چهارشنبه 19 ذیقعده 1447
۱۶ اردیبهشت ۱۴۰۵
6 می 2026

(۳۹۹۹) حکم ترتیب روزه‌های قضا و شش روز شوال

(۳۹۹۹) سوال: آیا انجام قضای روزهایی از رمضان که از من فوت شده به همراه روزه‌ی شش روز از شوال، جایز است یا این که ابتدا شش روز را روزه بگیرم و سپس قضای روزه‌های رمضان را انجام دهم؟

جواب:

باید قضای روزه‌ی رمضان را قبل از روزه‌ی شوال انجام دهید؛ زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمود: «من صام رمضان ثم أتبعه ستا من شوال»[۱] : (هر کس رمضان را روزه بگیرد سپس شش روز از شوال را به دنبال آن روزه بگیرد…). این در حالی است که روزه گرفتن به دنبال رمضان فقط در صورتی ممکن است که شخص روزه‌های رمضان را کامل کرده باشد.بنابراین واجب است ابتدا روزه‌ی قضا را تمام کند سپس روزه‌ی نفل شوال را بگیرد. اگر بدون عذر، قضای روزه‌هایش را تا بعد از شوال به تأخیر بیاندازد سپس قضا را انجام دهد و بعد از آن، شش روز را روزه بگیرد، پاداش روزه‌ی نفل شوال را ندارد؛ زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم این روزه را با این فرمایش، مقید و مشروط نمود: «أتبعه ستاً من شوال» : (به دنبال آن، شش روز از شوال را روزه بگیرد)؛ اما اگر بنا بر عذر شرعی، قضای رمضان را به تأخیر بیاندازد: مثل زنی که در ماه رمضان، در حالت نفاس باشد و در اواسط شوال که پاک شود قضا را شروع می‌کند. این زن، تنها زمانی قضا را به پایان می‌رساند که ماه شوال تمام شده باشد لذا اگر شش روز را بعد از شوال روزه بگیرد، پاداش آن روزه‌ی نفل را دریافت خواهد کرد زیرا روزه‌ی شوال را به خاطر عذر شرعی به تأخیر انداخته است.


۱- تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل يجوز قضاء الأيام التي فاتتني من رمضان مع أيام الستة، أم أصوم الستة ثم بعدها قضاء الأيام التي لم أصمها في رمضان؟

فأجاب رحمه الله تعالى: لا بد من قضاء رمضان قبل صيام الأيام الستة؛ لأن النبي صلى الله عليه وسلم يقول: «مَنْ صَامَ رَمَضَانَ، ثُمَّ أَتْبَعَهُ سِنًّا مِنْ شَوَّالٍ» ولا يمكن إتباع رمضان إلا بتمام أيامه فيجب أولا صيام القضاء ثم صيام الأيام الستة من شوال، ولكن لا بد أن تكون الأيام الستة في شوال، فلو أخر القضاء عن شوال بدون عذر ثم قضى، ثم صام الأيام الستة لم يحصل على أجرها؛ لأن النبي صلى الله عليه وسلم قيده بقوله: «أتبعه ستا من شوال».

أما إذا أخر قضاء رمضان لعذر ، مثل أن تكون المرأة نفساء في رمضان، وتطهر مثلا في أثناء شوال، وتبدأ بالقضاء، فهي لن تنتهي منه إلا بعد خروج شوال، فإذا صامت الستة بعد قضاء رمضان حصل لها ثوابها؛ لأنها أخرتها لعذر.

مطالب مرتبط:

(۴۰۱۸) حکم روزه گرفتن روز جمعه در ایام مستحب و تقارن با عبادات دیگر

این سخن که روزه گرفتن در روز جمعه مكروه می‌باشد، صحيح است اما به صورت مطلق نیست؛ کراهت روزه گرفتن روز جمعه برای کسی است که نیت روزه‌ گرفتن جمعه را داشته باشد و فقط جمعه را روزه بگیرد...

ادامه مطلب …

(۴۰۱۷) علت نهی از روزه گرفتن در روز جمعه به تنهایی

حکمت نهي از اختصاص روز جمعه به روزه گرفتن، این است که جمعه عيد هفته است لذا یکی از اعیاد شرعی سه‌گانه به شمار می‌رود؛ در اسلام، سه عید وجود دارد: عيد فطر رمضان، عيد قربان و عید هفته که همان روز جمعه است. بنابراین از اختصاص روز جمعه به روزه گرفتن بدین خاطر نهی شده است...

ادامه مطلب …

(۴۰۱۲) آیا تمام روزهای دهه‌ی اول ذي الحجه به جز روز دهم که عید است، روزه گرفته می‌شود؟

بله، این دهه‌ از روز اول ذي الحجه تا روز نهم روزه گرفته می‌شود که روز نهم، آخرین روز و روز عرفه است...

ادامه مطلب …

(۴۰۰۱) حکم روزه‌ی شش روز شوال قبل از تکمیل قضای رمضان

شایسته است که شخص، فرض را قبل از نفل انجام دهد. مشروع درباره‌ی چنین فردی که روزه‌ی قضا دارد، این است که ابتدا قضا را انجام دهد سپس روزه‌ی نفل بگیرد...

ادامه مطلب …

(۳۹۶۷) حکم افطار روزه‌ی نفل برای همراهی با دیگران

جایز است و ایرادی ندارد؛ زیرا کسی که روزه‌ی نفل می‌گیرد، اختیار دارد که روزه‌اش را کامل نماید یا باطلش کند اما بهتر است که آن ‌را کامل نماید و فقط در صورت وجود هدف و منظور صحيح، آن ‌را باطل نماید.....

ادامه مطلب …

(۴۰۲۴) آیا درست است که هر کس سه روز از هر ماه را روزه بگیرد، گویا تمام سال را روزه گرفته است؟

صحيح است، هر عمل صالح و نیک، ده برابر می‌شود لذا روزه گرفتن سه روز، برابر با سی روز می‌شود؛ بنابراین کسی که سه روز از هر ماه را روزه بگیرد گویا تمام سال را روزه گرفته است....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه