جمعه 4 محرم 1448
۲۹ خرداد ۱۴۰۵
19 ژوئن 2026

(۳۴۷۲) حکم زیارت میت در روز جمعه

(۳۴۷۲) سوال: حکم زیارت میت در روز جمعه و اختصاص دادن آن به این روز چیست؟

جواب:

صحیح این است که زیارت نمودن میت خاص روز جمعه نیست بلکه قبور در هر وقتی که باشد زیارت می‌شوند و از پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ثابت است که در شبی از شب‌ها به زیارت قبور رفتند.[۱] و مقصود از زیارت نمودن مردگان و قبور یادآوری مرگ است بنابر فرموده‌ی پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم : «قد كنت نهيتكم عن زيارة القبور فقد أذن لمحمد في زيارة قبر أمه فزوروها فإنها تذكر الأخرة» یعنی: (شما را از زیارت نمودن قبور نهی نمودم اما به محمد صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در زیارت نمودن قبر مادرش اجازه داده شد، لذا قبرها را زیارت نموده زیرا آخرت را یادآور می‌شود). بدین صورت که هرگاه شخص از قبرستان عبور کرد، ببیند که در اینجا کسانی خوابید‌‌ه‌اند که روزی در قصر‌ها ساکن بودند و بر روی زمین راه می‌رفتند اما الان در دل زمین خفته‌ام و توانایی انجام اعمال صالح داشتند و الان نمی‌توانند، می‌توانستند از کارهای بد توبه نمایند اما الان امکان توبه برای آن‌ها وجود ندارد و مثل این امور را به یاد بیاورد سپس  به خودش بگوید آیا من در آینده مثل این‌ها نخواهم شد؟! دیر یا زود این گونه می‌شوم و در حقیقت زود رخ می‌دهد، لذا یادآور شود و بر بگردد و توبه نماید و با این زیارت به سوی الله روی بیاورد.

اما زیارت نمودن قبور به خاطر یاری خواستن و طلب از مردگان یا طلب نمودن از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ نزد قبور بدعت بزرگی است و برخی از این کارها شرک اکبر است، مانند طلب نمودن و یاری نمودن از مردگان لذا بر مومن واجب است که بین زیارت شرعی و زیارت بدعی و زیارت شرکی فرق قائل شود و زیارت شرعی را انجام دهد و زیارت بدعی یا شرکی را رها کند.


۱[أخرجه مسلم: شماره‌ی (۹۷۴).]

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: ما حكم زيارة الميت يوم الجمعة وتخصيص ذلك اليوم؟ نرجو بذلك إفادة.

فأجاب رحمه الله تعالى-: الصحيح أن الميت لا تخص زيارته بيوم الجمعة، بل تُزار القبور في أي وقت كان، وقد ثبت عن النبي -صلى الله عليه  وعلى آله وسلم- أنه زارها ذات ليلة من الليالي . والمقصود بزيارة الموتى والقبور تذكر الموت؛ لقول النبي -صلى الله عليه وعلى آله وسلم-: «قَدْ كُنْتُ نَهَيْتُكُمْ عَنْ زِيَارَةِ القُبُورِ، فَقَدْ أُذِنَ مُحَمَّدٍ فِي زِيَارَةِ قَبْرِ أُمِّهِ، فَزُورُوهَا فَإِنَّهَا تُذَكَّرُ الآخِرَةَ». وذلك أن الرجل إذا مر بالمقابر وجد هذه الدور الكثيرة التي سكنها أناس كانوا معه يسكنون القصور، كانوا يمشون على الأرض، والآن هم مُرْتَهَنُونَ في بطن الأرض، كانوا يتمكنون من الأعمال الصالحة والآن لا يتمكنون منها، كان يمكنهم أن يتوبوا إلى الله من سيئ الأعمال والآن لا يمكنهم أن يتوبوا، يتذكر مثل هذه الأمور ثم يقول لنفسه: ألست أنا سأكون مثلهم؟ قد يكون عن قريب أو بعيد، وهو قريب في الواقع، فيتذكر، ويستعتب، ويتوب، ويُقبل إلى الله -عز وجل- بهذه الزيارة.

وأما زيارة المقابر من أجل الاستنجاد بالمقبورين ودعائهم، أو دعاء الله عند قبورهم، كل هذه بِدَعْ عظيمة، ومنها ما يُوَصِّلُ إلى الشرك الأكبر؛ كدعاء المقبورين، والاستنجاد بهم، فالواجب على المؤمن أن يُفَرِّقَ بين الزيارة الشرعية، والزيارة البدعية، والزيارة الشركية، فيقوم بالشرعية، ويَدَعُ البدعية، والشركية.

مطالب مرتبط:

(۳۴۵۷) حکم زیارت قبر برای زنان و آنچه همراه خود از بخور می‌‌آورند

برای زنان تشییع نمودن جنازه جایز نیست و نیز برای آن‌‌ها زیارت نمودن قبرها جایز نیست...

ادامه مطلب …

(۳۴۸۱) حکم زیارت قبر رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و دعا نزد قبرش چیست؟

زیارت قبر پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم بدون بستن بار سفر به این صورت که انسان به مدینه آمده به قصد نماز خواندن در مسجد نبوی، مشروع است...

ادامه مطلب …

(۳۴۸۶) حکم خواندن سوره تکاثر و گریه در قبرستان

برای زیارت کننده‌ خواندن آن سنت نمی‌باشد؛ برای اینکه از پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم وارد نشده است....

ادامه مطلب …

(۳۴۶۵) حکم زیارت قبور توسط زنان سالخورده

حرام است، فرقی بین زن پیر و جوان نیست زیرا علت یکی است و آن هم زن بودن است...

ادامه مطلب …

(۳۴۸۴) آیا پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم سلام زائران را می‌شنود؟

چیزی که برای من از دلایل شرعی مشخص است اینست که پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم سلام او را بر خودش می‌شنود، و اینکه آن سلام به او می‌رسد، و همین‌طور اهل قبور وقتی بر آن‌ها سلام شد آن‌ها نیز می‌شنوند........

ادامه مطلب …

(۳۴۵۶) حکم زیارت قبر پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم توسط زنان

زمانی که زیارت نمودن قبر پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و دو صاحبش برای زن در محور مستحب بودن، مباح بودن و حرام بودن قرار می‌‌گیرد آنچه به احتیاط نزدیکتر است و برای زن بهتر است این است که این کار را انجام ندهد یعنی این قبرهای سه گانه را زیارت نکند و کفایت می‌کند که در نمازش بر پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم سلام بفرست....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه