۱۶۰ – آیا سوال میت در قبر، حقیقی بوده و در قبرش نشانده شده و مورد سوال قرار می‌گیرد؟

۱۶۰ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: آیا سوال میت در قبر، حقیقی بوده و او در قبرش نشانده شده و مورد سوال قرار می‌گیرد؟

جواب دادند: بدون شک، سوال شدن میت در قبر حقیقی بوده و انسان در قبرش نشانده شده و مورد سوال قرار می‌گیرد.

اگر کسی بگوید: قبر که تنگ است. پس چطور در آن می‌نشیند؟

جواب:

اولا: بر مومن واجب است که در امور غیبی، قبول و تصدیق داشته باشد و نپرسد: چگونه؟ و چرا؟ زیرا پرسیدن از چرایی و چگونگی جز از شک بر نمی‌آید. اما کسی که ایمان دارد و سینه‌اش برای اخبار الله و رسولش گشاده شده، تسلیم می‌شود و می‌گوید: الله از کیفیت آن گاه‌تر است.

دوم: تعلق روح به بدن در حالت مرگ، مانند تعلق آن به بدن در حال بیداری نیست. روح را با بدن حالات عظیمی است که انسان آن را درک نمی‌کند، و ممکن نیست تعلق روح با بدن بعد از مرگ، با تعلق آن دو در حال حیات مقایسه شود. انسان در خواب می‌بیند که می‌رود و می‌آید و با کسانی سخن می‌گوید و با انسان‌های زنده و مرده ملاقات می‌کند، و می‌بیند که باغی زیبا دارد، یا می‌بیند که خانه‌ای وحشتناک و تاریک دارد، و می‌بیند که سوار بر ماشینی راحت است یا می‌بیند که سوار بر ماشینی فرسوده است. همه‌ی اینها ممکن است، و این در حالی است که انسان در جای خود خوابیده و حتی پتویی که روی خود داده نیز حرکت نکرده. اما با اینحال ما این خواب را به وضوح حس می‌کنیم. بنا بر این تعلق روح به بدن بعد از مرگ، مانند تعلق آن در بیداری یا خواب نیست، و حالت دیگری دارد که ما آن را درک نمی‌کنیم. پس این امکان وجود دارد که انسان در قبرش بنشیند و مورد سوال قرار گیرد؛ گر چه قبر محدود و تنگ است.

این چنین از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به ما رسیده است. زیرا وظیفه‌ی او ابلاغ و وظیفه‌ی ما، تصدیق و اذعان است. الله تعالی می‌فرماید: {فَلَا وَرَبِّكَ لَا يُؤْمِنُونَ حَتَّى يُحَكِّمُوكَ فِيمَا شَجَرَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ لَا يَجِدُوا فِي أَنْفُسِهِمْ حَرَجًا مِمَّا قَضَيْتَ وَيُسَلِّمُوا تَسْلِيمًا}[۱]، یعنی: {خیر؛ سوگند به پروردگارت که آنها ایمان ندارند تا آنکه تو را در اختلافاتشان به داوری بخوانند، و از داوری تو دلگیر نشوند و کاملا تسلیم باشند}.

[۱] – سوره نساء، آیه «۶۵».

تعداد بازدید: 58

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

(160) وسئل فضيلته : هل سؤال الميت في قبره حقيقي وأنه يجلس في قبره ويناقش؟

فأجاب فضيلته بقوله : سؤال الميت في قبره حقيقي بلا شك والإنسان في قبره يجلس ويناقش ويسأل .

فإن قال قائل : إن القبر ضيق فكيف يجلس ؟!

فالجواب:

أولاً: أن الواجب على المؤمن في الأمور الغيبية أن يقبل ويصدق، ولا يسأل كيف؟ ولم؟ لأنه لا يسأل عن كيف ولم إلا من شك ، وأما من آمن وانشرح صدره لأخبار الله ورسوله، فيسلم ويقول : الله أعلم في بكيفية ذلك .

ثانياً: أن تعلق الروح بالبدن في الموت ليس كتعلقها به في حال الحياة، فللروح مع البدن شؤون عظيمة لا يدركها الإنسان ، وتعلقها بالبدن بعد الموت لا يمكن أن يقاس بتعلقها به في حال الحياة ، وها هو الإنسان في منامه يرى أنه ذهب ، وجاء ، وسافر ، وكلم أناساً ، والتقى بأناس أحياء وأموات ، ويرى أن له بستاناً جميلاً ، أو داراً موحشة مظلمة ، ويرى أنه راكب على سيارة مريحة ، ويرى مرة أنه راكب على سيارة مقلقة كل هذا يمكن مع أن الإنسان على فراشه ما تغير حتى الغطاء الذي عليه لم يتغير ومع ذلك فإننا نحس بهذا إحساساً ظاهراً ، فتعلق الروح بالبدن بعد الموت يخالف تعلقها به في اليقظة أو في المنام ولها شأن آخر لا ندركه نحن، فالإنسان يمكن أن يجلس في قبره ويسأل ولو كان القبر محدوداً ضيقاً.

هكذا صح عن النبي ﷺ ، فمنه البلاغ ، وعلينا التصديق والإذعان قال الله تعالى: (فلا وربك لا يؤمنون حتى يحكموك فيما شجر بينهم ثم لا يجدوا في أنفسهم حرجاً مما قضيت ويسلموا تسليماً) (سورة النساء ، الآية “65”).

مطالب مرتبط:

۱۸۵ – آیا عذاب جهنم حقیقی است یا اینکه اهل جهنم مانند سنگ دردی احساس نمی‌کنند؟

۱۸۵ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: آیا عذاب جهنم حقیقی است یا اینکه اهل جهنم در آنجا مانند سنگ هستند و دردی را احساس نمی‌کنند؟ جواب دادند: بدون شک عذاب اهل جهنم حقیقی است و کسی که غیر از این بگوید، اشتباه می‌کند و از حق دور شده است. اهل جهنم در آنجا عذاب […]

ادامه مطلب …

۱۶۶ – کتاب اعمال کفار چگونه به دست چپ داده می‌شود؟

۱۶۶ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: چگونه بین این آیه: ﴿وَأَمَّا مَنْ أُوتِيَ كِتَابَهُ بِشِمَالِهِ﴾[۱]، یعنی: ﴿و اما کسی که کتابش به دست چپش داده شد﴾، و این آیه: ﴿وَأَمَّا مَنْ أُوتِيَ كِتَابَهُ وَرَاءَ ظَهْرِهِ﴾[۲]، یعنی: ﴿و اما کسی که کتابش از پشت سر به او داده شود﴾، جمع بندی کنیم؟ جواب دادند: جمع […]

ادامه مطلب …

۱۴۶ – آیا دجال از بنی آدم است؟

۱۴۶ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: آیا دجال از بنی آدم است؟ جواب دادند: بله، دجال از بنی آدم است. برخی علما نیز می‌گویند که او شیطان است. برخی دیگر می‌گویند که پدرش انسان و مادرش از جنیان است. هیچکدام از این اقوال صحیح نیستند. درست این است که دجال از بنی آدم بوده […]

ادامه مطلب …

۱۵۸ – آیا عذاب قبر برای مومن گناهکار، کم می‌شود؟

۱۵۸ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: آیا عذاب قبر برای مومن عاصی، کم می‌شود؟ جواب دادند: بله، گاهی تخفیف یافته و کم می‌شود. زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم بر دو قبر گذشته و فرمودند: «این دو، عذاب می‌شوند و به خاطر چیز بزرگی که احتراز و اجتناب از آن مشکل باشد نیز عذاب نمی‌شوند؛ اما […]

ادامه مطلب …

۱۴۱ – زمان خروج دجال

۱۴۱ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله در مورد وقت خروج دجال سوال شد. جواب دادند: خروج دجال یکی از نشانه‌های قیامت است، اما وقت آن مشخص نشده. زیرا کسی جز الله نمی‌داند قیامت چه وقتی است. از نشانه‌های آن نیز اطلاع نداریم که چه وقت ظاهر می‌شوند، به جز نشانه‌هایی که ظهور یافته‌اند. بنا بر این […]

ادامه مطلب …

۱۳۸ – آیا احادیث خروج مهدی صحیح است؟

۱۳۸ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: آیا احادیث خروج مهدی صحیح است یا خیر؟ جواب دادند: احادیث خروج مهدی به چهار نوع تقسیم می‌شوند: اول: احادیث دروغین. دوم: احادیث ضعیف. سوم: احادیث حسن که با مجموع طرقشان به درجه‌ی صحت می‌رسند، بر این اساس که صحیح لغیره[۱] هستند. چهارم: برخی علما گفته‌اند که برخی […]

ادامه مطلب …