سفرش بدون محرم حرام و نافرمانی از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم است...

ادامه مطلب …

(۴۱۰۱) آیا می‌توان حج افراد را به نیابت از پدر انجام داد؟

اشکالی ندارد در صورتی که انسان حج و عمره‌‌ی واجب خود را ادا کرده باشد حج و عمره را به نیابت کسی دیگر انجام دهد...

ادامه مطلب …

(۴۰۸۳) آیا می‌‌توان از مال صدقه یا زکات برای ادای حج رفت؟

بله، ادای حج با مال زکات و صدقه جایز است و برای گیرنده‌‌ی زکات جایز است آن را برای کسی که دادن زکات به او جایز نیست به شرط این که هنگام گرفتن زکات از اهل زکات باشد یعنی مستحق آن باشد....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه