دوشنبه 13 صفر 1448
۵ مرداد ۱۴۰۵
27 جولای 2026

(۳۷۹۸) رؤیت هلال ماه رمضان در صحرا و اختلاف با شهرها

(۳۷۹۸) سوال: ما در صحرا زندگی می‌کنیم و هنگام فرا رسیدن ماه مبارک رمضان، فقط زمانی روزه می‌گیریم که ماه را ببینیم در حالی که شهرها دو روز، زودتر از ما روزه می‌گیرند. آیا کار ما درست است؟

جواب:

شخصی که در صحرا زندگی می‌کند، باید پیرو حکومت سرزمینش باشد به طوری که اگر مردم روزه گرفتند، او نیز روزه بگیرد. در حديث می‌خوانیم که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمود: «الفِطْرُ يَوْمَ يُفْطِرُ النَّاسُ، وَالأَضْحَى يَوْمَ يُضَحِّي النَّاسُ»[۱] : (عید فطر، روزی است که مردم روزه را می‌خورند و عید قربانی روزی است که مردم قربانی می‌کنند). اگر مردم، روزه نگرفتند، بادیه‌نشینان نیز روزه نمی‌گیرند. اما اگر فرض کنیم که بادیه‌نشینان هلال ماه را دیدند و رؤیتش برایشان به اثبات رسید در حالی ‌که دور از شهرهایی که حکم دولت بر آن جاری است هستند، ایرادی ندارد که روزه بگیرند؛ بلکه علما گفته‌اند: در این حالت واجب است که روزه بگیرند زیرا در این عملکرد آنان، مخالفتی با جماعت صورت نمی‌گیرد).

خلاصه: صحرانشینان از حکم سرزمینی که در آن هستند پیروی می‌کنند. اگر به دلایلی هم‌چون عدم دسترسی به رادیو، رسانه و… از حکم سرزمینشان باخبر نشدند و خودشان هلال ماه را رؤیت کرده و برایشان به ثبوت رسید، ایرادی ندارد که روزه بگیرند بلکه واجب است که روزه بگیرند.


۲-تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: نحن في البادية، وعند قدوم شهر رمضان المبارك لا نصوم إلا عندما نرى الهلال والمدن تصوم قبلنا بيومين، فهل ما نفعله صحيح؟

فأجاب رحمه الله تعالى: الإنسان الذي يكون في بادية يتبع الحكومة التي تحكمه؛ فإذا صام الناس صام، وفي الحديث عن النبي صلى الله عليه وسلم: «الفِطْرُ يَوْمَ يُفْطِرُ النَّاسُ، وَالأَضْحَى يَوْمَ يُضَحِّي النَّاسُ». وإن لم يصم الناس لم يَصُمْ أهل البادية، لكن لو فُرِضَ أنهم رأوا الهلال، وثبتت رؤيته عندهم، وهم بعيدون عن المدن التي يكون فيها حكم الدولة، فلا حرج عليهم في هذه الحال أن يصوموا، بل قال العلماء: إنه في هذه الحال يجب عليهم أن يصوموا؛ لأنه لا يكون في عملهم هذا مخالفة للجماعة.

وخلاصة القول أن نقول: إن أهل البادية يتبعون أحكام البلد الذي هم فيه، فإن لم يتمكنوا من العلم بذلك، كما لو كانوا ليس عندهم إذاعات، أو ما أشبه هذا، ورأوه هم وثبت عندهم ذلك، فلا حرج عليهم أن يصوموا، بل يجب عليهم أن يصوموا.

مطالب مرتبط:

(۳۸۲۲) حکم روزه برای افراد دیالیزی

در مورد روزه: من دچار تردید هستم؛ گاهی به نظرم می‌رسد که این مانند حجامت نیست زیرا با حجامت، خون از بدن خارج می‌شود و به بدن بر نمی‌گردد که این همان طور که در حدیث آمده است، روزه را باطل می‌کند اما دیالیز، خون را از بدن خارج می‌کند، تصفیه می‌کند سپس به بدن ‌باز می‌گرداند...

ادامه مطلب …

(۳۷۸۲) جبران گناهان ترک نماز و روزه

اکنون فقط باید عمل و کردار خویش را اصلاح و درست نمایی و در باقی‌مانده‌‎ی عمر خود پایبند و استوار بمانی و توبه، گذشته‌ را پاک می‌کند...

ادامه مطلب …

(۳۷۹۶) اختلاف در رؤیت هلال ماه رمضان

علما درباره‌ی مسئله‌ی رؤیت هلال، اختلاف نظر دارند؛ نظر برخی بر این است که اگر رؤیت هلال در یک مکان به طور شرعی ثابت شود، اگر هلال رمضان باشد تمام مسلمانان باید روزه بگیرند و اگر هلال عید باشد، همگی باید عید نمایند....

ادامه مطلب …

(۳۷۷۵) حکم کسی که از روی جهل رمضان را روزه نگرفته است

اگر روزه را از روی جهل، ترک کرده و گمان برده که روزه بر وی واجب نیست مانند دختر کوچکی که با حیض به بلوغ برسد و گمان کند که فقط با کامل شدن پانزده سالگی بالغ خواهد شد. در این صورت بر وی واجب است قضای رمضان را به جا آورد زیرا واجبات و فرایض با جهل، ساقط نمی‌شود.....

ادامه مطلب …

(۳۷۶۶) چگونگی استقبال صحابه از ماه رمضان

صحابه در موسم‌ها و زمان‌های پرخیر و برکت ماه رمضان، دهه‌ی اول ذي الحجه و دیگر زمان‌های ارزشمند، پایبندترین مردم در غنیمت‌شمردن فرصت‌ها برای عبادت الله بودند

ادامه مطلب …

(۳۸۰۵) حکم شخص بیماری که سالها روزه را ترک کرده است

بیمار است و نمی‌تواند روزه بگیرد؛ اگر چنین است بر وی واجب می‌باشد که به ازای هر روز، یک مسکین را غذا دهد و اگر در شهرش مسکینی وجود ندارد، آن ‌را به شهر دیگری بفرستد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه