دوشنبه 13 صفر 1448
۵ مرداد ۱۴۰۵
27 جولای 2026

(۱۸۶۷) حکم پخش اذان ضبط شده در هنگام دخول وقت نماز

(۱۸۶۷) سوال: امام روستای ما اذان ضبط شده در هنگام دخول وقت پخش می‌کند و بعد ضبط را خاموش می‌کند و نماز اقامه می‌کند آیا این صحیح است؟

جواب:

این صحیح نیست یعنی اعتماد به اذان ضبط شده جایز نیست زیرا که صوت ضبط شده صوت مؤذن به صورت مستقیم نیست بلکه حکایت از صوت اوست و چه بسا او مرده باشد و اذان عبادتی است که ذات آن مراد است به خاطر این قول رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم که می‌فرماید:«لَوْ يَعْلَمُ النَّاسُ مَا فِي النِّدَاءِ، وَالصَّفِّ الْأَوَّلِ ثُمَّ لَمْ يَجِدُوا إِلَّا أَنْ يَسْتَهِمُوا عَلَيْهِ لَاسْتَهَمُوا»[۱] (اگر مردم بدانند چه ثوابی در اذان گفتن و صف اول است سپس آن را نمی‌یافتند مگر با قرعه پس قرعه می‌افکندند) یعنی راهی برای رسیدن آن جز با قرعه نبود پس حتما قرعه می‌انداختند  و این دلیل بر فضیلت اذان می‌دهد و شنیدن از ضبط فرقی با این ندارد که کسی بگوید: به سمت نماز بیاید زیرا که در این مکان اذانی که با آن عبادت می‌شود بجا نیامده است.

و برای همین می‌گوییم این عمل صحیح نیست برائت ذمه از گفتن اذان مشروع صورت نمی‌گیرد و سبحان الله که شیطان عقول بنی آدم را به بازی می‌گیرد و الا چه فرقی بین صدای ضبط شده است که بعد از آن که به برق زدن دستگاه پخش شود و این مردی از مسلمانان بایستاد و اذان بگوید؟ چه فرقی دارد؟ اذان صحیح حتی برای کسی که به بلوغ نرسیده باشد ولی عجز و شیطان انسان را به بازی می‌گیرد از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ سلامتی و عافیت را خواستاریم.


[۱] رواه البخاری (۶۱۵) و مسلم (۴۳۷).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: عندنا إمام بالقرية يضع شريطا مسجلا فيه الأذان، ويشغله عند دخول وقت الصلاة، وبعد ذلك يغلق المسجل ويقيم الصلاة. هل هذا صحيح؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: هذا ليس بصحيح -أعني: الأذان من مسجل – ولا يجوز الاعتماد عليه، لأن صوت المسجل ليس صوت مؤذن يباشر الأذان، وإنما هو حكاية صوت مؤذن ربما يكون قد مات، والأذان عبادة مقصودة بذاتها، لقول النبي صلى الله عليه وسلم: «لو يعلم الناس ما في النداء والصف الأول، ثم لم يجدوا إلا أن يستهموا عليه لاستهموا» يعني: ثم لم يجدوا سبيلا إلى الوصول إليه إلا بالقرعة لاقترعوا على ذلك، وهذا يدل على فضيلة الأذان، وكونه يسمع من مسجل لا فرق بينه وبين أن يقال: حان وقت الصلاة، لأنه لم يقم الأذان المتعبد به في هذا المكان.

وعلى هذا فنقول: إن هذا العمل لا يصح ولا تبرأ به الذمة في إقامة الأذان المشروع، وسبحان الله أن يلعب الشيطان بعقول بني آدم، وإلا فما الفرق بين أن يؤتى بالمسجل ثم يفتح عليه الكهرباء ثم يشغل، أو رجل من المسلمين يقف ويؤذن؟ أي فرق؟ والأذان يصح حتى ممن لم يَبْلُغ، لكن العجز والشيطان يلعب ببني آدم، نسأل الله السلامة والعافية.

مطالب مرتبط:

(۱۸۶۵) حکم تکرار الفاظ اذان هنگام پخش از رادیو

اگر اذان به صورت مستقیم پخش می‌شود بله، کلمات اذان را تکرار بکن، و اگر به صورت ضبط شده است این کار را نکن زیرا که ضبط، اذان نیست...

ادامه مطلب …

(۱۸۸۲) اگر اصوات مؤذنین باهم تداخل داشته باشد، چگونه آن را تکرار کنم؟

اگر اصوات را خلط می‌کنی صوت اولی که می‌شنوی را تبعیت کن و همراه آن به پایان برسان و اگر اذان بعدی صوتش بلندتر بود و اذان اولی صدایش پایین‌تر بود پس همراه این شروع تا به پایان برسانی....

ادامه مطلب …

(۱۸۴۹) آیا اذان دادن بدون وضو است؟

بله برای مؤذن جایز که بدون وضو اذان بگوید زیرا که شرط صحت اذان نیست بلکه علما گفته‌اند: اذان کسی که جنب باشد نیز صحیح است اگر که مناره خارج از مسجد باشد ولی آن را مکروه دانسته‌اند...

ادامه مطلب …

(۱۸۹۰) حکم گفتن دعای بعد از اذان در بلندگو

بله اشکال دارد زیرا که اگر آن را در بلندگو بگوید مانند اذان می‌شود و این امر در عهد رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و خلفای راشدین معروف نبوده است و از بدعتی است که از آن نهی شده است....

ادامه مطلب …

(۱۸۴۲) حکم اذان دادن در جهت غیر قبله

رو کردن به قبله برای اذان دادن سنت است و شرط صحت اذان نیست....

ادامه مطلب …

(۱۸۸۵) آیا دعایی قبل از نماز گفته ‌می‌شود؟

دعای معینی قبل از نماز نمی‌شناسم ولی بین اذان و اقامه از جاهایی استجابت دعا می‌باشد و دعای بین اذان و اقامه رد نمی‌شود....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه