(۵۳۶۳) سوال: در این روزها که در عراق کار می‌کنم برای همسرم نامه‌ای فرستاده‌ام که کاری را انجام ندهد و بعد از آن یکی از افراد خانواده‌ام به من خبر داد که از آن‌چیزی که نهی کردی را انجام داده است و من بسیار عصبانی شدم تا جایی که روز بعد آن نیاز سر کار نرفتم و نوار ضبط شده‌ای را برای پدرم فرستادم که در آن گفته بودم: همسرم باید از خانه خارج شود چون من او را طلاق داده‌ام و نمی‌دانم چندبار این عبارت را تکرار کردم ولی پدرم آن را به همسرم نرسانده است و نامه‌ای را برای من فرستاد و آنچه برادرم به من گفته بود را انکار کرد و قسم خورد که همسرم آن کار را انجام نداده است و من نامه‌ای برای همسرم فرستادم و به او گفتم: تو باید از خانه خارج شوی و إن شاء الله وقتی برگشتم آنچه از وسایلات تو و مانند آن را به خواهم داد ولی مادرم نامه را از کارمند نامه رسان گرفته است بدون این که همسرم بداند نامه‌ای برای او آمده است و او را نیز به همسرم نشان نداده است یعنی همسرم آن را نخوانده است و ندانسته است که چه در آن نوشته است و همچنین از نوار ضبط شده‌ای که در آن طلاق بوده است نیز خبر نداشته است، حکم این چیست؟ آیا برای من ادامه دادن زندگی مشترک با او جایز است؟

جواب:

طلاق اولی که برای پدرت در نوار فرستادی بر مبنای آن بوده که کاری را که از آن نهی کردی، انجام داده است و هنگامی که برای تو واضح گشته است که آن کار را انجام نداده است پس طلاق واقع نشده است چون طلاق مبنی بر سببی بوده است که هنگامی که واضح شده است آن سبب وجود ندارد پس در این صورت طلاق نیز واقع نیست.

اما طلاق آخر تو که اگر نیت تو از گفتن: باید از خانه خارج شوی، طلاق بوده است پس طلاق بر او واقع شده است زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌فرماید:«إِنَّمَا الْأَعْمَالُ بِالنِّيَّاتِ، وَإِنَّمَا لِكُلِّ امْرِئٍ مَا نَوَى»[۱]: (همه‌ی اعمال بستگى به نيت آنها دارد، و براى هر فردى آنچه كه نيت كرده حاصل مى گردد): و اگر این طلاق سومی می‌باشد پس او برای تو حلال نیست مگر این که با کسی دیگر نکاح صحیحی کند سپس از او جدا شود.

[۱] رواه البخاری (۱).