(۶۱۵۶) سوال: زنی نذر نموده هرگاه الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بیمار او را شفا داد قرآن را بخواند در حالی که او عامی بوده و خواندن بلد نیست، لذا به متولی مسجد مقداری پول داد که برای وفای به نذر خود بر او قرآن بخواند؛ حکم گرفتن این مال چیست؟ حکم این نذر چیست؟ اگر دلیلی وجود دارد لطفا ذکر کنید. جزاکم الله خیرا.

جواب:

حکم نذر مکروه یا حرام است، زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از آن نهی نموده و خبر داده خیری نمی‌‌آورد و از جانب شخص بخیل صورت می‌‌گیرد[۱] همچنین مقدری را تغییر نمی‌‌دهد[۲] و آنچه الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ اراده کند خواهد شد چه با نذر و چه بدون نذر باشد و حکمت از نهی از آن این بوده که نذر ملزم نمودن خود به آنچه به آن ملزم نیست می‌‌باشد همچنین چه بسا انسان از وفای به آن ناتوان باشد و اگر در انجام آن سستی کند خطر بزرگی است. الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌‌فرماید: {وَمِنْهُم مَّنْ عَاهَدَ اللَّهَ لَئِنْ آتَانَا مِن فَضْلِهِ لَنَصَّدَّقَنَّ وَلَنَكُونَنَّ مِنَ الصَّالِحِينَ * فَلَمَّا آتَاهُم مِّن فَضْلِهِ بَخِلُوا بِهِ وَتَوَلَّوا وَّهُم مُّعْرِضُونَ * فَأَعْقَبَهُمْ نِفَاقًا فِي قُلُوبِهِمْ إِلَىٰ يَوْمِ يَلْقَوْنَهُ بِمَا أَخْلَفُوا اللَّهَ مَا وَعَدُوهُ وَبِمَا كَانُوا يَكْذِبُونَ}[التوبة: ۷۵-۷۶]: (بعضی از آنها با الله (عهد و) پیمان بستند که: اگر (الله) از فضل خود (نصیبی) به ما دهد قطعاً صدقه (وزکات) خواهیم داد و از نیکوکاران خواهیم بود *  پس چون (الله) از فضل خود به آنها (نصیبی) بخشید، به آن بخل ورزیده واعراض کنان روی گرداندند (وسر پیچی کردند) *  پس (این عمل) نفاق را تا روزی که او (الله) را ملاقات کنند در دل‌‌هایشان بر قرار ساخت و این به (سبب) آنچه که با الله وعده کرده بودند؛ خلاف نمودند (وعهد شکنی کردند) وبه (سبب) آنکه دروغ می‌گفتند) لذا نذر خطرناک است و چه بسا کسانی نذر نموده سپس امید دارند از آن رها شوند ولی نمی‌‌توانند. زنی که نذر نموده از روی قرآن بخواند اما نمی‌‌تواند به خاطر ناتوانی نذر از او ساقط شده و بر او کفاره‌‌ی قسم واجب است. ده مسکین را غذا داده و برای هر مسکین یک کیلو برنج همراه گوشت مرغ یا گوسفند یا بز یا … برای خورشت قرار دهد اما اینکه کسی را اجاره گرفته تا برای او بخواند وجهی ندارد.

[۱] تخریج آن گذشت.

[۲] تخریج آن گذشت.