پنج‌شنبه 16 صفر 1448
۸ مرداد ۱۴۰۵
30 جولای 2026

(۶۱۱۹) هرگاه شخصی در حالت خواب نذر کند آیا وفای به آن نذر برای او واجب است؟

(۶۱۱۹) سوال: هرگاه شخصی در حالت خواب نذر کند آیا وفای به آن نذر برای او واجب است؟

جواب:

نذر کسی که خواب است چیزی نیست، زیرا اقرار شخص خوابیده چیزی حساب نمی‌‌شود. تمام تصرفات کسی که خوابیده چیزی نیست و به شخصی که خوابیده چیزی نسبت داده نمی‌‌شود حتی اگر همسرش را در حالت خواب طلاق دهد، طلاق واقع نمی‌‌شود، اگر مال خود را در حالت خواب وقف کند، وقف نمی‌‌شود، اگر با همسر خود مظاهره کند حکم ظهار در حق او ثابت نمی‌‌شود، زیرا حکمی به تصرفات شخصی که خوابیده تعلق نمی‌‌گیرد مگر در یک مسئله و آن فعلش است که شخص جاهل در آن معذور نیست. مانند اینکه در خواب تغییر حالت داده و بر روی شخصی که کنار او است قرار گیرد و او را بکشد. در این صورت ضامن است. مانند مادر زمانی که بر روی نوزاد خود قرار گیرد تا اینکه بمیرد. آنچه دلالت می‌‌دهد که فعل شخص خوابیده به او نسبت داده نمی‌‌شود، فرموده‌‌ی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ در مورد اصحاب کهف است: {وَتَحْسَبُهُمْ أَيْقَاظًا وَهُمْ رُقُودٌ ۚ وَنُقَلِّبُهُمْ ذَاتَ الْيَمِينِ وَذَاتَ الشِّمَالِ ۖ}[الکهف: ۱۸]: (و (اگر به آنها نگاه می‌‌کردی) می‌‌پنداشتی بیدارند در حالی که آنها خفته بودند و ما آنها را به سمت راست و چپ می‌‌گرداندیم) الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ چرخیدن آن‌‌ها به چپ و راست را به آن‌‌ها نسبت نداد بلکه به خود نسبت داد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إذا نذر الشخص وهو نائم هل يجب عليه أنْ يَفِيَ بما نذر أم لا؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: نذر النائم ليس بشيء؛ لأن إقرار النائم ليس بشيء، فجميع تصرفات النائم ليست بشيء، النائم لا ينسب إليه الفعل، حتى لو طلق زوجته وهو نائم لم تطلق، ولو أوقف ماله وهو نائم لم يكن وقفًا، ولو ظاهر من زوجته وهو نائم لم يثبت حكم الظهار في حقه؛ لأن النائم لا حكم لتصرفه إلا في مسألة واحدة وهي فعله الذي لا يعذر فيه الجاهل، مثل أن ينقلب على شخص إلى جنبه يقتله، فهذا عليه الضمان، كما لو انقلبت الأم على طفلها وضمته حتى مات، فإنها تضمنه، ويدل على أن فعل النائم لا ينسب إليه قول الله -تبارك وتعالى في أصحاب الكهف: ﴿وَتَحْسَبُهُمْ أَيْفَاظَا وَهُمْ رُقُودٌ وَنُقَلِبُهُمْ ذَاتَ الْيَمِينِ وَذَاتَ الشِّمَالِ﴾ [الكهف: ١٨] فجعل الله تعالى تقلبهم ذات اليمين وذات الشمال غير منسوب إليهم، بل من فعله تبارك وتعالى.

مطالب مرتبط:

(۶۱۵۲) حکم ترک نذر روزه و کفاره‌‌ی آن برای بیماری شفا یافته

نذر ملزم نمودن نفس به آن چیزی است که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ او را به آن ملزم نکرده و مکلف نمودن آن به چیزی است که به آن مکلف نیست. بسیاری از مردم بعد از آن، وفای به نذر بر آنها سخت شده و چه بسا سهل انگاری نموده و آن را ترک کنند در حالی که این اشتباه بزرگی است .....

ادامه مطلب …

(۶۱۳۷) حکم نذر روزه‌ و امکان رهایی از آن

بر او واجب بوده به نذر خود وفا کند و این از جمله افعال مکروه نیست که به او بگوییم: آن را با چیز دیگری تغییر بده، زیرا روزه‌‌ گرفتن روزه‌‌ی دوشنبه و پنجشنبه از جمله امور مشروع است....

ادامه مطلب …

(۶۱۶۴) حکم ذبح نذر برای فقرا

در ابتدا واجب بوده بدانیم کمترین حالت نذر کراهت است و برخی از علما آن را حرام می‌‌دانند، زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از آن نهی نموده....

ادامه مطلب …

(۶۱۲۹) حکم تأخیر در وفای به نذر

بله، در چنین حالتی اشکالی ندارد قبل از وفای به نذر در صورتی که وفا نمودن به آن بعد از حج میسر بوده و قبل از آن امکان ندارد، حج را ادا کنی به خاطر خاطر اینکه نذر به کشور خودت بر می‌‌گردد و تو الان در کشور دیگری هستی و نمی‌‌توانی قبل از فرا رسیدن موسم حج بروی....

ادامه مطلب …

(۶۱۴۴) حکم نذر روزه‌ی دوشنبه و پنجشنبه و عدم توانایی بر ادامه‌ی آن

دوست دارم برادران مسلمانم را یادآوری کنم به اینکه نذر مکروه است بلکه برخی از اهل علم آن را حرام می‌‌دانند، زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از آن نهی نموده ....

ادامه مطلب …

(۶۱۶۷) حکم وفای نذر با حیوان صدقه داده‌شده

کافی است نذر خود را از این گوسفندانی که آمده پرداخت کنی اما خوردن از آن بستگی به نیتت دارد. اگر نذر کننده نذر نموده در صورتی که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بیمار او را شفا دهد این گوسفند را به قصد نزدیکی جستن به الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ ذبح کند؛ در این صورت عبادت است، لذا باید همه‌‌ی آن را به فقرا صدقه دهد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه