(۳۵۵۴) سوال: تقريبا سه سال است که در عراق، کار می‌کنم و مبلغی را جمع کرده‌ام اما به دلیل شرایط سخت مادی زکاتش را نپرداخته‌ام چون مقدار زیادی بدهکار هستم و خانواده‌ام نیز منتظر هستند تا برایشان پول بفرستم؛ آیا گناه‌کار هستم و باید زکات بپردازم؟ همچنین به مدت سیزده ساعت متوالی کار می‌کنم و در این بین، نمی‌توانم نماز بخوانم یا فقط برخی روزها می‌توانم نماز بخوانم. حکم این کارم چیست؟

جواب:

در این سؤال، دو موضوع ترك نماز و ترك زکات مطرح شد که این دو بعد از شهادتين، مهم‌ترین ارکان اسلام هستند؛ درباره‌ی نماز باید گفت: هرگز و در هیچ صورت، عذری برای ترک نماز نداری و واجب است که در هر شرایطی نماز را در وقت خودش ادا کنی حتی اگر به حدی برسد که از این شغل، اخراج شده و به بیابان بروی تا هیزم جمع کنی و هیزم بفروشی و از درآمدش زندگی کنی، باز هم واجب است نماز را ادا کنی. همچنین حق نداری همانند برخی افراد جاهل، نماز را به تأخیر بیاندازی که نماز را به تأخیر انداخته و هرگاه از خواب بیدار شدند، هر پنج نماز را با هم می‌خوانند! این کار، حرام بوده و جایز نیست بلکه از بزرگ‌ترین گناهان کبیره است والعياذ بالله زیرا چه بسا به کفر بیانجامد.

درباره‌ی زکات نیز باید گفت: مبلغی که کسب می‌کنی اگر یک سال بر آن بگذرد و نزد شما باشد، واجب است که زکات آن را پرداخت کنی؛ این که خانواده‌ات منتظر هستند که برایشان پول بفرستی، مانع وجوب زکات نیست. زکات، چیز سخت و مبلغ زیادی نیست بلکه فقط یک چهلم دارایی است؛ یعنی دو و نیم درصد که بسیار اندک و پرداختش آسان است. رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نیز مژده داده که صدقه از دارایی کم نمی‌کند بلکه موجب برکت است، آن را زیاد می‌نماید و در صورت پرداخت زکاتی که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ واجب نموده است، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ دروازه‌هایی از خير و برکت را بر انسان خواهد گشود که وی هرگز تصورش را نیز نمی‌کرده است. بنابراین واجب است زکات تمام اموالی که یک سال بر آن گذشته و نزد شما بوده است را پرداخت کنی اما مبلغی که قبل از گذشت یک سال بر آن، برای تأمین مخارج و پرداخت بدهی استفاده کرده‌ای، زكات ندارد.