شنبه 8 ربیع‌الثانی 1448
۲۸ شهریور ۱۴۰۵
19 سپتامبر 2026

(۲۰۶۷) حکم نیت انفرادی در صورت ناتوانی از متابعت امام در نماز جماعت

(۲۰۶۷) سوال: هنگامی که امام نماز را به سرعتی می‌خواند که نمی‌توانم متابعت کنم به گونه‌ای هنوز رکوع نکرده‌ام او سجده کرده است آیا جایز است نیت انفرادی کنم تا نماز را با آرامش بخوانم یا از امام تبعیت کنم؟

جواب:

اگر برای شما امکان متابعت وجود ندارد مگر با نقض طمأنینه در نماز پس واجب است که نمازت را انفرادی بخوانی و از او متابعت نکنی چون که جمع کردن بین طمأنینه و متابعت از این امام محال است و هیچ راهی برای صحت نماز وجود ندارد مگر این که نماز را به صورت انفرادی تکمیل کنی و دلیل این: معاذ رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ با رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نماز عشاء را می‌خواند سپس به سوی قومش می‌رفت و برای ایشان نماز می‌داد و در شبی تکبیر گفت و سوره‌ی بقره را آغاز کرد و یکی از نمازگزاران نمازش را به صورت انفرادی ادامه داد و زمانی که این خبر به رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم رسید به معاذ رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ گفت: «أفتان أنت يا معاذ»[۱] (ای معاذ آیا تو فتنه‌گری؟ ) سپس او را به قرائت {سَبِّحِ ٱسۡمَ رَبِّكَ ٱلۡأَعۡلَى} [سوره اﻷعلى: ۱] و غاشیه و مانند آن راهنمایی کرد.

پس اگر مأموم می‌تواند به دلیل طولانی بودن نماز به صورت  انفرادی بخواند پس کوتاه خواندن امام که امکان با طمأنینه خواندن نماز با او وجود ندارد از باب اولی جایز است که به صورت انفرادی بخواند.

پس جواب این است: اگر متابعت امام به دلیل سرعت خواندنش این امکان را به شما نمی‌دهد که با طمأنینه نماز بخواند پس نیت انفرادی کن چ نماز را با طمأنینه به پایان برسان.


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إذا صلى الإمام وأسرع سرعة بحيث لا أستطيع المتابعة، بحيث لا أركع إلا إذا سجد، فهل أنوي الانفراد وأطمئن في صلاتي، ولو تقدم عني؟ أم أتابع الإمام؟

فأجاب – رحمه الله تعالى -: إذا كان لا يمكنك متابعة الإمام إلا بنقص الطمأنينة فالواجب عليك أن تنوي الانفراد وأن لا تتابعه، لأن الجمع بين الطمأنينة ومتابعة هذا الإمام مستحيل، ولا سبيل إلى صحة الصلاة إلا بأن ينوي المأموم الانفراد ويكمل لنفسه. ودليل ذلك: أن معاذ بن جبل رضي الله عنه كان يصلي مع النبي صلى الله عليه وسلم صلاة العشاء، ثم يذهب إلى قومه فيصلي بهم تلك الصلاة، فلما كانت ذات ليلة كَبَّرَ وشرع في سورة البقرة، فانفرد عنه أحد المصلين وصلى وحده، فلما بلغ ذلك النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم- قال لمعاذ: «أفتان أنت يا معاذه»؟ ثم أرشده إلى أن يقرأ بـ  ﴿سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الْأَعْلَى﴾ [الأعلى: ١]، والغاشية وما أشبه ذلك. فإذا كان المأموم يجوز له أن ينفرد من أجل تطويل الإمام، فجواز انفراده من أجل تخفيف الإمام التخفيف الذي لا يمكن معه الطمأنينة من باب أولى.

وعلى هذا فيكون الجواب إذا كان لا يمكنك متابعة الإمام لكونه مسرعًا فتنوي الانفراد، وتتم لنفسك صلاة بطمأنينة.

مطالب مرتبط:

(۲۰۶۸) حکم نماز بدون نیت پشت امام همراه جماعت

آیا چنین چیزی امکان دارد رخ بدهد؟! کسی که به سوی مسجد می‌آید و داخل آن شد و در صف ایستاد و برای نماز تکبیر گفت پس حتما او نیت دخول به جماعت را کرده است.....

ادامه مطلب …

(۲۰۷۰) حکم قطع نماز برای جلوگیری از سرقت اموال در هنگام نماز جماعت

اگر نماز نفل است که بدون شک برای تو قطع کردنش جایز است برای این که از مالت محافظت کنی و اما اگر نماز فرض می‌باشد همچنین جایز است برای حفظ مالت از این ظالم متجاوز نمازت را قطع کنی و اگر در این حالت نماز را قطع کردی اجر جماعت برای تو می‌باشد...

ادامه مطلب …

(۲۰۵۲) جماعتی وارد مسجد می‌شوند و او را امام خود می‌کنند آیا این عمل صحیح است؟

بله این عمل صحیح است و این مرد که اول مأموم بود، امام شد و هنگامی که نمازش پایان یافت و آن کسانی که وارد نماز شدند نمازشان را اگر بعد از رکعت اول را درک نموده‌اند تکمیل می‌کنند.....

ادامه مطلب …

(۲۰۵۷) توضیحی در مورد انصراف امام در خلال نماز جماعت به دلیل شرعی

اگر امام در اثنای نماز بی وضو شد پس بر او واجب است که نماز را رها کند و برایش حلال نیست که با حالت بی‌وضویی نماز را تمام کند و بعضی از مردم در این امر خجالت می‌کشند و باقی می‌مانند و نماز را ادامه می‌دهند و این بازی کردن با دین است....

ادامه مطلب …

(۲۰۵۴) اگر امام نماز خواند و در خلال نماز وضوی او باطل شد چه کند؟

وقتی امام نماز با جماعت می‌خواند و فرمواش کرد که وضو ندارد و بعد نماز آن را بیاد آورد بر او واجب است که نماز را اعاده کند و برای مأموم واجب نیست‌ که اعاده کنند......

ادامه مطلب …

(۲۰۴۰) آیا گفتن نیت بدعت است؟

تلفظ به نیت به صورت آهسته و بلند از بدعت‌ها می‌باشد زیرا که از رسول الله و از صحابه وارد نشده است و رب از آنچه در قلب تو می‌باشد آگاه است بدون این که از آن باخبر سازی....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه