پنج‌شنبه 17 شعبان 1447
۱۵ بهمن ۱۴۰۴
5 فوریه 2026

(۶۵۵۹) حکم شرعی قطع رابطه یا ترک محل سکونت به سبب بی‌اعتنایی همسایگان

(۶۵۵۹) سوال: همسایگانی دارم که هیچ سببی حتی ناچیز نیز برای خصومت بین من و آن‌ها وجود ندارد و من هرگز با آن‌ها درگیر نمی‌شوم و همیشه زیارتشان می‌کنم و با آن‌ها می‌نشینم ولی بر آن‌ها تأثیری نگذاشته و ومرا اکرام نکرده‌اند و به زیارتم نمی‌آیند، آیا بعد از همه‌ی این‌ها باز نیز مجامله کنم و همین منوال را ادامه دهم یا با آن‌ها قطع رابطه کنم یا به جای دور از آن‌ها نقل مکان نمایم و درونم با این راه‌حل راحت‌تر است؟ آیا این راه‌حل اسلامی می‌باشد؟

جواب:

در حدیث صحیح از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ثابت است که فرموند: «مَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيُكْرِمْ جاره»[۱]: (هر کسی که به الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و روز قیامت ایمان دارد پس همسایه ‌اش را اکرام کند. (

اکرام همسایه بر اساس آنچه در عرف اکرام می‌باشد صورت می‌گیرد و حد شرعی برای آن تعیین نشده است؛ لذا اکرام همسایه‌ات با زیارت کردن او و دادن هدیه و مانند آن می‌باشد که از کمال ایمان تو است حتی اگر او در مقابل چنین نکند بلکه اگر با بدی نیز مقابله کند اما بر تو واجب است که صبر نمایی و او را از اکرام خود دریغ نکنی چون معلق کردن اکرام کردنت به اکرام کردن آن‌ها به تو، این آن اکرامی نیست که از ایمان برخواسته باشد و از روی آن است که جواب او را همانندش دادی چون انسان وقتی کسی او را اکرام کرد، او نیز اکرامش می‌کند و برای همین نصیحت من به تو این است که در خانه‌ات بمانی و و خود و فرزندانت را منتقل نکنی و به اکرام نمودن همسایگانت ادامه دهی حتی اگر آن‌ها اکرامت نکنند مگر این که از آن‌ها اذیتی ببینی که تحمل آن وجود نداشته باشد که در این صورت ناچار به نقل مکان هستی.


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: لي جيران يسكنون معي، ولا سبب بيني وبينهم يدعو للمخاصمة، حتى ولو كان طفيفًا، وأنا لم أخاصمهم أبدا، فأنا أزورهم، وأجلس معهم، وأكرر الزيارة مرات، ولم يتأثر هؤلاء، ويتكرموا بالزيارة، فهل بعد هذا كله أجامِلُهم، وأسير على هذا المنوال، أم أنقطع عنهم، أم أرحل عنهم بعيدا، وهو أقرب الحلول راحةً للضمير؟ فهل هذا الحل إسلامي أم لا؟

فأجاب رحمه الله تعالى : ثبت في الحديث الصحيح عن النبي صلى الله عليه وسلم أنه قال: «مَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيُكْرِمْ جَارَهُ».

وإكرام الجار بحسب ما يُعَدَّ عُرفًا إكراما ليس فيه حد شرعي، فإكرامك لجيرانك بالزيارة والهدية، ونحو هذا مِن تمام إيمانك، حتى وإن لم يقابلوك بالمثل، بل وإن قابلوك بالإساءة، فإن الواجب عليك الصبر، وعدم التخلي عن إكرامهم، لأن تعليقك إكرامهم بإكرامهم لك، ليس هذا من باب الإكرام الذي يدعو إليه الإيمان، ولكن هذا من باب المكافأة، فإن الإنسان إذا أكرم من يكرمه، فهو مكافئ له، لذلك أنصحك بأن تبقى في بيتك، ولا تزعزع نفسك وأولادك، وأن تستمر في إكرام هؤلاء الجيران، وإن لم يكرموك، إلا إذا رأيت منهم أذيَّة لا تطاق، فحينئذ لا بد من الرحيل.

مطالب مرتبط:

(۶۵۴۰) حکم و آثار مطالبه‌ی مهریه‌های سنگین از سوی خانواده‌ی دختر

برای هیچ مردی چه پدر یا یا غیر پدر حلال نیست که مقداری کم یا زیاد از مهریه را برای خود شرط کند چون همه‌ی مهریه برای زن است...

ادامه مطلب …

(۶۵۴۸) فرزند یتیمم در هنگام انجام خطا کتک زدم، آیا گناه‌کار هستم؟

گناهی نداری اگر فرزند یتیمت را برای تربیت کردن او کتک زدی بلکه این از نیکی به او است و از چیزهایی می‌باشد که به خاطر آن ثواب داری...

ادامه مطلب …

(۶۵۶۸) حکم استخدام خدمتکار زن و نگاه به او در شرایط اضطرار

اولا: برادران هم‌وطنم را نصیحت می‌کنم که خدمت‌کاران به کشور نیاورند چون در بعضی اوقات منجر به مفاسدی می‌گردد و باعث می‌شود که زن خانه‌دار مشغول کارهای خانه نباشد و دستش را زیر چانه‌اش بگیرد و بنشیند و سبب شود که وسوسه و اوهام بر او مسلط کردند....

ادامه مطلب …

(۶۵۴۶) اساس تربیت اسلامی صحیح و سالم نسل جوان چیست؟

تربیت دو طریق دارد: طریق نظری و طریق عملی....

ادامه مطلب …

(۶۵۵۷) اگر همسایه‌ام در محله برای نماز جماعت حاضر نمی‌گردد، به فرزندانم اجازه دهم که به زیارت خانواده‌ی او بروند؟

اگر همسایه‌ای داری که به نماز جماعت نمی‌رود، واجب تو آن است که او را نصحیت و راهنمایی کنی و نزدش بروی یا او را به خانه‌ات دعوت کنی و او را پند دهی و به خیر تشویقش نمایی و فضل نماز جماعت را برایش واضح نمایی...

ادامه مطلب …

(۶۵۵۶) حکم همسایه‌ای که نماز نمی‌خواند چیست؟

همسایه‌ای که نماز نمی‌خواند نیز حقوقی دارد و از بزرگ‌ترین حقوق او نصحیت کردنش به اندازه‌ی توان می‌باشد و این‌که با هر وسیه‌ای برای قانع کردنش تلاش نماید...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه