(۶۰۴۶) سوال: روزی از روزها به خانه‌‌ی عموی خود رفته و بین ما اختلاف شد سپس قسم یاد کردم که دوباره وارد خآنهاش نشوم سپس بعد از چند روز بنابر خواسته‌‌ی شرایطی وارد خانه شدم. در این حالت چه چیزی بر من واجب است؟ لطفا پاسخ دهید. جزاکم الله خیرا.

جواب:

قبل از پاسخ دوست دارم که او و غیر از او را آگاه سازم که گفته‌‌اش: (شاءت الظروف) یعنی ظروف خواستند، کلمه‌‌ی منکری است، زیرا ظروف به معنای زمآنها است و زمآنها نمی‌‌خواهند و چیزی ندارند بلکه زمآنها، اوقاتی هستند که مخلوق الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و با اذن و اجازه‌‌ی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ مسخر هستند و مشیئت از آنِ الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ   سپس برای انسان که با اختیار خود انجام می‌‌دهد، است. واجب بوده از چنین کلماتی اجتناب نمود و کلمه‌‌ای نگوید مگر اینکه معنای آن و اینکه آیا خیر یا شر و حق یا باطل است، را بداند تا اینکه در گفتار و کردارش متعادل باشد. مهم اینکه تعبیر نمودن با عباراتی مانند (شاءت الظروف) یا (شاءت الأقدار) یا شبیه این‌‌ها (که در آن نسبت دادن مشیئت به غیر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ مانند زمان یا قدر است) جایز نیست و بر شخص واجب بوده از این کار دست بردارد.

در جواب این سؤال می‌‌گوییم: عدم وارد شدن به خانه‌‌ی عمویش از قطع نمودن صله‌‌ی رحم است و قطع نمودن آن از گناهان کبیره است و خیر بر این بوده که وارد خانه‌‌ی عموی خود شده و در مقابل قسم خود کفاره دهد؛ به دلیل فرموده‌‌ی رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به عبدالرحمن بن سمرة: «إذا حلفت علی یمین فرأیت غیرها خیرا منها فکفر عن یمینك وائت الذي هو خير»[۱]: (هرگاه بر چیزی قسم یاد نمودی در حالی که خلاف آن را خیر دیدی، بر قسم خود کفاره داده و آنچه خیر است را انجام بده).

بنابراین سؤال کننده به خانه‌‌ی عموی خود رفته و کفاره دهد که کفاره عبارت است از غذا دادن یا لباس دادن به ده مسکین یا برده آزاد کند، اگر نیافت سه روز پی در پی روزه بگیرد.

[۱] بخاری: کتاب کفارات الأیمان، باب الکفارة قبل الحنث وبعده، شماره­ی (۶۳۴۳) و مسلم: کتاب الأیمان، باب نذر من حلف یمینا فرأی غیرها خیرا منها أن یأتی الذی هو خیر و یکفر عن یمینه، شماره­ی (۱۶۵۲).