(۴۷۴۷) آیا ورثه موظف به پرداخت بدهی میت بی‌ مال هستند؟

(۴۷۴۷) سوال: اگر شخصی بمیرد و بدهکار باشد و هیچ ماترکی هم نداشته باشد که با آن بتوان این قرض را پرداخت کرد، آیا بر ورثه او واجب است که قرض او را پس دهند یا خیر؟

جواب:

ورثه چه از اقوام دور و چه از اقوام نزدیک باشند، تسویه این بدهیها بر آنها واجب نیست. اما اگر این میت یک پدر است، پسران باید بدهیهایش را تسویه کنند که کاری نیکو است. اما در جواب مساله وجوب این امر ابدا واجب نیست. زیرا اگر این امر را واجب اعلام کنیم، یعنی آنها در صورت تسویه نکردن بدهی مرتکب گناه میشوند که این امر با قول پروردگار که میفرماید: “وَ لَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ اُخْرَی”” هیچ گناهکاری گناه دیگری رامتحمل نمی شود ” (انعام ١٠٥) کاملا در تضاد است و از طرف دیگر باعث میشود کسانی که در مساله قرض سهل انگار هستند از این امر سواستفاده کنند و با خود بگویند: پول را قرض میکنم، اگر مردم، خانواده یا ورثهام آن را تسویه خواهند نمود. پس دیگر نگران تسویه بدهیهایش نخواهد شد و اهمیتی نخواهد داد. حال اگر کسی مرد و بدهکار بود و در هنگام اخذ بدهی نیتش چنین بوده که آن را پس دهد، خداوند آن را برای او پس میدهد و با فضل و کرم خود طلبکاران را راضی خواهد نمود.

تعداد بازدید: 51

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إذا مات شخص وعليه دين، ولم يُخلف مالا بحيث يقضى هذا الدَّيْن منه، فهل يجب على ورثته أن يؤدوا عنه ذلك الدين، أم لا؟

فأجاب -رحمه الله تعالى -: لا يجب على ورثته أن يؤدوا هذا الدين عنه، سواء كانوا من الأباعد أو من الأقارب، لكن إن كان هذا الميت والدا، فينبغي لأولاده أن يوفوا عنه، لأن ذلك من بره، وأما الوجوب، فلا يجب، لأننا لو أوجبنا هذا لكنا نؤتُمُهم بترك الوفاء، وهذا يخالف قوله -تعالى-: ﴿وَلَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَى ﴾ [الأنعام: ١٦٤]، ولأننا لو قلنا بوجوب وفاء الدين عن الميت الذي لم يخلف تركة، لكان في هذا فتح باب لهؤلاء الذين لا يبالون بارتكاب الديون، فيقول الواحد أنا سوف أتدين، وإذا مت فإن أهلي، أو ورثتي يقضون عني الدين. فلا يبالي بعد ذلك بما استدانه وألحقه ذمته، ثم إني أقول: إن الميت إذا مات، وعليه دين، فإن كان قد أخذ أموال الناس يريد أداءها أدى الله عنه، فإن الله – تعالى – يؤدي عنه من فضله وكرمه، فيرضي أهل الحق.