سه‌شنبه 11 ربیع‌الثانی 1448
۳۱ شهریور ۱۴۰۵
22 سپتامبر 2026

(۴۱۰۶) حکم پرداخت هزینه حج به نیابت از دیگران به افراد ناشناس

(۴۱۰۶) سوال: برای ادای حج از کشورم خارج شدم و برادری قیمت دو حج را به نیابت از دو شخص همراه من فرستاد و این مبلغ را به دو نفر از اهل مدینه پرداختم و من این اشخاص را درست نمی‌‌شناسم و به صاحب مال گفتم: کسی را نمی‌‌شناسم، گفت: بر گردن من وو به هر کسی می‌‌خواهی بده، لطفا توضیح دهید؟ الله شما را موفق بگرداند.

جواب:

تصرف وکیل در حدودی که موکل به او اجازه داده است در صورتی که مخالف شریعت نباشد پذیرفته است و اشکالی ندارد و ضمانتی بر او نیست و در صورتی که از آن حد وکالت خود تجاوز نکند تبعاتی ندارد لذا به نسبت این دو حج برای تو تبعاتی وجود ندارد اما امکان دارد بر کسی که به تو چنین حرفی را به صورت مطلق زده در صورتی که این دو حج وصیت شخص مرده یا زنده‌‌ای باشد تبعات داشته باشد به همین دلیل برای انسان شایسته است هرگاه می‌‌خواهد به کسی مالی بدهد که به نیابت از او حج را انجام دهد دنبال شخصی امین و دیندار باشد زیرا امکان دارد برخی از مردم تقوای الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و رحمت نسبت به خلقش را نداشته باشند لذا این دهم‌‌ها را برای ادای حج می‌‌گیرند اما حج را ادا نکرده و در راهی که از کالای دنیا می‌‌خواهند خرج می‌‌کنند که بدین‌‌وسیله در امانت خیانت کرده و در گناه واقع می‌‌شوند.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: خرجت حاجا من بلدي، وأرسل معي قيمة حَجَّتَيْنِ عن شخصين، وأعْطَيْتُ المبلغ لشخصين من أهل الْمَدِينَةِ، وأنا أعرف الأشخاص معرفة جيدة، وقلت لصاحب المال: لا أعرف أحدًا فقال أعطي أي شخص على ذِمَّتِي وذِمَّتُكَ بريئة، أرجو التوضيح وفقكم الله؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: إِنَّ تَصَرُّفَ الوكيل بحسب ما أذن له موكله فيه، إذا لم يكن مما يخالف الشرع نَافِةٌ ولا حَرَجَ عليه، ولا ضمان عليه، ولا تبعة إذا لم يَتَعَدَ ما وُكُل له فيه، فأنت بالنسبة لهاتين الْحَجَّتَيْنِ ليس عليك تبعة، ولكن قد تكون التَّبعه على هذا الذي قال لك مثل هذا الكلام المطلق، إذا كانت الْحَجَّتَانِ وصية لميت أو لحي، ولهذا ينبغي للإنسان إذا كان يريد أن يعطي من يحج عنه أن يَتَحَرَّى أمانة الآخذ ودِينَه، فإن بعض الناس قد لا يكون عنده تقوى الله -عز وجل-، ولا رحمة لخلقه، فيأخذ هذه الدراهم ليَحُجَّ بها، ولكنه لا يحج بها ويصرفها فيما يريد من متاع الدنيا، فيكون بذلك خائنا لأمانته وواقعا في الإثم.

مطالب مرتبط:

(۴۰۶۵) حکم حج با مدارکی به نام غیر اصلی

حج تو صحیح است زیرا تغییر نامت تأثیری در صحت حج ندارد اما بر تو به خاطر جعل در نامت گناه است و الان بر تو واجب است که به سوی الله توبه کنی....

ادامه مطلب …

(۴۰۷۷) آیا حج بدهکار و حج به‌ جای همسر متوفی پذیرفته است؟

بله، هر کسی حج نمود و و بدهکار بود حج او درست است زیرا از شروط صحت حج عدم بدهکار بودن نیست اما می‌‌گوییم: کسی است بدهی خود را قبل از این که حج را ادا کند پرداخت کند....

ادامه مطلب …

(۴۰۵۶) بهترین توشه برای حج چیست؟

بهترین توشه این است که تقوای الله را با انجام دادن اوامرش و پرهیز از چیزهایی که نهی کرده پیشه کنی....

ادامه مطلب …

(۴۰۹۶) حکم نیابت در حج چیست؟

نیابت در حج برای کسی است که حج واجب را ادا نکرده در حالی که از لحاظ جسمی ناتوان است ونمی‌‌تواند به مکه برسد و ناتوانی او در طوری است که امید به بهبود آن نیست ....

ادامه مطلب …

(۴۰۶۳) حكم خرید و فروش و کسب در آمد در هنگام حج و عمره

هرگاه انسان به نیت حج آمد اما همراه خود کالایی را برای این که آن را در هنگام حج بفروشد بیاورد یا در ایام حج کالایی را برای خانواده‌‌اش بخرد یا این که در کشورش بفروشد مادامی که هدف اولیه‌‌اش حج یا عمره است اشکالی ندارد...

ادامه مطلب …

(۴۰۷۶) حکم ادای حج در حال بدهکاری

بله، این حج درست است إن شاء الله و از گردن تو ساقط می‌‌شود اما از نعمت‌‌ها و آسان‌‌گیری الله این است که هرگاه انسان بدهکار باشد بدهی خود را قبل از حج پرداخت می‌‌کند زیرا بدهی مقدم است...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه