چهارشنبه 24 جمادی‌الاول 1448
۱۳ آبان ۱۴۰۵
4 نوامبر 2026

۱۷۹ – چگونه رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در معراج اهل بهشت و اهل جهنم را دید در حالی که قیامت هنوز برپا نشده است؟

۱۷۹ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در شب اسراء و معراج چگونه حال اهل بهشت و اهل جهنم را دید در حالی که قیامت هنوز برپا نشده است؟

جواب دادند: رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از آن به ما خبر داده و گفته‌اند که بهشت و جهنم را دیده‌اند. دیده‌اند که گروهی عذاب می‌شوند و گروهی دیگر در نعمت هستند. الله نسبت به کیفیت این امر آگاه‌تر است. چون این مساله از امور غیبی بوده و با حس، قابل ادراک نیست. مثل چنین اموری وقتی به ما برسند، وظیفه‌ی ماست که به آن همان گونه که به ما رسیده، ایمان بیاوریم و نپرسیم چگونه و چرا؟ زیرا عقل ما کمتر و قاصرتر از آن است که چنین چیزی را درک کند. رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از اموری خبر داده‌اند که ادراک آنها با عقل، ممکن نیست. ایشان خبر داده‌اند که الله تعالی هر شب، وقتی که یک سوم آخر شب باقی باشد، به آسمان دنیا نزول می‌کنند، و الان همه می‌دانند که یک سوم آخر شب، دور کره‌ی زمین در گردش است. وقتی یک سوم آخر شب در یک منطقه پایان یافت، در منطقه‌ی دیگری وقتش می‌شود. ممکن است بگویی این چگونه است؟ می‌گوییم: بر تو واجب است که به آنچه رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرموده است، ایمان بیاوری و نگویی چرا؟ چون عقل تو قاصرتر از آن است که به مثل چنین اموری که از امور غیبی هستند، احاطه پیدا کند. پس بر ما واجب است که تسلیم شده و نپرسیم: چگونه؟ و چرا؟ به همین خاطر برخی علما کلام بسیار مفیدی دارند. آنها گفته‌اند: «بگو الله به چه امر کرده، و نگو چرا الله امر کرده»؟ والله ولیّ التوفیق.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

(179) وسئل فضيلة الشيخ: كيف رأى النبي ، ﷺ ، أحوال أهل الجنة وأحوال أهل النار ليلة الإسراء والمعراج مع أن الساعة لم تقم بعد؟

فأجاب بقوله : إن النبي ، ﷺ ، أخبرنا بذلك وأنه رأى الجنة والنار ، ورأى أقواماً يعذبون وأقواماً ينعمون ، والله أعلم بكيفية ذلك لأن أمور الغيب لا يدركها الحس فمثل هذه الأمور إذا جاءت يجب علينا أن نؤمن بها كما جاءت وأن لا نتعرض لطلب الكيفية .

ولم ؟ لأن عقولنا أقصر وأدنى من أن تدرك هذا الأمر فقد أخبر النبي ، ﷺ عن أمور لا يمكن إدراكها بالعقل ، أخبر ، ﷺ ، بأن الله عَزَّوَجَلَّ – ينزل إلى السماء الدنيا حين يبقى ثلث الليل الآخر كل ليلة ومعلوم الآن أن ثلث الليل يدور على الكرة الأرضية فإذا انتقل من جهة حل في جهة أخرى فقد تقول : كيف ذلك ؟ فنقول عليك أن تؤمن بما أخبرك به النبي ، ﷺ ، ولا تقل : كيف ؟ لأن عقلك أدنى وأقصر من أن يحيط بمثل هذه الأمور الغيبية فعلينا أن نستسلم ولا نقول : كيف؟ ولم؟ ولهذا قال بعض العلماء كلمة نافعة قال: “قل : بم أمر الله ؟ ولا تقل : لم أمر الله؟” والله ولي التوفيق.

مطالب مرتبط:

۱۵۴ – آیا انسان مومن نیز شامل عذاب قبر می‌شود؟

۱۵۴ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: آیا عذاب قبر شامل مومن عاصی هم می‌شود یا فقط خاص به کفار است؟ جواب دادند: عذاب قبری که مستمر است، خاص منافق و کافر است. اما مومن عاصی، گاهی در قبرش مورد عذاب واقع می‌شود. زیرا در صحیحین از ابن عباس رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُمَا روایت شده رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم […]

ادامه مطلب …

۱۸۲ – آیا برای مسلمانان گنهکار آتشی جدا از جهنم کافران وجود دارد؟

۱۸۲ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: آیا درست است که دو آتش وجود دارد، یک آتش برای کافران و یک آتش برای گنهکارانی که در آن عذاب داده شده، و سپس از آن خارج کرده می‌شوند؟ جاب دادند: برخی علما چنین نظری دارند و گفته‌اند: آتش، دو آتش است. یکی برای کفار، و دیگری […]

ادامه مطلب …

۱۵۲ – منظور از قبر چیست؟ آیا محل دفن میت است، یا برزخ به حساب می‌آید؟

۱۵۲ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: منظور از قبر چیست؟ آیا محل دفن میت است، یا برزخ به حساب می‌آید؟ جواب دادند: اصلِ قبر، محل دفن میت است. الله تعالی می‌فرماید: { ثُمَّ أَمَاتَهُ فَأَقْبَرَهُ}[۱]، یعنی: {آن گاه او را میراند و در قبر نهاد}. ابن عباس می‌گوید: یعنی او را با دفن کردن، […]

ادامه مطلب …

۱۷۴ – اگر عرض بهشت مانند عرض آسمان‌ها و زمین است، پس جهنم کجاست؟

۱۷۴ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: اگر عرض بهشت مانند عرض آسمان‌ها و زمین است، پس در این هستی که جز آسمان‌ها و زمین در آن نیست، جهنم کجاست؟ جواب دادند: قبل از جواب به این سوال، باید مقدمه چینی کنیم: هر آنچه در کتاب الله و سنت رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم آمده، حق است […]

ادامه مطلب …

۱۷۲ – سرانجام اهل فتره (کسانی که پیامبری به آنها فرستاده نشده) چیست؟

۱۷۲ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله در مورد سرانجام اهل فتره سوال شد. جواب دادند: صحیح این است که اهل فتره دو قسم هستند: قسم اول: کسی که حجت بر او اقامه شده و آن را فهمید. اما با این حال، از آنچه پدرانش را بر آن یافته پیروی کند. چنین شخصی هیچ عذری ندارد و […]

ادامه مطلب …

۱۴۴ – فتنه‌ی دجال چیست؟

۱۴۴ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله در مورد فتنه‌ی دجال سوال شد. جواب داد: حکمت الله بر آن است که به دجال نشانه‌هایی عطا کند که فتنه‌های بزرگی در آنهاست. نزد گروهی رفته و آنها را به سوی خود دعوت می‌کند و آنها دعوتش را می‌پذیرند. صبح، در حالی بیدار می‌شوند که زمین‌هایشان روییده و حیواناتشان […]

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه