سه‌شنبه 5 شوال 1447
۴ فروردین ۱۴۰۵
24 مارس 2026

(۵۸۷۴) جواز استفاده طولانی‌مدت از قرص‌های ضدبارداری

(۵۸۷۴) سوال: یک زن برای مدت طولانی تا زمان رسیدن به سن یائسگی، از قرص‌های ضد بارداری استفاده می‌کنند، زیرا شوهرش که فردی ثروتمند و تواناست، به همسر و فرزندانش توجه نمی‌کند، سه همسر دارد که از آن‌ها یازده دختر و شش پسر دارد که از نظر تربیت و خوراک و مسکن و… به آن‌ها توجهی ندارد؛ آیا در این صورت، استفاده از داروهای ضدبارداری جایز است؟

جواب:

پیش از صدور فتوا باید بگویم که شوهر باید برای همسران و فرزندانش هزینه کند، اگر قادر به این کار باشد و بداند که تأمین مخارج به معنای انجام وظیفه‌ی پرداخت نفقه است، از مشکلات پولی و گناه مالی در امان است، اگر این کار را انجام ندهد، پس از او هزینه‌ای بر او تحمیل می‌شود و العیاذ بالله به گناه می‌افتد، و اموال و ثروت را برای کسانی جمع کرده که در زندگی به آنان سخت گرفته و خسیس بوده است، پس باید تقوای الله را رعایت کند و هزینه‌های سه همسر و فرزندانشان را تأمین نماید، اگر این کار را انجام ندهد، هر یک از آنها می‌تواند بدون اطلاع او، مقداری از پولش را بگیرد که برای خود و فرزندانش کافی است؛ مانند فتوایی که پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به هند بنت عتبة صادر نمود؛ او شکایت داشت که شوهرش فردی خسیس است و به او و فرزندانش به مقدار کافی رسیدگی نمی‌کند، پس پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به او دستور فرمود تا مقادری مال و مخارج که برای خود و فرزندانش نیاز دارد، بدون اجازه‌ی شوهرش بردارد. [۱]

فتوای من در این مورد: برای داشتن فرزندان کم، از وسایل جلوگیری استفاده نکند، چون رزق و روزی فرزندانش با الله جَلَّ‌جَلَالُهُ است و هر چه تعداد فرزندانش بیشتر باشد، دروازه‌های بیشتری از روزی و نعمت برایش گشوده می‌شود، الله جَلَّ‌جَلَالُهُ می‌فرماید: {وَمَا مِنْ دَابَّةٍ فِي الْأَرْضِ إِلَّا عَلَى اللَّهِ رِزْقُهَا وَيَعْلَمُ مُسْتَقَرَّهَا وَمُسْتَوْدَعَهَا كُلٌّ فِي كِتَابٍ مُبِينٍ} [هود: ۶]. (هر جنبنده‌ای که در زمین است، رزق او فقط با الله است و او محل استقرار و رفتنش را می‌داند، همه چیز در کتاب روشنگر است. ) و می‌فرماید: {وَلا تَقْتُلُوا أَوْلادَكُمْ خَشْيَةَ إِمْلاقٍ نَحْنُ نَرْزُقُهُمْ وَإِيَّاكُمْ} [إسراء: ۳۱]. (و از ترس فقط کودکانتان را نکشید، ما به آنان و به شما روزی می‌دهیم. ) و در آیه‌ی دیگر می‌فرماید: {وَلا تَقْتُلُوا أَوْلادَكُمْ مِنْ إِمْلاقٍ نَحْنُ نَرْزُقُكُمْ وَإِيَّاهُمْ} [انعام: ۱۵۱]. (و از فقط فرزندانتان را نکشید، ما به شما و به آنان روزی می‌دهیم. )  اما زیاد شدن رزق با زیاد شدن فرزند، شرط مهمی دارد و آن، تقواى الله و توکل و اعتماد راستین بر اوست؛ زیرا الله جَلَّ‌جَلَالُهُ می‌فرماید: {وَمَنْ يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجاً} [طلاق: ۲]. (و هر کس از الله پروا نماید، برایش راه چاره قرار می‌دهیم. ) و چون می‌فرماید: {وَيَرْزُقْهُ مِنْ حَيْثُ لا يَحْتَسِبُ} [طلاق: ۳]. (وو از جایی به او روزی می‌دهیم که گمان نمی‌کند. و بدین خاطر که می‌فرماید: {وَمَنْ يَتَوَكَّلْ عَلَى اللَّهِ فَهُوَ حَسْبُهُ إِنَّ اللَّهَ بَالِغُ أَمْرِهِ قَدْ جَعَلَ اللَّهُ لِكُلِّ شَيْءٍ قَدْراً} [طلاق: ۳]. (و هر کس بر الله توکل و اعتماد نمود، برایش بس است، قطعاً الله کارش را انجام می‌دهد الله برای هر چیزی اندازه‌ای قرار داده است. ) به این فرد می‌گویم: از قرص‌های ضد براداری استفاده نکن و از الله کمک بخواه و بر او توکل داشته باش و بدان که رزق و روزی فرزندانت با تو نیست، بلکه با ذات والا و باشکوهی است که آنان را می‌آفریند.


[۱] بخاری: کتاب النفقات، باب إذا لم ینفق الرجل فللمرأة أن تأخذ بغیر علمه ما یکفیها و ولدها بالمعروف، شماره ۵۰۴۹؛ مسلم: کتاب الأقضیة، باب قضیة هند شماره ۱۷۱۴.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: فضيلة الشيخ، تقوم بعض النساء باستخدام حبوب منع الحمل لسنوات طويلة تصل إلى سن اليأس؛ وذلك لسبب قوي؛ لأن زوجها وهو إنسان مقتدر وغني لا يصرف عليها وعلى أبنائها وبناتها، حيث إنه متزوج من ثلاث نساء، ولا يعدل بينهم، ولديه منهن إحدى عشرة بنتا وستة أبناء، فلا يهتم بتربيتهم ولا يهتم بالصرف عليهم في المأكل والمشرب والملبس والمسكن، فهل يجوز استخدام حبوب منع الحمل والحالة هذه؟

فأجاب رحمه الله تعالى: قبل الإفتاء أقول: إنه يجب على الزوج أن ينفق على زوجاته وأولاده من بنين وبنات إذا كان قادرًا على هذا، وليعلم أنه إذا أنفق ماله قياما بواجب النفقة في حياته سلم من غائلة المال ومن إثم المال وإن لم يفعل فسوف يُنْفِق من بعده قهرًا عليه، فيبوء بالإثم والعياذ بالله، ويُجمع لهؤلاء القوم الذين شح عليهم في حياته، فعليه أن يتقي الله وأن يقوم بالواجب من الإنفاق على الزوجات الثلاث وعلى أولادهن من بنين وبنات، فإن لم يفعل فلكل واحدة أن تأخذ من ماله بغير علمه ما يكفيها ويكفي أولادها كما أفتى بذلك النبي صلى الله عليه وسلم لهند بنت عتبة حين شكتْ إليه زوجها أنه شحيح لا يعطيها ما يكفيها وأولادها، فأذن لها النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم- أن تأخذ من ماله ما يكفيها ويكفي أولادها.

أما الإفتاء فأقول: لا تستعمل حبوب منع الحمل من أجل قلة الأولاد؛ فإن أولادها رزقهم عند الله عز وجل، وكلما كثر الأولاد انفتح للرزق أبواب، قال الله تبارك وتعالى: ﴿ وَمَا مِن دَابَّةٍ فِي الْأَرْضِ إِلَّا عَلَى اللَّهِ رِزْقُهَا وَيَعْلَمُ مُسْتَقَرَّهَا وَمُسْتَوْدَعَهَا كُلَّ فِي كِتَبٍ مُّبِينٍ﴾ [هود:6]، وقال تعالى: ﴿وَلَا تَقْتُلُوا أَوْلَدَكُمْ خَشْيَةَ إِمْلَقٍ نَحْنُ نَرْزُقُهُمْ وَإِيَّاكُمْ﴾ [الإسراء: (۳۱]، وقال في الآية الثانية: ﴿وَلَا تَقْتُلُوا أَوْلَادَكُم مِّنْ إِمْلَقٍ نَحْنُ نَرْزُقُكُمْ وَإِيَّاهُمْ﴾ [الأنعام: ١٥١]، ولكن كثرة الرزق بكثرة الأولاد لها شرط مهم، وهو تقوى الله وصحة التوكل عليه؛ لقول الله تعالى: ﴿وَمَن يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَل لَّهُ مَخْرَجًا﴾ [الطلاق: ٢] ﴿وَيَرْزُقْهُ مِنْ حَيْثُ لَا يحتسب [الطلاق:3]، ولقوله تعالى: ﴿وَمَن يَتَوَكَّلْ عَلَى اللَّهِ فَهُوَ حَسْبُهُ إِنَّ اللَّهَ بَلِغْ أَمْرِهِ قَدْ جَعَلَ اللَّهُ لِكُلِّ شَيْءٍ قَدْرًا﴾ [الطلاق: ٣].

فأقول لهذه السائلة: لا تستعملي حبوب منع الحمل واستعيني بالله وتوكلي عليه، واعلمي أن رزق أولادك ليس إليك، بل إلى من خلقهم جل وعلا.

مطالب مرتبط:

(۵۸۶۹) حکم بستن رحم برای حفظ سلامت زن

بستن رحم مطلقاً جایز نیست، اما اگر ثابت شود که برای مادر خطرناک است و ترس از مردن اوست، در صورت رضایت خودش، ایرادی ندارد....

ادامه مطلب …

(۵۸۵۷) حکم استفاده از قرص‌های ضدبارداری بدون رضایت شوهر

جایز نیست بدون رضایت و اجازه‌ی شوهرش از وسایل ضدبارداری استفاده کند و باید از الله جَلَّ‌جَلَالُهُ پروا و تقوا نماید و استفاده از این قرص‌ها را به خاطر دوست داشتن فرزند زیاد که رسول الله دوست داشت و به خاطر اطاعت از شوهرش کنار بگذارد ....

ادامه مطلب …

(۵۸۶۲) حکم استفاده از وسایل جلوگیری از بارداری در صورت ضعف جسمانی

اگر شوهر مشاهده کند که زن در دوران بارداری به طرز غیرعادیی تحت تأثیر قرار می‌گیرد، باید به او اجازه‌ی استفاده از روش‌های جلوگیری از بارداری بدهد یا خودش از این روش‌ها استفاده کند، این کار به احترام و شفقت نسبت به زن است تا وقتی که قوی شود و بتواند این کار را انجام دهد.....

ادامه مطلب …

(۵۸۷۸) مدت زمان بارداری و رفع تردید در زایمان زودرس

چون حداقل و کمترین مدت بارداری، شش ماه است.....

ادامه مطلب …

(۵۸۶۷) حکم استفاده از قرص‌های ضد بارداری برای اتمام دوره‌ی شیردهی

برخی از زنان تصور می‌کنند که اگر تعداد فرزندان زیاد شود، سختی و مشقت بیشتری در تربیت آنها خواهد بود و روزی آنها تنگ خواهد شد، این تصور غلط است و حقیقت ندارد....

ادامه مطلب …

(۵۸۶۶) حکم جلوگیری از بارداری در دوران شیردهی

بهتر است که امت اسلام، زیاد باشد و از عوامل  آن، زیاد شدن نسل است و اگر زنی در دوره‌ی شیردهی باردار شد و شیرش کاهش یافت، الله جَلَّ‌جَلَالُهُ برای این نوزاد از جای دیگر به او شیر می‌رساند....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه