دوشنبه 10 ربیع‌الثانی 1448
۳۰ شهریور ۱۴۰۵
21 سپتامبر 2026

(۴۳۷۹) آیا برای حاجی صحیح است که در ایام حج بیشتر از یک بار عمره کند؟

(۴۳۷۹) سوال: آیا برای حاجی صحیح است که در ایام حج بیشتر از یک بار عمره کند؟

جواب:

برای حاجی مشروع نیست که عمره کند مگر این که عمره‌ی تمتع برای کسی که حج تمتع آمده است انجام دهد یا عمره‌ی قِران در حج ادغام می‌کند اگر حج قران را انجام می‌دهد اما اگر در حج افراد است برای او جایز نیست که بعد از انتهای حج عمره انجام دهد زیرا این در عهد صحابه معروف نبوده و نهایت چیزی که وجود دارد این است که ام المؤمنین عائشه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهَا که از مدینه می‌آمدند قبل از این که به مکه برسند دچار حیض شدند و هنگامی که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم بر او وارد شد او در حال گریه بود سپس رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم را از آنچه برای او رخ داده است با خبر ساخت پس رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به ایشان امر نمود که احرام حج را ببندد پس احرام حج را بست و در احرام ماند تا زمانی که حج او تمام یافت که این‌گونه حج او حج قران گذشت لذا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به او فرمود:«إن طوافك بالبيت و بالصَّفا و المروة، يسَعُكِ لحجِّكَ و عمرَتِك»[۱] : (طواف و سعی بین صفا و مروه‌ی تو برای حج و عمره‌ات کفایت می‌کند): و زمانی که حج را کامل نمود از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم طلب کرد که عمره‌ی مستقلی را انجام دهد همانطور که مردمی که حج تمتع را انجام می‌دهند، عمره‌ی مستقل به جا می‌آوردند لذا به ایشان اجازه دادند که همراه برادرش عبدالرحمن بن ابوبکر رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ به تنعیم برود و عائشه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهَا احرام بست و عبدالرحمن رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ احرام نبست زیرا این نزدشان معروف نبوده پس هر زنی برایش مثل چیزی که برای عائشه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهَا رخ داد، رخ دهد اشکالی ندارد که بعد از حج، عمره کند.

اما در غیر از این صورت، از سنت نمی‌باشد و شایسته نیست که انسان کاری را رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و صحابه انجام ندادند، انجام دهد.


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل يصح للحاج أن يَعْتَمِرَ أكثر من عُمْرَةٍ في أيام الْحَجِّ؟

فأجاب – رحمه الله تعالى -: لا يُشْرَعُ للحاج أن يَعْتَمِرَ إِلا عُمْرَةَ التَّمَتُّع إذا كان متمتعًا، أو عُمْرَةَ القِرَان التي تندمج في الْحَجِّ إذا كان قارنا، أما إذا كان مفردًا فإنه لا يشرع له بعد انتهاء الْحَجِّ أن يأتي بِعُمْرَةٍ، لأن ذلك لم يكن معروفًا في عهد الصحابة رضي الله عنهم، وغاية ما هنالك أن عائشة أم المؤمنين رضي الله عنها حاضت قبل أن تصل إلى مكة وهي قادمة من الْمَدِينَةِ، فدخل عليها النبي -صلى الله عليه وعلى آله وسلم- وهي تبكي، ثم أخبرته بما حصل لها، فأمرها أن تُحرِمَ بِالْحَجِّ، فأحرمت بالحج وبقيت على إحرامها، حتى انتهى الْحَج فأصبحت بذلك قارنة، فقال لها النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم-: «إن طَوَافَكَ بِالْبَيْتِ وبالصَّفَا والْمَرْوَةِ، يَسَعُكِ لَحَجِّكَ وعُمْرَتِكَ»، ولما انقضى الْحَجَّ طلبت من النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم- أن تأتي بِعُمْرَةٍ مستقلة، كما أتى الناس المتمتعون بِعُمْرَةٍ مستقلة، فأذن لها وأخرج معها أخاها عبد الرحمن بن أبي بكر إلى التَّنْعِيمِ، فأحرمت عائشة رضي الله عنها، ولم يُحرم عبد الرحمن، لأن ذلك لم يكن معروفًا عندهم، فأي امرأة حصل لها مثل ما حصل لعائشة، فلا حرج أن تأتي بعُمْرَةٍ بعد الْحَجِّ.

وأما ما عدا هذه الصورة، فإن ذلك ليس من السُّنَّةِ، ولا ينبغي للإنسان أن يفعل شيئا لم يفعله الرسول صلى الله عليه وعلى آله وسلم، ولا الصحابة رضي الله عنهم.

مطالب مرتبط:

(۴۳۴۲) حكم خروج حاجی از منی به بازار در ایام تشریق

حج‌کننده در روز هشتم به منی می‌رود و در صبح روز نهم بیرون می‌آید سپس صبح روز عید برمی‌گردد اما وجود او در روز هشتم در آن‌جا سنت است و واجب نیست و اما وجود او در روز عید و بعد آن است که شب ماندن شب یازدهم و دوازدهم در منی واجب می‌باشد...

ادامه مطلب …

(۴۳۲۵) حکم پوشیدن لباس پیش از ذبح قربانی در حج پس از رمی، طواف و حلق

بله جایز است زیرا انسان هنگامی که در روز عید رمی جمره‌ی عقبه را به جا آورد و سرش را تراشید، تحلل اول صورت گرفته است و برای او جایز است که لباسش را بپوشد...

ادامه مطلب …

(۴۳۸۲) حكم تکرار عمره در رمضان

تکرار عمره در یک سفر از روش رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و اصحابش تا جایی که می‌دانیم نیست و خود رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم هنگامی که مکه را فتح کردند حدود ۲۰ رمضان بود و ۹ روز از رمضان باقی بود که او در مکه باشد اما وارد نشده است که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به تنعیم رفته تا این که عمره کند....

ادامه مطلب …

(۴۲۹۸) حکم ترک وقوف در مشعرالحرام از روی فراموشی

اگر در مزدلفه در هر مکانی از آن شب را گذراندی گناهی بر تو نیست و ضرری به تو نمی‌رساند....

ادامه مطلب …

(۴۳۲۱) حکم خروج از احرام با تقصیر جزئی در روز دهم

آنچه متعلق به کوتاه کردن موی سر می‌باشد از این جهت که فقط قسمت کمی از آن را به خاطر اینکه جهل داشته‌ای کوتاه کرده‌ای و سپس از احرام بیرون آمده‌ای چیزی بر گردنت نمی‌باشد زیرا که جاهل بوده‌ای اما باید سر خود را تمام کوتاه کنی...

ادامه مطلب …

(۴۳۳۴) حکم اقامت در ابطح به‌ جای منی در ایام تشریق به‌ علت ازدحام و نبود مکان

آمدن به منی در روز هشتم است تا صبح روز نهم و این سنت است و واجب نیست ...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه