سه‌شنبه 5 شوال 1447
۴ فروردین ۱۴۰۵
24 مارس 2026

(۴۳۷۹) آیا برای حاجی صحیح است که در ایام حج بیشتر از یک بار عمره کند؟

(۴۳۷۹) سوال: آیا برای حاجی صحیح است که در ایام حج بیشتر از یک بار عمره کند؟

جواب:

برای حاجی مشروع نیست که عمره کند مگر این که عمره‌ی تمتع برای کسی که حج تمتع آمده است انجام دهد یا عمره‌ی قِران در حج ادغام می‌کند اگر حج قران را انجام می‌دهد اما اگر در حج افراد است برای او جایز نیست که بعد از انتهای حج عمره انجام دهد زیرا این در عهد صحابه معروف نبوده و نهایت چیزی که وجود دارد این است که ام المؤمنین عائشه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهَا که از مدینه می‌آمدند قبل از این که به مکه برسند دچار حیض شدند و هنگامی که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم بر او وارد شد او در حال گریه بود سپس رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم را از آنچه برای او رخ داده است با خبر ساخت پس رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به ایشان امر نمود که احرام حج را ببندد پس احرام حج را بست و در احرام ماند تا زمانی که حج او تمام یافت که این‌گونه حج او حج قران گذشت لذا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به او فرمود:«إن طوافك بالبيت و بالصَّفا و المروة، يسَعُكِ لحجِّكَ و عمرَتِك»[۱] : (طواف و سعی بین صفا و مروه‌ی تو برای حج و عمره‌ات کفایت می‌کند): و زمانی که حج را کامل نمود از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم طلب کرد که عمره‌ی مستقلی را انجام دهد همانطور که مردمی که حج تمتع را انجام می‌دهند، عمره‌ی مستقل به جا می‌آوردند لذا به ایشان اجازه دادند که همراه برادرش عبدالرحمن بن ابوبکر رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ به تنعیم برود و عائشه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهَا احرام بست و عبدالرحمن رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ احرام نبست زیرا این نزدشان معروف نبوده پس هر زنی برایش مثل چیزی که برای عائشه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهَا رخ داد، رخ دهد اشکالی ندارد که بعد از حج، عمره کند.

اما در غیر از این صورت، از سنت نمی‌باشد و شایسته نیست که انسان کاری را رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و صحابه انجام ندادند، انجام دهد.


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل يصح للحاج أن يَعْتَمِرَ أكثر من عُمْرَةٍ في أيام الْحَجِّ؟

فأجاب – رحمه الله تعالى -: لا يُشْرَعُ للحاج أن يَعْتَمِرَ إِلا عُمْرَةَ التَّمَتُّع إذا كان متمتعًا، أو عُمْرَةَ القِرَان التي تندمج في الْحَجِّ إذا كان قارنا، أما إذا كان مفردًا فإنه لا يشرع له بعد انتهاء الْحَجِّ أن يأتي بِعُمْرَةٍ، لأن ذلك لم يكن معروفًا في عهد الصحابة رضي الله عنهم، وغاية ما هنالك أن عائشة أم المؤمنين رضي الله عنها حاضت قبل أن تصل إلى مكة وهي قادمة من الْمَدِينَةِ، فدخل عليها النبي -صلى الله عليه وعلى آله وسلم- وهي تبكي، ثم أخبرته بما حصل لها، فأمرها أن تُحرِمَ بِالْحَجِّ، فأحرمت بالحج وبقيت على إحرامها، حتى انتهى الْحَج فأصبحت بذلك قارنة، فقال لها النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم-: «إن طَوَافَكَ بِالْبَيْتِ وبالصَّفَا والْمَرْوَةِ، يَسَعُكِ لَحَجِّكَ وعُمْرَتِكَ»، ولما انقضى الْحَجَّ طلبت من النبي – صلى الله عليه وعلى آله وسلم- أن تأتي بِعُمْرَةٍ مستقلة، كما أتى الناس المتمتعون بِعُمْرَةٍ مستقلة، فأذن لها وأخرج معها أخاها عبد الرحمن بن أبي بكر إلى التَّنْعِيمِ، فأحرمت عائشة رضي الله عنها، ولم يُحرم عبد الرحمن، لأن ذلك لم يكن معروفًا عندهم، فأي امرأة حصل لها مثل ما حصل لعائشة، فلا حرج أن تأتي بعُمْرَةٍ بعد الْحَجِّ.

وأما ما عدا هذه الصورة، فإن ذلك ليس من السُّنَّةِ، ولا ينبغي للإنسان أن يفعل شيئا لم يفعله الرسول صلى الله عليه وعلى آله وسلم، ولا الصحابة رضي الله عنهم.

مطالب مرتبط:

(۴۳۴۵) کم تأخیر رمی روز دوم عید به روز سوم به‌ سبب ازدحام

حکمش این است که کاری که کرده است مشکلی ندارد لذا اگر نتوانستی در روز اول رمی کنی و در روز دوم رمی کردی مشکلی ندارد...

ادامه مطلب …

(۴۳۱۱) حکم وکالت در رمی جمرات به‌ سبب بیماری و ازدحام

روز‌هایی که مریض بودی و همسرت از جانب شما رمی کرده است کفایت می‌کند إن شاء الله اما روزهایی از جانبت رمی ‌کرده و شما مریض نبودی ولی از شلوغی ترسیدی، شلوغی دائمی نیست و در اول وقت است...

ادامه مطلب …

(۴۳۱۰) حکم وکالت در رمی جمرات برای زن باردار

کسی که نمی‌تواند مانند شخص مریض یا زن حامله و مانند آن کسی از جانب او رمی می‌کند و این زنی که گفته شد حامله است رمی کسی از جانب او اشکالی ندارد و إن شاء الله حرجی بر او نیست و رمی او به جا آمده است.....

ادامه مطلب …

(۴۳۷۵) آیا زیارت مسجد النبی شرطی برای قبولی حج است؟

از ضروریات حج نیست که انسان مسجد النبی را زیارت کند و علاقه‌ای حج ندارد و زیارت کردن مسجد رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در هر زمانی ممکن است...

ادامه مطلب …

(۴۲۹۹) آیا ترک مزدلفه در نیمه‌شب برای جلوگیری از ازدحام جایز است؟

اگر که ماه غروب کرد اشکالی ندارد و ماه در شب دهم غایب نمی‌شود مگر اگر این که اکثر شب گذشته باشد و در این حالت اشکالی ندارد که از مزدلفه خارج شده و برای رمی جمره‌ی عقبه به منی برود...

ادامه مطلب …

(۴۳۶۶) آیا طواف وداع در حال حیض صحیح است؟

اگر قبل از طواف وداع دچار حیض شده بود طواف وداع از او ساقط می‌شد اما هنگامی که طواف را شروع کرده است او پاک بوده و در اثنای طواف دچار حیض شده است که به دلیل وجود حیض ادامه‌ی طواف از او ساقط شده است لذا وجوب فدیه بر او آشکار نمی‌باشد....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه