شنبه 5 محرم 1448
۳۰ خرداد ۱۴۰۵
20 ژوئن 2026

(۶۱۱۹) هرگاه شخصی در حالت خواب نذر کند آیا وفای به آن نذر برای او واجب است؟

(۶۱۱۹) سوال: هرگاه شخصی در حالت خواب نذر کند آیا وفای به آن نذر برای او واجب است؟

جواب:

نذر کسی که خواب است چیزی نیست، زیرا اقرار شخص خوابیده چیزی حساب نمی‌‌شود. تمام تصرفات کسی که خوابیده چیزی نیست و به شخصی که خوابیده چیزی نسبت داده نمی‌‌شود حتی اگر همسرش را در حالت خواب طلاق دهد، طلاق واقع نمی‌‌شود، اگر مال خود را در حالت خواب وقف کند، وقف نمی‌‌شود، اگر با همسر خود مظاهره کند حکم ظهار در حق او ثابت نمی‌‌شود، زیرا حکمی به تصرفات شخصی که خوابیده تعلق نمی‌‌گیرد مگر در یک مسئله و آن فعلش است که شخص جاهل در آن معذور نیست. مانند اینکه در خواب تغییر حالت داده و بر روی شخصی که کنار او است قرار گیرد و او را بکشد. در این صورت ضامن است. مانند مادر زمانی که بر روی نوزاد خود قرار گیرد تا اینکه بمیرد. آنچه دلالت می‌‌دهد که فعل شخص خوابیده به او نسبت داده نمی‌‌شود، فرموده‌‌ی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ در مورد اصحاب کهف است: {وَتَحْسَبُهُمْ أَيْقَاظًا وَهُمْ رُقُودٌ ۚ وَنُقَلِّبُهُمْ ذَاتَ الْيَمِينِ وَذَاتَ الشِّمَالِ ۖ}[الکهف: ۱۸]: (و (اگر به آنها نگاه می‌‌کردی) می‌‌پنداشتی بیدارند در حالی که آنها خفته بودند و ما آنها را به سمت راست و چپ می‌‌گرداندیم) الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ چرخیدن آن‌‌ها به چپ و راست را به آن‌‌ها نسبت نداد بلکه به خود نسبت داد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إذا نذر الشخص وهو نائم هل يجب عليه أنْ يَفِيَ بما نذر أم لا؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: نذر النائم ليس بشيء؛ لأن إقرار النائم ليس بشيء، فجميع تصرفات النائم ليست بشيء، النائم لا ينسب إليه الفعل، حتى لو طلق زوجته وهو نائم لم تطلق، ولو أوقف ماله وهو نائم لم يكن وقفًا، ولو ظاهر من زوجته وهو نائم لم يثبت حكم الظهار في حقه؛ لأن النائم لا حكم لتصرفه إلا في مسألة واحدة وهي فعله الذي لا يعذر فيه الجاهل، مثل أن ينقلب على شخص إلى جنبه يقتله، فهذا عليه الضمان، كما لو انقلبت الأم على طفلها وضمته حتى مات، فإنها تضمنه، ويدل على أن فعل النائم لا ينسب إليه قول الله -تبارك وتعالى في أصحاب الكهف: ﴿وَتَحْسَبُهُمْ أَيْفَاظَا وَهُمْ رُقُودٌ وَنُقَلِبُهُمْ ذَاتَ الْيَمِينِ وَذَاتَ الشِّمَالِ﴾ [الكهف: ١٨] فجعل الله تعالى تقلبهم ذات اليمين وذات الشمال غير منسوب إليهم، بل من فعله تبارك وتعالى.

مطالب مرتبط:

(۶۱۳۹) حکم نذر روزه مادرم و امکان رهایی از آن

بر او واجب بوده آنچه به خاطر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ نذر نموده را انجام دهد و این چیزی است که به او ضرری نمی‌‌رساند...

ادامه مطلب …

(۶۱۴۴) حکم نذر روزه‌ی دوشنبه و پنجشنبه و عدم توانایی بر ادامه‌ی آن

دوست دارم برادران مسلمانم را یادآوری کنم به اینکه نذر مکروه است بلکه برخی از اهل علم آن را حرام می‌‌دانند، زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از آن نهی نموده ....

ادامه مطلب …

(۶۱۳۲) حکم نذر در کودکی و ترک بخشی از آن پس از بلوغ

اگر نذر تو قبل از بلوغ بوده به آن ملزم نیستی، زیرا مکلف نبودی ولی اگر بعد از بلوغ بوده اگر نذر او عبادت باشد لازم است به آن وفا کند....

ادامه مطلب …

(۶۱۱۷) حکم شکستن پیمان با خدا پس از برآورده شدن حاجت

باید بدانیم چه چیزی است که با الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ پیمان بسته آن را ترک کند. اگر چیز مباحی باشد مانند اینکه بگوید: با الله پیمان می‌‌بندم که فلان غذا را نخورم. در اینجا می‌‌گوییم: آن را بخور و کفاره‌‌ی نذر خود را بده، زیرا این نذر مباح است. اما اگر چیز حرامی باشد و بگوید: با الله پیمان می‌‌بندم که غیبت مردم نکنم، بر او واجب است غیبت نکند....

ادامه مطلب …

(۶۱۲۲) چه زمانی وفای به نذر واجب است؟

نذر دو قسمت است: مطلق و معلق. مطلق یعنی نذر کننده بگوید: به خاطر الله نذر می‌‌کنم سه روز روزه بگیرم، لذا بر او واجب بوده در روزه گرفتن بشتابد، زیرا اصل در واجب بر فوری بودن آن است....

ادامه مطلب …

(۶۱۴۹) حکم نذر روزه و امکان پرداخت صدقه به جای روزه

قبل از جواب به این سؤال دوست دارم برادران مسلمان خود را از نذر بر حذر دارم، زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از آن نهی نموده....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه