پنج‌شنبه 7 شوال 1447
۶ فروردین ۱۴۰۵
26 مارس 2026

(۳۸۲۴) جبران فدیه ناقص و حکم شرعی آن

(۳۸۲۴) سوال: به خاطر بیماری، بیست روز از رمضان را روزه نگرفتم و به عنوان فديه، به افراد مسکین غذا دادم اما ظاهرا این مقدار از فدیه با مقداری که دستور قرآن است، مساوی نیست. اکنون چه کاری باید انجام دهم؟

جواب:

اگر امیدی به درمان بیماری‌ات که به خاطرش روزه‌ی رمضان را نگرفته‌ای نیست، همان طور که معروف می‌باشد واجب است فدیه بدهی. منظور از فدیه، غذا دادن به یک فرد مسكين در ازای هر روز است؛ این کار را می‌توان به دو روش انجام داد:

روش اول: فرد می‌تواند به تعداد آن روزها، ناهار یا شام درست کند و مساكين را به تناول آن دعوت نماید.

روش دوم: در ازای هر روز، یک کیلو یا حدود آن از برنج یا گندم را به هر فرد مسکین بدهد.

این در صورتی است که امیدی به درمان بیماری نباشد اما اگر امیدی به درمان بیماری باشد، واجب است منتظر بماند تا الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ به وی شفا عطا نماید سپس روزه بگیرد؛ الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {وَمَنْ كَانَ مَرِيضاً أَوْ عَلَى سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِنْ أَيَّامٍ أُخَرَ} [البقرة: ۱۸۵] : (هر کس که مریض یا در سفر باشد، تعدادی از روزهای دیگر را روزه بگیرد).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: أفطرتُ في رمضان ما يقارب عشرين يوما بسبب مرض، وأعطيتُ مساكين فدية إطعام، والظاهر بأن هذه الفدية لا تساوي ما أمر به القرآن، فما العمل في ذلك؟

فأجاب – رحمه الله تعالى -: إذا كان إفطارك لرمضان لمرض لا يُرجَى برؤه، فالواجب عليك الفدية كما هو معروف، والفدية هي إطعام مسكين لكل يوم، وإطعام المسكين لكل يوم يكون على وجهين:

الوجه الأول: أن يَصنَع غداءً أو عشاء، فيدعو إليه من المساكين بعدد ما عليه من الأيام.

الوجه الثاني: أن يُطعِمهم أرزا أو قمحا، كيلو -أو ما يقاربه- لكل واحد.

هذا إذا كان المرض لا يُرجَى برؤه، أما إذا كان مرض يرجى برؤه فإن الواجب الانتظار حتى يَشفَيه الله ثم يصوم؛ لقوله تعالى: ﴿ وَمَن كَانَ مَرِيضًا أَوْ عَلَى سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِنْ أَيَّامٍ أُخَرُ ﴾ [البقرة: ١٨٥].

مطالب مرتبط:

(۳۸۲۹) حکم خوردن روزه در سفر هنگام توقف کوتاه در مسیر

برایتان جایز است که این سه روز را تا رسیدن به کشور یا شهرتان روزه نگیرید؛ زیرا انسان تا وقتی که به سرزمینش برسد، مسافر محسوب می‌شود....

ادامه مطلب …

(۳۷۷۳) چگونگی جبران روزه‌های قضا شده

واجب است به درگاه الله جَلَّ‌جَلَالُهُ توبه کنی، از رفتاری که در برابر پروردگارت انجام داده‌ای آمرزش بخواهی، از چیزی که از تو سر زده پشیمان باشی و عمل خویش را در آینده اصلاح کنی. لزومی ندارد که قضای روزه‌های قبلی را به جای آوری زیرا از قضا هیچ فایده‌ای نخواهی برد....

ادامه مطلب …

(۳۷۶۴) فضیلت‌ ماه رمضان و وظایف مسلمانان در این ماه مبارک

الله این ماه را ویژه قرار داده چنان که روزه گرفتنش را بر این امت فرض نموده و روزه‌ی آن را یکی از ارکان اسلام قرار داده است

ادامه مطلب …

(۳۸۰۹) حکم روزه برای بیمار نیازمند به مصرف مداوم دارو و آب

اگر پیوسته نیاز به دارو و درمان داری و امکان کنار گذشتن آن فراهم نیست، گناه و حرجی بر تو نیست که رمضان را روزه نگیری. بر هر کسی که وضعیتی مشابه وضعیت شما دارد واجب است که به ازای هر روز، یک مسکین را غذا دهد....

ادامه مطلب …

(۳۷۶۸) حکمت اختصاص روزه به الله عزوجل در حدیث قدسی

زیرا روزه رازی بين بنده و پروردگار او است و کسی جز الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ از آن با خبر نمی‌شود؛ عبادت‌ها دو نوع است:.....

ادامه مطلب …

(۳۷۸۱) چگونگی جبران ترک روزه

توبه موجب آمرزیده شدن گذشته‌ می‌شود و واجب نیست که قضای روزه یا نماز آن مدت را انجام دهد؛ بلکه باید زیاد به عبادت‌های نفل، استغفار و توبه به درگاه پروردگارش مشغول شود...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه