(۵۴۱۷) سوال: مردی با زنی ازدواج کرده و به مدتی کمی بعد از ازدواجش به دنبال کار به خارج از کشور سفر میکند و بعد از مدتی شایعه میشود که مرده است و کسی وجود نداشته است که حقیقت را بفهمد و مردم این شایعه را تصپیق نموده و همسرش نیز عدهی وفات را گذرانده و و بعد از پایان عدهاش مردی از او خوستگاری کرده و با او ازدواج نموده است و یک سال بعد شوهر اولش سالم به کشور بازگشته و دیده است که زنش با مردی دیگر ازدواج نموده است، در این حالت چه باید کرد؟ حکم ازدواج دوم چیست؟
جواب:
حکم ازدواج دوم این است که جایز نیست که به مجرد شایعهها ازدواج کند و شوهرش که از او خبری ندارد، حکم مفقود به خود میگیرد و اهل علم ذکر کردهاند که مفقود، حمم به مرگ او داده نمیشود مگر بعد از چهار سال از زمان گم شدنش اگر که ظاهر غیبت او هلاکتش میباشد یا ۹۰ سال از ولادتش اگر که ظاهر غیبتش سلامتی او میباشد.
و این زن چهار سال را نگذرانده و فقط یک سال گذشته است و فعل او حرام بوده و نکاح دوم باطل است چون حکم به مرگ شوهر نکردیم و حتی براساس قولی که مدت آن به حکم قاضی برمیگردد نیز ظاهرا این زن به دادگاه نیز مراجعه ننموده است یا کسانی که کارشان مربوط به پیدا کردن (آدمها) میباشد.
در هر صورت، زن شوهر اول بوده و عقد دوم حرام و باطل است ولی فرزندان شوهر دوم، فرزندان شرعی شوهر دوم میباشند به خاطر این که عقد شبهه بوده است یعنی این که امر برایشان مشتبه شده است و گمان کردهاند که جایز است و فرزندانی که از جماع شبهه به وجود میآیند به جماع کننده ملحق میشود.
خلاصه: عقد مرد دوم با آن زن باطل بوده و شوهر او نیست و نکاح اول همچنان باقی است و زن باید به شوهر اول خود بازگردد ولی باید قبل از جماع با او عدهی شوهر دوم را بگذراند، یا با سه حیض اگر که گفتیم زنی که با او جماع شبهه شده عدهی طلاق میگذراند و یا به استبراء که یک با یک حیض است اگر که گفتیم زنی که با او جماع شبهه شده فقط استبراء مییابد (استبراء رحم).