سه‌شنبه 5 شوال 1447
۴ فروردین ۱۴۰۵
24 مارس 2026

(۵۸۶۸) حکم تأخیر در فرزندآوری به دلیل ادامه تحصیل

(۵۸۶۸) سوال: زن و شوهر به توافق رسیدند که به مدت یکسال یا بیشتر، داشتن فرزند را به ـخیر اندازند تا زن تحصیلش را به اتمام رساند، آیا این کارشان ایراد و گناه دارد؟

جواب:

بهتر است که زن و شوهر، فرزندان زیادی به دنیا آورند؛ زیرا پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمود: «تزوجوا الودود الولود». (با زنی که همسرش را بسیار دوست دارد و فرزند زیاد به دنیا می‌آورد ازدواج کنید. ) پیامبر مسلمانان را به ازدواج با زنی تشویق نمود که فرزند زیاد به دنیا می‌آورد تا تعداد فرزندان زیاد باشد و زیاد بودن فرزند موجب عزت و قدرت امت اسلامی است؛ الله جَلَّ‌جَلَالُهُ از زبان شعیب به قومش می‌فرماید: {وَاذْكُرُوا إِذْ كُنْتُمْ قَلِيلاً فَكَثَّرَكُمْ} [اعراف: ۸۶]. (و زمانی را به یادآورید که کم بودید و شما را زیاد نمود. ) الله جَلَّ‌جَلَالُهُ درباره‌ی منت و لطف خویش بر بنی اسرائیل می‌فرماید: {وَجَعَلْنَاكُمْ أَكْثَرَ نَفِيراً} [إسراء: ۶]. (و تعداد شما را بیشتر قرار دادیم. ) هر چه تعداد فرزندان بیشتر باشد، برای مرد و زن بهتر است و اگر شرایط و ضرورت موجب شد که زن به خاطر ضعف و ناتوانی قادر به براداری نباشد، اشکالی ندارد که زن و شوهر توافق نمایند که داشتن فرزند را برای مدت مشخصی به تأخیر اندازند، دلیل این حکم، حديث جابر است که می‌گفت در زمان پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم برخی از اصحاب گوشه‌نشینی می‌کردند و آیه‌ای در نهی از این کار نازل نشد. [۱] اما جلوگیری دائمی از بارداری، مانند برداشتن رحم، تنها در صورتی جایز است که ضرورت باشد و مثلاً برای رحم اتفاقی بیفتد که برای مادر خطرآفرین و موجب هلاکت شود؛ در این صورت برداشتن رحم ایرادی ندارد.


[۱] تخیجش بیان شد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: زوجان اتفقا على أن يؤجلا إنجاب الأولاد لمدة سنة أو أكثر؛ وذلك لأن الزوجة تود أن تكمل تعليمها، فهل عليهما شيء في ذلك:

فأجاب – رحمه الله تعالى-: الأفضل للزوجين أن يكثرا الإنجاب؛ لأن النبي- صلى الله عليه وعلى آله وسلم – قال: «تَزَوَّجُوا الْوَدُودَ الْوَلُودَ»، أي أي كثيرة الولادة، وإنما حث على تزوج كثيرة الولادة من أجل كثرة الأولاد، وكثرة الأولاد عز للأمة كما قال الله تعالى عن شعيب: ﴿وَاذْكُرُوا إِذْ كُنتُمْ قَلِيلًا فَكَتَرَكُمْ﴾ [الأعراف: ٨٦]، قاله لقومه، وقال الله تعالى ممتنا على بني إسرائيل: ﴿وَجَعَلْنَكُمْ أَكْثَرَ نَفِيرًا﴾ [الإسراء: ٦]، فكلما كثر الأولاد فهو أفضل للرجل وللمرأة، فإن دعت الحاجة إلى تقليل الأولاد لكون المرأة ضعيفة في الجسم لا تتحمل فلا حَرَجَ أن يتفق الزوجان على تأجيل الحمل لمدة معينة، ودليل ذلك حديث جابر أن الصحابة كانوا يعزلون في عهد النبي- صلى الله عليه وعلى آله وسلم – ولم ينزل القرآن بالنهي عن ذلك.

وأما قطع النسل بالكلية كاستئصال الرحم مثلا فإنه لا يجوز، إلا إذا كان هناك ضرورة بأن حدث في الرحم أورام تؤدي إلى الهلاك مثلا، فلا بأس باستئصاله حينئذ.

مطالب مرتبط:

(۵۸۶۶) حکم جلوگیری از بارداری در دوران شیردهی

بهتر است که امت اسلام، زیاد باشد و از عوامل  آن، زیاد شدن نسل است و اگر زنی در دوره‌ی شیردهی باردار شد و شیرش کاهش یافت، الله جَلَّ‌جَلَالُهُ برای این نوزاد از جای دیگر به او شیر می‌رساند....

ادامه مطلب …

(۵۸۵۹) حکم شرع درباره‌ی تنظیم جمعیت خانواده چیست؟

تفکر تنظیم جمعیت خانواده و فرزند کم، از اندیشه‌های مخالف با اسلام و در تضاد با فرمایش رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم است که مسلمانان را به ازدواج با زنان مهربان و زنانی که فرزند زیاد به دنیا می‌آورند تشویق می‌نمود و خبر داده است که در روز قیامت، در مقابل پیامبران به تعداد زیاد امتش افتخار می‌کند....

ادامه مطلب …

(۵۸۶۷) حکم استفاده از قرص‌های ضد بارداری برای اتمام دوره‌ی شیردهی

برخی از زنان تصور می‌کنند که اگر تعداد فرزندان زیاد شود، سختی و مشقت بیشتری در تربیت آنها خواهد بود و روزی آنها تنگ خواهد شد، این تصور غلط است و حقیقت ندارد....

ادامه مطلب …

(۵۸۶۱) حکم شرع درباره‌ی جلوگیری موقت از بارداری چیست؟

مؤمن باید بداند که زیاد بودن فرزند، موجب زیاد شدن رزق و روزی می‌شود؛ زیرا امت که زیاد شود، مایه‌ی قدرت و سربلندی آن است و موجب بی‌نیازی و عدم احتیاجش به دیگران می‌شود....

ادامه مطلب …

(۵۸۵۸) حکم به تعویق انداختن بارداری به صورت موقت

به نظر من زن هر سال فرزند به دنیا می‌آورد و مشکلی ندارد، هر کس از الله کمک بخواهد، الله او را کمک می‌نماید و هر کس به الله توکل کند، او کافی و حافظش می‌باشد...

ادامه مطلب …

(۵۸۷۷) حکم شرعی لقاح مصنوعی

در مورد حالت اول، اگر همسر نتواند فرزند تولید کند و همسرش مایع از فرد دیگری بگیرد و آن را در رحمش تزریق کند، این عمل حرام است و جایز نیست....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه