سه‌شنبه 5 شوال 1447
۴ فروردین ۱۴۰۵
24 مارس 2026

(۶۲۱۴) توصیه‌هایی برای زمانی که انسان دچار ضعف ایمان و سستی در عبادات می‌شود

(۶۲۱۴) سوال: گاهی اوقات انسان احساس می‌کند که ایمانش کم شده و از طاعات دور شده است، در این حالت چه توصیه‌ای برای چنین فردی دارید؟

جواب:

بدون شک، انسان نمی‌تواند همیشه در یک حالت ثابت از ایمان و حضور قلب باشد بلکه انسان در حالات مختلفی قرار می‌گیرد؛ به همین دلیل است که ما به انجام عبادات در زمان‌های مختلف مأمور شده‌ایم: نماز فجر، ظهر، عصر، مغرب، عشاء، و تهجّد، همه‌ی این‌ها برای آن است که ذکر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ در قلب‌های ما زنده بماند، زیرا انسان به ناچار دچار سستی‌هایی در طاعت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌شود و به خاطر همین رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمودند: «سَاعةً وَ سَاعةً»[۱]: (ساعتی (برای این) و ساعتی (برای آن)) یعنی ساعتی برای عبادت و ساعتی برای انس با خانواده، نشستن با آن‌ها و گفت‌وگو و مانند آن، اما انسان باید همیشه مراقب قلب خود باشد و حریص باشد که آن را از شک، شرک، کینه، حسد نسبت به مسلمانان و هر چیزی که به قلب آسیب می‌زند پاک کند.


[۱] صحیح مسلم: كتاب التوبة باب فضل دوام الذكر والفكر في أمور الآخرة والمراقبة، شماره (٢٧٥٠).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: في بعض الأحيان يُحِسُّ الفَرْد بِقِلَّةٍ في إيمانه، وبأنه بدأ بالابتعاد عن الطاعات، فبماذا يُوَجّه مثل هذا؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: لا شَكٍّ أن الإنسان لا يمكن أن يكون على وتيرة واحدة في إيمانه وحضور قلبه، بل الإنسان ساعة وساعة، ولهذا أمرنا بالطاعات في أوقات مختلفة من صلاة الفجر، ومن صلاة الظهر، ومن صلاة العصر، ومن صلاة المغرب، ومن صلاة العشاء، ثم التهجد، كل هذا من أجل إحياء ذكر الله -عز وجل- في قلوبنا، لأن الإنسان لا بد أن تصيبه فترة يَكْسَل فيها عن طاعة الله -عز وجل – ولهذا قال النبي صلى الله عليه وسلم: «سَاعَةً وَسَاعَةٌ». يعني: ساعة للعبادة، وساعة للأنس بالأهل، والاجتماع إليهم، والتحدث إليهم، وما أشبه ذلك، ولكن على الإنسان أن يلاحظ قلبه دائما، وأن يحرص على تطهيره من الشَّلِّ والشَّرْك والغِل والحقد على المسلمين، وغير ذلك مما يَضُرُّ القلب.

مطالب مرتبط:

(۶۲۲۸) حکم ترک تلاوت قرآن پس از رمضان

ما به برادران مسلمان به‌ویژه حافظان قرآن نصیحت می‌کنیم که همواره قرآن را تلاوت کرده و آن را پیوسته مرور کنند تا به پاداش آن دست یابند و پیوندشان با کلام الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ حفظ شود و نباید زمانی از عمرشان را بدون بهره‌ی نیک از گفتار یا کردار بگذرانند....

ادامه مطلب …

(۶۲۰۶) حکم مجالست با خویشاوندان مشرک و تارکِ واجبات

بر تو نیز لازم است که تا آنجا که می‌توانی در نصیحت و خیرخواهی برای آن‌ها بکوشی و از اصلاح‌شان ناامید نشوی، زیرا الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ دل‌ها را دگرگون می‌سازد، چه بسا با تکرار بیان و نصیحت و راهنمایی، الله آنان را هدایت فرماید...

ادامه مطلب …

(۶۲۱۶) حکم ترک جماعت به‌سبب قهر و خصومت

نصیحت ما به کسانی که در اثر خصومت به این‌گونه هجران، قطع رابطه، دشمنی و کینه دچار می‌شوند این است که  تقوای الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ داشته باشند و بدانند که این‌ها از وسوسه‌های شیطان است ...

ادامه مطلب …

(۶۲۳۰) حکم امتناع از ازدواج به‌ سبب بیماری در صورت اصرار پدر

در مورد اصرار پدرش بر ازدواج و امتناع او از این کار، نظر من این است که تا زمانی که بیماری او مسری نیست و ترسی از انتقال آن به همسر وجود ندارد، ازدواج کند؛ چرا که ممکن است در این ازدواج، خیری نهفته و حتی شفایی برای بیماری‌اش باشد؛ زیرا گاهی امور سودمندی وجود دارند که به ذهن اسنان خطور نمی‌کند، ولی به خواست الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ سودمند واقع می‌شوند....

ادامه مطلب …

(۶۲۰۳) برادرم نماز نمی‌خواند؛ تا کجا با او مدارا کنم؟

شما را به این توصیه می‌کنم که یک بار دیگر او را نصیحت کنید، اگر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ او را هدایت کرد و نماز خواند، این همان چیزی است که مطلوب است و این نعمتی از جانب الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بر او و بر شما خواهد بود اما اگر برعکس شد و از نماز امتناع ورزید، پس او کافر مرتدی است که باید از او دوری کرد...

ادامه مطلب …

(۶۲۲۲) حدود و مراتب امر به معروف و نهی از منکر در برابر گناهکاران

واجب بر تو این است که آن‌ها را نصیحت کنی، راهنمایی‌شان نمایی، و آن‌ها را از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بترسانی، اگر می‌ترسی که به سخنت اعتماد نکنند، از گفته‌های اهل علمی که مورد اعتماد آن‌ها هستند کمک بگیر، و اگر آن علما کتاب یا نوار یا پاسخ‌هایی دارند، مقداری از آن‌ها را در اختیارشان بگذار تا قانع شوند....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه