(۲۲۰۵) سوال: می‌خواهیم نماز‌گزاران را توجیه کنید که کیفیت برخورد با خطا کردن امام در تلاوت مخصوصا اگر امام گیج شود؟

جواب:

تصحیح آن در سوره‌ی فاتحه واجب است یعنی اگر امام آیه‌ای از فاتحه یا کلمه‌ای از فاتحه یا حرفی از فاتحه را فراموش کرد واجب بر کسانی که پشت او ایستاده‌اند آن تصحیح کنند زیرا که قرائت فاتحه رکنی از ارکان نماز است و بدون آن نماز صحیح نمی‌باشد زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌‌فرماید: «لا صلاة لمن لایقرأ بأم القرآن»[۱] (کسی که فاتحه را نخواهد نماز ندارد) پس باید اشتباه امام را تصحیح کنند و به آن را رد کنند ولی یک نفر جواب دهد زیرا اگه چندین نفر جواب دهند صدایشان با هم مختلف می‌شود و امام متوجه نمی‌شود.

اما در غیر از فاتحه: اگر معنی را تغییر دهد پس واجب است جواب داد و اگر معنی را تغییر ندهد امر آسان است و اگر جواب دهد افضل است و تصحیح نکند نیز حرجی نیست.

و شایسته است شایسته نیست کسی امام شود مگر این که بتواند کلام الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را با زیان عربی مبین ادا کند زیرا که قرآن با زبان عربی مبین نازل شده است همانگونه که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌‌فرماید: {وَإِنَّهُۥ لَتَنزِیلُ رَبِّ ٱلۡعَـٰلَمِینَ* نَزَلَ بِهِ ٱلرُّوحُ ٱلۡأَمِینُ* عَلَىٰ قَلۡبِكَ لِتَكُونَ مِنَ ٱلۡمُنذِرِینَ* بِلِسَانٍ عَرَبِیࣲّ مُّبِینࣲ} [سوره الشعراء: ۱۹۲-۱۹۵] (و همانا این (قرآن) نازل شده (از جانب) پروردگار جهانیان است* روح الامین (= جبرئیل) آن را فرود آورده است* بر قلب تو، تا از هشدار دهندگان باشی* (آن را) به زبان عربی روشن (نازل کرد)) و واجب نیست که انسان با قواعد تجویدی که معروف است قرائت کند بلکه اگر حروف را با اعرابش بخواند کفایت می‌کند زیرا که تجوید برای بهتر خواندن قرائت است و واجب نیست.

[۱] تخریج آن گذشت.