(۴۹۲۲) سوال: با دختر باکره‌ای ازدواج کردم و مهریه او را که شصت هزار ریال است به پدرش پرداخت کردم. به صورت شرعی با او همخوابگی کردم و یک سال با هم زن و شوهر بودیم. پس از یک سال به رحمت خدا رفت. هیچ بچه‌ای هم نداشتیم. پس از مرگ خود قطعه‌ای جواهر نقره بر جای گذاشته است. حال پدرش از من می‌خواهد که این نقره را به او بدهم. حال از خدا و سپس از شما می‌خواهم که بنده را در این موضوع راهنمایی بفرمایید. آیا پدر او می‌تواند این جواهر را منحصرا از آن خود کند؟  خداوند به شما توفیق عنایت بفرماید.

جواب:

چون همسر تو فرزندی نداشته، نصف اموال وی به تو می‌رسد همانطور که خداوند متعال می‌فرماید:{ وَلَكُمْ نِصْفُ مَا تَرَكَ أَزْوَٰجُكُمْ إِن لَّمْ يَكُن لَّهُنَّ وَلَدٌۭ ۚ }{ و برای شما نصف ترکه همسران تان است، اگر آن‌ها فرزندی نداشته باشند }(نساء: ١٢) بنابراین بنا به نص قرآن و اجماع علما نصف ماترک همسرت اعم از جواهرات، پول، املاک و حتی لباس و … از آن تو می‌گردد و آنچه باقیمانده به پدر زوجه می‌رسد. مگر اینکه مادر زوجه در قید حیات باشد که در این صورت نصف به زوج، یک سوم به مادر و بقیه ماترک به پدر تعلق خواهد گرفت.

پس اگر پدر و مادر زوجه در قید حیات هستند باید ارثیه به شش قسم تقسیم گردد: سه سهم برای زوج، یک سهم برای مادر و دو سهم برای پدر. همانطور که خداوند متعال می‌فرماید:{ وَلَكُمْ نِصْفُ مَا تَرَكَ أَزْوَٰجُكُمْ إِن لَّمْ يَكُن لَّهُنَّ وَلَدٌۭ ۚ }{ و برای شما نصف ترکه همسران تان است، اگر آن‌ها فرزندی نداشته باشند }(نساء: ١٢) بنابراین بنا به نص قرآن و اجماع علما نصف ماترک همسرت اعم از جواهرات، پول، املاک و حتی لباس و … از آن تو می‌گردد و آنچه باقیمانده به پدر زوجه می‌رسد. مگر اینکه مادر زوجه در قید حیات باشد که در این صورت نصف به زوج، یک سوم به مادر و بقیه ماترک به پدر تعلق خواهد گرفت.

پس اگر پدر و مادر زوجه در قید حیات هستند باید ارثیه به شش قسم تقسیم گردد: سه سهم برای زوج، یک سهم برای مادر و دو سهم برای پدر.