چهارشنبه 24 جمادی‌الاول 1448
۱۳ آبان ۱۴۰۵
4 نوامبر 2026

(۴۷۰۸) آیا دریافت درصدی از درآمد کارگران پس از اجازه دادن به آنها برای کار آزاد جایز است؟

(۴۷۰۸) سوال: اگر کسی برای استخدام چند کارگر درخواست بدهد، اما پس از مدتی دیگر به چند نفر از آنها نیاز نداشته باشد و به آنها اجازه دهد تا در بازار آزاد کار کنند به شرط اینکه مبلغی پول یا درصدی از درآمد ماهانه یا سالانه خود را به او بدهند، آیا دچار معصیت و گناه شده است و آیا این پولی که می­گیرد حلال است؟ لطفا پاسخ دهید خداوند به شما اجر عنایت بفرماید.

جواب:

اگر کار کارفرما با کارگری تمام شد، می­تواند اگر مدت قرارداد تمام شده او را به کشورش بازگرداند، یا اینکه آنها را مطابق قانون به کفیل دیگری واگذار کند. اما اگر چنین نکرد حلال نیست از آنها و از کار آنها پول بگیرد، زیرا هیچ نقشی در کار و شغل آنها در بازار ندارد.

و بسیاری از مردم (از خداوند منان می­خواهم ما و ایشان را هدایت فرماید) هیچ دغدغه­ای جز طمع و حرص مال ندارند و مشاهده می­کنیم که کارگران زیادی از خارج کشور جذب می­کنند که تنها به تعداد کمی از آنها نیاز دارند و حتی ممکن است ابدا به هیچکدام از آنها نیاز نداشته باشند. پس از جذب، آنها را در بازار رها کرده و از آنها (چه کار کنند چه نکنند) پول ماهانه می­گیرند و آشکار است که این امر کاملا غلط است و از یک لحاظ مخالف قانون و از لحاظ دیگر ظلم به این کارگران است زیرا ممکن است در بعضی از ماهها نتواند به وجهی که این کفیل از آنا طلب می­کند دست یابند.

پس بر مسلمین واجب است که تقوای خدا را پیشه کنند و رزق را از راههای حلال طلب نمایند تا آنچه که خدا به آنها وعده داده آنجا که می­فرماید:” وَمَنْ يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجًا(٢)وَيَرْزُقْهُ مِنْ حَيْثُ لَا يَحْتَسِبُ ۚ” “و هرکس که از الله بترسد، (الله) راه نجاتی برای او قرار می‌دهد. ( ۳ )و او را از جایی که گمان ندارد روزی می‌دهد”، شامل حال آنها شود.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إذا استقدم الشخص عُمالا للعمل لديه، وقد استغنى عن بعضهم في العمل، وتركهم يعملون في السوق بموجب نسبة يأخذها منهم في الشهر، أو مبلغ مُعَيَّن يأخذه منهم في السنة، هل في ذلك إثم، وهل المبلغ الذي يأخذه منهم حلال أم حرام أفتونا مأجورين؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: إذا أتى الإنسان بعمال فزادوا عن حاجته، فإنه بإمكانه أن يَرُدَّهم إلى ديارهم إذا كانت المدة التي بينه وبينهم قد انتهت، أو يتنازل لهم إلى كفيل آخر حسبما يقتضيه النظام، فإن لم يتمكن من ذلك، فإنه لا يحل له أن يأخذ عليهم نسبة من أعمالهم التي ليس له فيها أثر.

وكثير من الناس – نسأل الله لنا ولهم الهداية- ليس لهم هم إلا الطمع والجشع، فتجدهم يستقدمون عمالا كثيرين لا يحتاجون إلا إلى قليل منهم، وربما لا يحتاجون منهم أحدا أبدا، ويتركونهم في الأسواق، ويضربون عليهم ضريبة كل شهر، سواء عملوا أم لم يعملوا، ولا شك أن هذا غلط مخالف للأنظمة من وجه، وظُلم لهؤلاء العمال من وجه آخر، لأنه ربما يحصل العامل هذه الضريبة التي ضَرَبَها عليه كفيله، وربما لا يُحصِّلُها، فيكون في هذا ظلم له. والواجب على المسلمين أن يتقوا الله – عز وجل – وأن يُجملوا في الطلب وأن يطلبوا الرزق من أبوابه الحلال، حتى يحصل لهم ما وعدهم الله به في قوله: ﴿ وَمَن يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَل لَّهُ مَخْرَجًا وَيَرْزُقَهُ مِنْ حَيْثُ لَا يَحْتَسِبُ ﴾ [الطلاق: ۲ -3].

مطالب مرتبط:

(۴۷۱۳) آیا گرفتن مبلغ اضافه بر حقوق از کارفرما جایز است؟

اگر کاری انجام نداده که هدیه ای به او داده شود، و این کار وی، مزدی دارد که بر شرکت واجب است، او نباید چیزی را قبول کند و همانا این سالم تر و پرهیزکارتر است....

ادامه مطلب …

(۴۷۱۵) آیا دریافت بیعانه از مشتریان در دفاتر املاک جایز است؟

اگر مستأجر پانصد ریال به عنوان بیعانه به شما داد و نیامد و شما از آمدنش مأیوس شدید، پس آن برای شماست، اما مقداری از اجرت آن برای صاحب املاک و صاحب دفتر است،..

ادامه مطلب …

(۴۷۰۷) آیا مجاز است از کارگران تحت کفالت درصدی از سود یا مبلغی ثابت دریافت کنیم؟

جذب کارگر از خارج کشور، در شرایطی که بین واردکننده و بین حکومت (خداوند به حکومت توفیق دهد) شروط معینی وجود داشته باشد:...

ادامه مطلب …

(۴۶۹۷) حکم دریافت دستمزد برای انجام وظایف دینی

پول یا هر چیز دیگری که به ازای انجام عباداتی که نفعشان به غیر می­رسد، به کسی پرداخت می­شوند، به سه دسته تقسیم می­شوند:...

ادامه مطلب …

(۴۷۱۲) آیا پرداخت درصدی به کارگر علاوه بر حقوق ماهیانه جایز است؟

اگر به او اجازه  معامله درصدی با کارگران را دادند پس بر او در این معامه باکی نیست به شرطی که کار را بپذیرد و آنچه که خواسته شده انجام بدهد..

ادامه مطلب …

(۴۷۰۰) آیا آیه ۷۹ سوره بقره شامل کسانی می‌شود که قرآن می‌نویسند و برای آن پول می‌گیرند؟

معنی این آیه این است که: خداوند به کسانی که به او افترای دروغ می­بندند، یعنی به دست خود کلامی نوشته و سپس به مردم می­گویند این از نزد خدا است ...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه