سه‌شنبه 5 شوال 1447
۴ فروردین ۱۴۰۵
24 مارس 2026

(۶۲۲۵) راه‌های تقویت ایمان و ثبات قلب در مسیر التزام دینی

(۶۲۲۵) سوال: دختری هستم که حدود یک سال است ملتزم به دین هستم و الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را بر این نعمت سپاس می‌گویم، اما قلبم در حال تغییر و نوسان است، گاهی احساس می‌کنم ایمانم قوی است و با خشوع به نماز می‌پردازم و به خیر و نیکی علاقه دارم، و گاهی این قوت کم می‌شود و در دلم قساوت احساس می‌کنم و بر حالت ثابتی نمی‌مانم، تا جایی که به دینم نگران شده‌ام و می‌ترسم به وضع سابقم برگردم و احساس می‌کنم ایمانم به‌تدریج کم می‌شود، ای شیخ بزرگوار! مرا راهنمایی کنید که چه چیزی ایمانم را تقویت می‌کند؟ و برای هدایت و ثباث بر حق برای من دعا کنید.

جواب:

از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ برای خودمان و برای او هدایت و ثبات بر حق مسئلت می‌کنیم، انسان بشر است و بسته به آنچه بر قلبش وارد می‌شود، و آنچه با چشم می‌بیند و با گوش می‌شنود، تغییر می‌کند اما بر مؤمن واجب است که همواره از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ درخواست ثبات کند و اسبابی را که باعث ثبات ایمان می‌شوند انجام دهد، مانند: اینکه زیاد الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را مراقب خود بداند و ذکر او با قلب و زبان و اعضای بدن، و خواندن قرآن با تدبر و تفکر؛ چرا که خواندن قرآن به این صورت، قلب را نرم می‌سازد و ایمان را زیاد می‌کند.

همچنین زیاد همنشین بودن با اهل خیر و صلاح، که در هنگام ضعف او را یاری می‌دهند و در زمان فراموشی یادآوری‌اش می‌کنند و نکته مهم این است که همواره از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ طلب ثبات کند، مانند اینکه بگوید: «اللَّهُمَّ یَا مُقَلِّبَ القُلُوبِ، ثَبِّتْ قَلْبِی عَلَى دِینِكَ» : (بارالها، ای دگرگونکنندهی دلها، دلم را بر دینت استوار بدار) و: «اللَّهُمَّ یَا مُصَرِّفَ القُلُوبِ، صَرِّفْ قَلْبِی إِلَى طَاعَتِكَ» : (بارالها، ای گردانندهی دلها، دلم را به سوی طاعتت بگردان) و امثال این دعاها و به خواست الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ خیر خواهد دید، اما نباید سستی کند و نه از رحمت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ مأیوس شود، و به گذشته‌اش که در آن نافرمانی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بوده نگاه نکند، بلکه باید به آینده‌اش نگاه کند که در آن طاعت، خیر، و پاداش بزرگ برای کسی است که از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ اطاعت کند.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: إنها فتاة ملتزمة وتحمد الله على ذلك منذ ما يقارب من سنة، ولكن قلبي في تغير مستمر وتقلب، فأحيانًا أشعر بقوة في إيماني، وإقبال على الصلاة بخشوع، وحُبِّ للخير، وأحيانًا تَقِلُّ هذه القوة، وأشعر بِقَسْوَة في قلبي فلا أبقى على حال واحدة، لدرجة أني بدأت أشعر بالخوف على ديني، وأخشى أن أعود كما كنت، وأشعر بأن إيماني بدأ يقل تدريجيًّا، وَجهُونِ يا فَضِيلَةَ الشَّيْخِ، بما يُقَوِّي إيماني، وادعوا لي بالهداية، والثبات على الحَقِّ؟

فأجاب -رحمه الله تعالى -: نسأل الله لنا ولها الهداية، والثبات على الحق، والإنسان بَشَر يتغير بحسب ما يَرِدُ على قلبه وما ينظر إليه بعينه، ويسمع به بأذنه، ولكن على المؤمن أن يسأل الله -تعالى- الثبات دائما، وأن يفعل الأسباب التي يثبت بها إيمانه، من كثرة مراقبة الله -عز وجل- وذكره بالقلب واللسان والجوارح، وقراءة القرآن بتدبر وتَفَكَّر، فإن قراءة القرآن على هذا الوجه تلينُ القلب، وتزيده إيمانًا.

وكذلك يُكثر من مخالطة أهل الخير والصلاح الذين يُعِينُونه إذا ضَعُف، ويُذَكِّرونه إذا نسي والمهم أن يسأل الله تعالى الثبات دائما، مثل أن يقول: اللهم يا مقلب القلوب ثبت قلبي على دينك، اللهم يا مصرف القلوب صرف قلبي إلى طاعتك وما أشبه ذلك من الأدعية، وسيجد الخير -إن شاء الله تعالى- ولكن لا يتقاعس ولا ييأس من رحمة الله، ولا ينظر إلى ما وراءه مما كان عليه من معصية الله -عز وجل – بل ينظر إلى ما أمامه من الطاعة والخير والثواب الجزيل لمن أطاع الله.

مطالب مرتبط:

(۶۲۲۹) رفتار نیکو با والدین در عین پایبندی به شرع

درباره‌ی مادر شما، من او را نصیحت می‌کنم که دست از این کار یعنی در تنگنا قرار دادن تو به سبب پایبندی‌ات بردارد...

ادامه مطلب …

(۶۲۱۷) نصیحتی درباره ازدواج جوانان

جوانان را به ازدواج تشویق می‌کنم؛ زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ایشان را به این کار ترغیب کرده و فرموده‌اند...

ادامه مطلب …

(۶۲۲۱) حكم تساهل گناهکاران با تکیه بر رحمت الهی

به این‌گونه افراد که گناه می‌کنند و بر آمرزش و رحمت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ تکیه دارند، می‌گوییم: آن‌ها در معرض خطری بزرگ‌اند؛ زیرا الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ در کتاب خود فرموده است...

ادامه مطلب …

(۶۲۰۸) حکم اطلاع دادن به شوهر درباره‌ی رفتار ناپسند همسر از سوی راننده

اگر نصیحت سودی نداشت، بر تو واجب است که ماجرا را به شوهرش بگویی تا از مسئولیت بیرون بیایی....

ادامه مطلب …

(۶۲۱۱) حكم فتوا دادن بدون علم در مسائل شرعی

هر کسی که بدون علم فتوا می‌دهد، به خودش ستم می‌کند و به برادرانش نیز ظلم می‌کند، و به راه درست نمی‌رسد...

ادامه مطلب …

(۶۲۳۹) بهترین روش برای نصیحت همسایه‌ای که در نماز سستی می‌کند چیست؟

اگر انسان با روشی نیکو و نرم نصیحت شود و ناصح در نصیحتش برای الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ مخلص باشد، نه شماتت‌گر و نه سرزنش‌کننده، بی‌تردید کلام حق اگر از قلب نصیحت‌گر بیرون آید، بسیار تأثیر خواهد گذاشت....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه