شنبه 8 ربیع‌الثانی 1448
۲۸ شهریور ۱۴۰۵
19 سپتامبر 2026

(۴۹۲۸) حکم شرعی دریافت حقوق بدون اجرای کامل تعهدات شغلی

(۴۹۲۸) سوال: جناب شیخ نظر شما درباره کسی که بندهای قرارداد شغل بین خودش و دولت را کاملا اجرا نمی‌کند، اما پول آن را دریافت می‌کند چیست؟

جواب:

در واقع اگر بگوییم که این پول، حقوق دریافتی است، ابدا استحقاق دریافت آن را ندارد. زیرا کارمند وقتی کاری را بدون عذر موجه ترک می‌کند دیگر استحقاق دریافت مزد آن کار را ندارد. اما قول رایج این است که آنچه قاضی و مدرس و امام جماعت و موذن می‌گیرند در حکم حقوق دریافتی نیست و رزق آنها از بیت المال محسوب می‌گردد و به نسبت حضور آنها بر سر کار به آنها پرداخت می‌شود. مثلا اگر سه چهارم اوقات را بر سر کار حاضر شد، به همین میزان حقوق دریافت می‌کند و برای آن یک چهارمی که کار را ترک کرده هیچ دستمزدی به وی تعلق نخواهد گرفت و خلاصه اینکه هر کس به نسبت کاری که انجام می‌دهد دستمزد دریافت خواهد کرد.

جناب شیخ، آیا نباید قضات الگوی سایر کارمندان دادگاه یا کارمندان دولت باشند؟

پاسخ: بر قضات واجب است که به تمامی بندهای قرارداد کاری خود التزام تام داشته باشند و آنها را کاملا اجرا کنند که اگر چنین کنند مردم نیز از ایشان تبعیت کرده و چنین می‌کنند.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: يا فضيلة الشيخ ما تعليقكم على الدخل الذي سيتقاضاه من الدولة، ولم يُوفِ بالعقد بينه وبين الدولة؟

فأجاب رحمه الله تعالى: في الحقيقة لو قلنا إن هذا الدخل بمنزلة الإجارة، لقلنا: إنه لا يستحق شيئًا من دخله، لماذا؟ لأن الأجير إذا ترك شيئًا من مدة العمل بدون عذر شرعي، فلا أجرة له، لكن المعروف أن ما يأخذه القاضي والمدرس والإمام والمؤذن ليس له حكم الإجارة، بل هو رزق من بيت المال، وعلى هذا فيكون استحقاقه من هذا المرتب بالنسبة فإذا حضر ثلاثة أرباع الوقت مثلا، استحق ثلاثة أرباع الرزق ولا يستحق الربع الذي ترك العمل فيه، بمعنى أنه يستحق من مُرَبَّبه بقدر ما أدى من العمل فقط.

يا فضيلة الشيخ أليس ينبغي للقضاة أن يكونوا قدوة، أو مثالا يُحتذى لبقية الموظفين عندهم، وللموظفين في الدولة عموما؟ فأجاب رحمه الله تعالى: الذي يجب على القضاة هو التزام مقتضيات العقود، ونظام الدولة في الموظفين، فيتمشون عليه ويطبقونه، فإذا تمشوا عليه وطبقوه، فإن الناس تبع لهم.

مطالب مرتبط:

(۴۹۴۲) حکم تاخیر در شروع کار و جبران آن با اضافه‌کاری

هر کارمندی باید خود را ملزم به رعایت قوانین و نظام کار و شغل خود بداند و در ساعت مقرر بر سر کار حاضر شده و در ساعت مقرر خارج شود.....

ادامه مطلب …

(۴۹۲۷) مسئولیت شرعی ترک زودهنگام محل کار توسط کارمند به دستور قاضی

مسئولیت اعظم این گناه بر عهده قاضی است، زیرا او متبوع است و تابع نیست. ...

ادامه مطلب …

(۴۹۴۷) حکم شرعی استفاده از مدرک دیگران برای اخذ شغل

این کار حرام است. زیرا هم دروغ گفته‌ای و هم مال حرام خورده‌ای و حتی خیانت هم کرده‌ای....

ادامه مطلب …

(۴۹۳۷) حکم نظارت و گزارش‌گیری بر عملکرد کارمندان در محیط کاری

شغل شما شغلی نیکو و مورد تحسین است و ثواب و اجر اخروی دارد و اینکه با کسی سازش نمی‌کنید در واقع حق امانت خود را به خوبی ادا کرده‌اید. ...

ادامه مطلب …

(۴۹۳۰) حکم دریافت حقوق در ایام حج برای کارمندِ غایب از محل کار

اگر قرارداد بین آنها بدین شکل بود که در صورت به حج رفتن دستمزد وی محاسبه نخواهد شد، باید طبق قرارداد و شرط و شروط آن رفتار گردد....

ادامه مطلب …

(۴۹۲۶) حکم شرعی رعایت‌ نکردن ساعات قانونی کار به دستور مافوق

بر فرد مسلمان واجب است که هنگامی که قراردادی با حکومت یا هر طرف دیگری عقد می‌کند، به آن وفا نماید...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه