دوشنبه 20 صفر 1448
۱۲ مرداد ۱۴۰۵
3 آگوست 2026

(۶۱۲۹) حکم تأخیر در وفای به نذر

(۶۱۲۹) سوال: آیا برای من جایز است فریضه‌‌ی حج را قبل از وفا به نذری که نمودم ادا کنم؟ زیرا وفای به این نذر جز در کشورم ممکن نیست در حالی که الان در عربستان سعودی هستم و به خاطر شرایط کاری نمی‌‌توانم به نذرم وفا کنم. لطفا پاسخ دهید.

جواب:

بله، در چنین حالتی اشکالی ندارد قبل از وفای به نذر در صورتی که وفا نمودن به آن بعد از حج میسر بوده و قبل از آن امکان ندارد، حج را ادا کنی به خاطر خاطر اینکه نذر به کشور خودت بر می‌‌گردد و تو الان در کشور دیگری هستی و نمی‌‌توانی قبل از فرا رسیدن موسم حج بروی. اما‌ ای کاش سؤال کننده برای ما بیان می‌‌نمود چرا نمی‌‌تواند به نذر خود جز در کشور خودش وفا کند. آیا به خاطر این بوده که برای یکی از خویشاوندان خود که در کشور دوم یافت می‌‌شود نذر نموده است؟ نمی‌‌دانم چه چیزی باعث شده که فقط می‌‌تواند در کشورش به آن وفا کند، زیرا اگر مقصود فقط مکان باشد، وفا نمودن به نذر در مکه بهتر از سایر جاها است و برای انسان جایز بوده نذر را از مکان مفضول به مکان فاضل منتقل کند. دلیل آن این بوده که مردی به نزد رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم آمد و گفت: نذر نمودم در صورتی که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ مکه را برای تو فتح نمود، در مسجد الاقصی نماز بخوانم. رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به او گفت: «صل هاهنا»: (این جا نماز بخوان) یعنی در مکه، آن مرد دو بار تکرار کرد؛ رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به او فرمود: «شأنك إذن»[۱]: (در این صورت خودت می‌‌دانی) این دلالت می‌‌دهد بر اینکه انتقال نذر از مکان مفضول به مکان فاضل اشکالی ندارد، زیرا مقصود از اصل نذر رضایت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ است. بنابراین هر آن چه باعث تقرب بیشتر به الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ شده، بهتر است.


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل يجوز لي أن أؤدي فريضة الحج قبل أن أفي بنذر كنتُ قد نذرته، حيث إن الوفاء بهذا النذر غير ممكن إلا في بلدي، وأنا الآن موجود في السعودية، ولا أستطيع الوفاء بالنذر لظروف عملي؟ أرجو الإفادة مأجورين.

فأجاب -رحمه الله تعالى -: نعم لا حَرَجَ عليك في مثل هذه الحال أن تحج قبل الوفاء بالنذر إذا كان الوفاء بالنذر أمرًا متيسرا بعد الحج، وأنه قبل الحج لا يمكن؛ لأنه في بلدك وأنت الآن في بلد آخر لا يمكنك أن تذهب إلى بلدك قبل حلول موسم الحج، ولكن ليتَ السائل بين لنا لماذا لا يكون وفاء النذر إلا في بلده، هل هو لأنه نذره لأحد من أقاربه لا يوجد في البلد الثاني، ولا أعلم ما الذي جعله يكون متعينا في بلده؛ لأنه إذا كان المقصود المكان فقط فإن وفاء النذر في مكة مثلا أفضل من وفائه في أي بلد آخر، ويجوز للإنسان أن ينقل النذر من المكان المفضول إلى المكان الفاضل، ودليل ذلك أن رجلاً جاء إلى رسول الله صلى الله عليه وسلم فقال: إني نذرت إن فتح الله عليك أن أصلي في المسجد الأقصى. فقال له النبي صلى الله عليه وعلى آله وسلم: «صَلِّ هاهنا» يعني في مكة، فأعاد عليه فقال صل هاهنا». فأعاد عليه فقال له: «شَأْنَكَ إِذَنْ»، وهذا يدل على أن نقل النذر من المكان المفضول إلى المكان الفاضل لا بأس به؛ لأن أصل النذر إنما يقصد به وجه الله فكلما كان أشد تقرباً إلى الله كان أولى.

مطالب مرتبط:

(۶۱۲۳) پاداش روزه‌ی نذری و تأثیر نیت در قبولی آن

بله، بر وفای به نذر خود پاداش دارد اما بر نذر خود پاداش ندارد، زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از نذر نمودن نهی نموده....

ادامه مطلب …

(۶۱۴۱) حکم نذر روزه در صورت بازگشت بیماری

اگر کامل شفا نیافته اما بیماری او کاهش یافته بر او واجب نیست به نذر خود وفا کند، زیرا شرط او محقق نشده است و زمانی که شرطش محقق نشود آنچه شرط بسته (نذر نموده) محقق نمی‌‌شود.....

ادامه مطلب …

(۶۱۶۷) حکم وفای نذر با حیوان صدقه داده‌شده

کافی است نذر خود را از این گوسفندانی که آمده پرداخت کنی اما خوردن از آن بستگی به نیتت دارد. اگر نذر کننده نذر نموده در صورتی که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بیمار او را شفا دهد این گوسفند را به قصد نزدیکی جستن به الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ ذبح کند؛ در این صورت عبادت است، لذا باید همه‌‌ی آن را به فقرا صدقه دهد...

ادامه مطلب …

(۶۱۱۴) حکم نذرهای فراموش‌شده

اینکه به خاطر الله برای حصول مقصود خود نذر کردی اشتباه بزرگی است، زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از نذر نهی نموده ....

ادامه مطلب …

(۶۱۲۴) حکم قسم‌ها، نذرها نمازهای فوت‌شده

به نسبت نذرها و قسم‌‌ها به دنبال آن‌‌ها باش و آنچه در آن شک نمودی بر تو لازم نیست. مثلا هنگامی که به خود گفتی: نمی‌‌دانم آیا ده قسم یا پنج قسم است؟ آن را پنج قسم قرار بده...

ادامه مطلب …

(۶۱۴۵) حکم تأخیر در وفای نذر روزه و لزوم کفاره

ر تو کفاره‌‌ی قسم لازم است، زیرا نذر تو متضمن دو چیز است: ده روز روزه گرفتن و اینکه این ده روز در ماه مشخصی باشد. بنابراین زمانی که نتوانستی در این ماه معین روزه بگیری، به دلیل از دست دادن این ویژگی، کفاره‌‌ی قسم بر تو واجب است....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه