سه‌شنبه 5 شوال 1447
۴ فروردین ۱۴۰۵
24 مارس 2026

(۴۳۳۵) یا ترک ماندن شب‌ در منی به‌ دلیل نبود مکان جایز است؟

(۴۳۳۵) سوال: بعد از برگشتن از عرفه شب ماندن در منی را ترک کردم به این حجت که مکانی را نمی‌یایم، آیا این برایم جایز است؟

جواب:

بعد از برگشتنت از عرفه جایز نیست مگر این که در منی باشی زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به آنجا رفت و به هیچ کس برای ترک از آنجا رخصت نداد مگر به چوپانان و ساقیان آب.

برای حج کننده واجب است بعد از برگشتن از عرفه و مزدلفه در منی باقی بماند و شب را در آنحا بگذراند و برایش جایز نیست که از آن تخلف کند ولی اگر مکانی را در منی نیافت بعد از آن بسیار دقیق به دنبال آن گذشت و نیافت اشکالی ندارد که نزد آخرین خیمه بماند اگر چه خیمه‌ها به مزدلفه و پشت مزدلفه رسیده باشد و نزد آخرین آنها باقی می‌ماند از این جهت که با حجاج همراه بوده و اشکالی ندارد اما بعض از مردم می‌گویند: هنگامی که مکانی در منی نیافتی اشکالی ندارد که شب را در مکه بگذرانی یا هر مکانی دیگر که خواستی زیرا به خاطر وجود عذر شب ماندن در منی ساقط شده است لذا فرض ساقط شده است همانند انسانی که دستش از قسمتی که شستن آن فرض است قطع شده باشد و غسل آن نیز ساقط می‌شود.

بنابراین نظر ما در این مسئله این است که او در کنار آخرین حاجیان قرار گیرد تا این که همه‌ی به صورت واحد یک‌جا جمع باشند و این نظیر کسی است که به مسجد می‍آید و می‌بیند که مسجد پر است و او در خیابان اطراف مسجد که مردم به وهم متصل هستند نماز می‌خواند و در خیابان مردم به صورت جمعی مشغول عبادت هستند و بینشان تفرقه و جدایی نیست.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: بعد العودة من عَرَفَةَ تركت الْمَبِيتَ بِمِنِّى بحجة أنني لم أجد مكانا، هل يجوز لي ذلك أم لا؟ فأجاب رحمه الله تعالى:

لا يجوز لك بعد العودة من عَرَفَةَ إلا أن تكون في منى لأن النبي صلى الله عليه وسلم نَزَلَ فيها، ولم يرخص لأَحَدٍ بترك ذلك، إلا للرعاة أو السقاة.

الواجب على الحاج بعد الرجوع من عَرَفَةَ وَمُزْدَلِفَةَ أَن يبقى في مِنِّى ويبيت بها، ولا يجوز له أن يتخلف عن ذلك، لكن إذا لم يجد مكانا في منى وطلب طلبا حقيقاً دقيقا فلم يجد فلا حرج عليه أن ينزل عند آخر الخيام مهما وصلوا إليه، حتى لو وصلوا إلى مزدلفة وما وراء مزدلفة ونزل في آخرهم بحيث كان مع الحجيج، فإنه لا حرج، فقد كان بعض الناس يقول: إذا لم تجد مكانا في مِنّى فلا حرج عليك أن تَبِيتَ في مَكَّةَ، أو في أي مكان شئت، لأن هذا المكان سقط وجوب المبيت فيه بالتعذر، فسقط الفرض كالإنسان إذا قطعت يده من فوق الفرض، فإنه يسقط عنه غسلها.

فالذي نرى في هذه المسألة: أنه يجب عليه أن يكون في أخريات القوم ليكون نهر الحَجِيج واحدا، وهو نظير من أتى إلى المسجد ووجده ممتلئا بالناس، فإنه يصلي في الشارع الذي حول المسجد ليتصل الناس مع بعضهم بعض والشارع له نظر كبير في اجتماع الناس على العبادة وعدم تفرقهم.

مطالب مرتبط:

(۴۳۸۱) پس از اتمام عمره، آیا می‌توان برای دیگری عمره انجام داد؟

این را سنت نمی‌دانیم بلکه بدعت نیز می‌باشد لذا انسان هنگامی که عمره را به پایان رساند از زمانی که به مکه رسید و این که به تنعیم برود و عمره‌ی دیگری را به جا آورد از روش رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و اصحابش نمی‌باشد....

ادامه مطلب …

(۴۳۴۹) آیا تأخیر در رمی روز اول ایام تشریق تا از بین رفتن شلوغی جایز است؟

آنچه از سنت می‌دانیم این است که رمی جمره‌ی عقبه روز عید از آخر شب عید تا طلوع فجر شب یازدهم می‌باشد ولی برای کسانی کم می‌توانند افضل این است که رمی نکنند تا طلوع خورشید و رمی جمرات ایام تشریق از زوال خورشید است...

ادامه مطلب …

(۴۳۵۶) حکم تأخیر خروج از مکه پس از طواف وداع به سبب استراحت

واجب است که طواف وداع آخرین اموری باشد که انسان انجام می‌دهد...

ادامه مطلب …

(۴۳۸۶) حکم کسی که ارکانی از رکن‌های حج را انجام ندهد چیست؟

هنگامی که یکی از ارکان را به جا نیاورد، از روی حصر باشد یا از روی غیر حصر باشد و معنی حصر: مانعی برای انسان پیش آید  که نتواند حجش را تمام کند....

ادامه مطلب …

(۴۳۷۱) حکم خرید بعد از طواف وداع در حج

ما می‌گوییم: او اینها را قبل از طواف وداع بخرد تا این که آخرین کارش طواف کعبه باشد....

ادامه مطلب …

(۴۳۰۷) حكم رمی جمره خارج از حوض به‌سبب ازدحام سنگ‌ریزه‌ها

انسان هنگامی که رمی جمرات می‌کند، زمانی که یقین حاصل کرد که سنگ‌ریزه‌ها در حوض افتادند، کفایت می‌کند و اگر چه از حوض بغلطد....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه