(۴۸۵۱) سوال: چرا وصیت کردن برای بیش از ثلث مال ناجایز است؟
جواب:
دلیل ناجایز شمردن این امر این است که ورثه در ارثیه ذی حق هستند و اگر به صاحب مال اجازه داده شود بیش از این مقدار را وصیت نماید، تضییع حقوق ایجاد میگردد. در همین باره وقتی سعد بن ابی وقاص از پیامبر صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم اجازه گرفت که دو سوم مالش را وصیت کند پیامبر صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم فرمود: خیر. گفت نصف مال پیامبر صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم فرمود: خیر. گفت: ثلث چه فرمود: «الثُّلثُ، والثُّلُثُ كثِيرٌ، إِنَّكَ إِنْ تَذرَ وَرثتَك أغنِياءَ خَيْرٌ مِن أَنْ تذرَهُمْ عالَةً يَتكفَّفُونَ النَّاس »: «يك سومش را صدقه بده؛ گرچه اين مقدار هم زياد است؛ اگر پس از خود وارثانت را بی نياز ترك کنی، بهتر است از اينكه آنها را فقير و نيازمند رها كنی تا دست گدايی پيش مردم دراز داشته باشند ».
پس در این آیه پیامبر صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم به حکمت مجاز نبودن وصیت بیش از ثلث اموال اشاره فرموده و اگر کسی بیش از ثلث اموالش را وصیت کرد و ورثه بدان رضایت دادند در این حالت اشکالی ندارد.