جمعه 26 جمادی‌الاول 1448
۱۵ آبان ۱۴۰۵
6 نوامبر 2026

(۴۰۶۵) حکم حج با مدارکی به نام غیر اصلی

(۴۰۶۵) سوال: حج را در سال گذشته همراه با کفیل خود انجام دادم و نام درست من صالح جابر است و قرارداد کار را در دولت کویت به نام عبدالله شیخ نافع خریدم و پاسپورتی را به همین نام دریافت کردم لذا به وسیله‌‌ی این پاسپورت حج را در این سال انجام دادم؛ آیا حج من درست است؟ لطفا پاسخ دهید جزاکم الله خیرا.

جواب:

حج تو صحیح است زیرا تغییر نامت تأثیری در صحت حج ندارد اما بر تو به خاطر جعل در نامت گناه است و الان بر تو واجب است که به سوی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ توبه کنی و نامت را به نامی درستی که قبلا به آن نامیده می‌‌شدی تغییر دهی تا این که نزد مسئولین دست‌‌کاری صورت نگیرد و حقوقی که با نام اولی بر تو واجب بود به خاطر تفاوت نام دوم از اول ضایع نشود که باعث شود بدین سبب مالی را به باطل به خاطر دروغی که با تغییر نامت آن را خریدی بخوری.

بدین مناسبت دوست دارم تمام کسانی که سخنانم را می‌‌شنوند نصیحت کنم که این امر آسان نیست به نسبت کسانی که نام‌‌‌‌ها را جعل نموده و به خاطر این که از یارانه‌‌های دولتی یا چیزهای دیگر استفاده کنند یا این که می‌‌خواهند با این نام‌‌های جعلی به اهدافی که دارند برسند زیرا این دست‌‌کاری در معاملات، دروغ و فریب دادن مسئولین و حاکمان است و بدانند که هر کسی تقوای الهی را پیشه کند الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ برای او گشایش قرار داده و از جایی که گمان نمی‌‌کند به او روزی می‌‌دهد و هر کسی تقوای الهی را پیشه کند الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ امورش را آسان می‌‌کند همچنین کسی که تقوای الهی را پیشه کند و سخن درست بزند الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ عملش را اصلاح می‌‌گرداند و گناهش را می‌‌بخشد همان‌‌طور که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌‌فرماید: {وَمَن يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَل لَّهُ مَخْرَجًا*وَيَرْزُقْهُ مِنْ حَيْثُ لَا يَحْتَسِبُ}[طلاق: ۲-۳](و هرکس که از الله بترسد (الله) راه نجاتی برای او قرار می‌دهد و او را از جایی که گمان ندارد روزی می‌دهد) همچنین می‌‌فرماید: {وَمَن يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَل لَّهُ مِنْ أَمْرِهِ يُسْرًا}[طلاق: ۴](و هرکس از الله بترسد (الله) کارش را برایش آسان می‌سازد) همچنین می‌‌فرماید: {يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَقُولُوا قَوْلًا سَدِيدًا*يُصْلِحْ لَكُمْ أَعْمَالَكُمْ وَيَغْفِرْ لَكُمْ ذُنُوبَكُمْ ۗ وَمَن يُطِعِ اللَّهَ وَرَسُولَهُ فَقَدْ فَازَ فَوْزًا عَظِيمًا}[احزاب: ۷۰-۷۱](ای کسانی که ایمان آورده‌اید! از الله بترسید و سخن درست (و حق) بگویید*تا کارهایتان را برای شما اصلاح کند و گناهان شما را بیامرزد و هرکس که از الله و پیامبرش اطاعت کند یقیناً به کامیابی عظیمی دست یافته است).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: لقد أَدَّيْتُ فَرِيضَةَ الْحَجِّ في عام مَضَى مع كفيلي، ولقد كان اسمي الصحيح صالح جابر، وقد اشتريت عقدًا للعمل بدولة الكويت باسم عبد الله الشيخ نافع وقد استخرجت جواز سفر بهذا الاسم، ومن ثَمَّ أَدَّيْتُ به فَرِيضَةَ الْحَجِّ من ذلك العام، فهل يصح حَجي؟ أفيدوني جزاكم الله خيرا.

فأجاب رحمه الله تعالى -: إن حَجَّكَ صحيح لأن تغيير اسمك لا يؤثر في صحة الحَجِّ، لكن عليك إِثْم تزوير اسمك، وعليك الآن أن تتوب إلى الله -عز وجل، وأن تُعَدِّل اسمك إلى الاسم الصحيح الذي كنت تُسَمَّى به من قبل، حتى لا يحصل التلاعب لدى المسئولين، ولئلا تسقط الحقوق التي وجبت عليك باسمك الأول، لاختلاف اسمك الثاني عن الاسم الأول، فتكون بذلك آكلا للمال بالباطل مع الكذب الذي اشتريته بتغير اسمك.

بهذه المناسبة أود أن أَنْصَحَ كُلَّ من سَمِعَ كَلامِي . هذا لأن الأمر ليس بالهين بالنسبة لأولئك الذين يُزَوِّرُون الأسماء ويستعيرون أسماء لغيرهم من أجل أن يستفيدوا من إعانات الحكومة، أو من أمور أخرى، أو من أجل أن يَصِلُوا إلى أغراض لهم بأسماء غيرهم من هذه الأسماء المزورة، فإن ذلك تلاعب في المعاملات، وكذبٌ وغِشّ وخِدَاعٌ للمسئولين والحكام، وليَعْلَمُوا أن من اتقى الله -عز وجل- جعل له مخرجًا ورزقه من حيثُ لا يحتسب، وأن من اتقى الله جعل له من أمره يُسْرًا، وأن من اتقى الله وقال قولًا سَدِيدًا أصلح الله له عمله وغَفَرَ له ذَنْبَهُ، كما قال تعالى: ﴿ وَمَن يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَل لَّهُ مَخْرَجًا وَيَرْزُقْهُ مِنْ حَيْثُ لا يَحْتَسِبُ ﴾ [الطلاق: ۲-۳]، وقال تعالى: ﴿ وَمَن يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَل لَّهُ مِنْ أَمْرِهِ يسرا ﴾[الطلاق: ٤]، وقال تعالى: ﴿يَایهَا الَّذِينَ ءَامَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَقُولُوا قَوْلًا سَدِيدًا  يُصْلِحْ لَكُمْ أَعْمَلَكُمْ وَيَغْفِرْ لَكُمْ ذُنُوبَكُمْ وَمَن يُطِعِ اللَّهَ وَرَسُولَهُ فَقَدْ فَازَ فَوْزًا عظيما ﴾ [الأحزاب: ۷۰-۷۱].

مطالب مرتبط:

(۴۰۸۹) حکم ادا حج با هزینه‌ی پرداخت‌شده توسط خویشاوندان

اشکالی ندارد انسان از برادرش هدیه را قبول کند که از آن برای ادای حج استفاده کند...

ادامه مطلب …

(۴۰۶۸) ادای حج در ایام خدمت سربازی بدون اجازه فرمانده

این که پنهان کنی و فریضه‌‌ی حج را ادا نمایی در حالی که از تو خواسته شده کار کنی و مرخصی نداری بر تو حرام است....

ادامه مطلب …

(۴۱۲۵) آیا بر برادر واجب است که به نیابت از پدر مرحوم حج را ادا کند؟

اگر پدرت هنگامی که زنده بود به خاطر عدم توانایی مالی توان حج را نداشته یا بیش هزینه‌‌های خودش و بدهکاری‌‌اش نبوده حج بر او واجب نیست و چیزی بر گردنش نیست...

ادامه مطلب …

(۴۱۲۱) حکم برای کسی که حج را به تأخیر انداخته و فوت کرده است

علما در این زمینه اختلاف نموده‌‌اند برخی از آن‌‌ها می‌‌گویند: به نیابت از او حج ادا می‌‌شود و به او سود می‌‌رسد و مانند این است که خود حج را ادا کرده است....

ادامه مطلب …

(۴۱۲۶) مادرم فوت شده است،آیا می‌توانم به نیابت از او حج را با مال خود او ادا کنم؟

این مالی را که از مادرت به ارث بردی و جز تو وارثی نیست مال تو است که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ برای تو به عنوان میراث قرار داده است و می‌‌توانی هرکاری را با مال خود انجام دهی اما اگر حج اسلام بر مادرت هنگامی که زنده بود واجب بوده و حج را ادا نکرده بر تو واجب است به نیابت از او حج را ادا کنی...

ادامه مطلب …

(۴۱۰۶) حکم پرداخت هزینه حج به نیابت از دیگران به افراد ناشناس

تصرف وکیل در حدودی که موکل به او اجازه داده است در صورتی که مخالف شریعت نباشد پذیرفته است و اشکالی ندارد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه