یکشنبه 12 رمضان 1447
۱۰ اسفند ۱۴۰۴
1 مارس 2026

(۳۸۷۴) حکم مبالغه در مضمضه در هنگام روزه‌داری

(۳۸۷۴) سوال: در یکی از روزهای ماه رمضان در انجام وضو برای نماز عصر، مبالغه کردم و اندکی آب به حلقم رسید. من به آن توجهی نکردم و این اتفاق هنگام مضمضه و بدون ‌اختیار رخ داد. درباره‌ی این مسئله سؤال کردم و گفتند: در این مورد گناهی بر تو نیست و باید روزه‌ات را تا شب کامل کنی. من نیز روزه‌ام را کامل کردم. در این باره چه کاری باید انجام دهم؟ آیا روزه‌ام کامل است یا باطل شده است؟ با توجه به این که رسیدن آب به حلقم از روی قصد نبود.

جواب:

روزه‌ات صحيح است؛ زیرا آب را فقط به خاطر مضمضه وارد دهانت کرده‌ای، نه برای این ‌که به گلویت برسد. اگر آب، بی‌اختیار به گلویت رسید، روزه‌ات با آن باطل نمی‌شود اما شایسته نیست که در حال روزه، در مضمضه (شستن دهان) و استنشاق (شستن بینی) مبالغه و زیاده‌روی کنی؛ زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به لقيط بن صبره رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ فرمود: «وَبالِغ في الاستنشاق إلا أن تكون صائماً»[۱] : (در استنشاق و شستن بینی، مبالغه کن، مگر این که روزه‌دار باشی). مانند کسی ‌که آب یا چیز دیگری را با شلنگ و… بمکد و مقداری از آن به شکمش فرو رود، در این صورت روزه‌اش باطل نیست زیرا بی‌اختیار بوده است.


۱-تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: في يوم من أيام شهر رمضان بالغتُ في وضوئي لصلاة العصر ، فنزل شيء قليل من الماء إلى جوفي وأنا غير مبال بذلك، وقد حصل بدون إرادتي وكان ذلك أثناء المضمضة، فسألتُ عن ذلك فقيل لي: لا شيء عليك في هذا، ويجب عليك إتمام صومك إلى الليل. فأتممت صومي، فماذا يجب عليَّ في هذه الحالة؟ فهل تم صومي أم بَطَل ؟ عِلْمًا بأنني – كما قلتُ غير قاصد لذلك؟

فأجاب -رحمه الله تعالى -: صيامك صحيح؛ لأنك إنما أدخلت الماء إلى فمك من أجل المضمضة، وليس من أجل أن يصل إلى جوفك، فإذا وصل بغير إرادة منك فإنك لا تُفطر به، ولكن لا ينبغي لك أن تبالغ لا في المضمضة، ولا في الاستنشاق، وأنت صائم؛ لقول النبي صلى الله عليه وسلم للقيط بن صَبْرة: «وَبَالِغُ فِي الِاسْتِنْشَاقِ إِلَّا أَنْ تَكُونَ صَائِمًا». ومثل ذلك لو أن أحدا جلب الماء بالخرطوم أو نحوه، ووصل شيء منه إلى بطنه، فإنه لا يُفطر به؛ لأن ذلك بغير إرادته.

مطالب مرتبط:

(۳۸۸۹) حکم کامل نکردن کفاره روزه ماه رمضان

اگر این فرد به یک ماه روزه اکتفا کرده، از وی پذیرفته نیست و باید دوباره از نو شروع کند؛ زیرا اگر ادامه دهد و روزه‌های قبلی را از سر بگیرد، شرط پیاپی بودن عملی نمی‌شود در حالی‌ که پیاپی بودن، شرط است....

ادامه مطلب …

(۳۸۶۸) حکم روزه در صورت احتلام در ماه رمضان

غسل می‌کند، روزه‌اش را به پایان می‌رساند و چیزی بر وی لازم نیست؛ زیرا احتلام که با انزال منی همراه باشد، روزه را باطل نمی‌کند زیرا بی‌اختیار رخ می‌دهد....

ادامه مطلب …

(۳۸۴۶) حکم استفاده از خوشبوکننده دهان برای روزه‌دار

خوشبوکننده‌ی دهان در صورتی که دارای ذراتی که با رسیدن آن‌ها به معده، روزه باطل می‌شود نباشد، ایرادی ندارد اما اگر دارای چنین ذراتی باشد استفاده از آن برای روزه‌دار، جایز نیست....

ادامه مطلب …

(۳۸۴۰) حکم تزریق آمپول تقویتی برای روزه‌دار

تزریق آمپول تقویتی که فرد روزه‌دار را از خوردن و نوشیدن بی‌نیاز کند، جایز نیست مگر در مواقع اضطراری که در این حالت، تزریق می‌کند و باید قضای آن روزه را به جا آورد.....

ادامه مطلب …

(۳۸۵۸) حکم استفراغ عمدی در حالت روزه‌داری

اگر نمی‌دانستی که این کار روزه‌ات را باطل می‌کند، قضای روزه بر تو واجب نیست زیرا از روی جهل و ناآگاهی روزه‌ات را باطل کرده‌ای و کسی ‌که از روی ناآگاهی یک باطل ‌کننده‌ را انجام دهد، روزه‌اش باطل نمی‌شود؛ اما اگر می‌دانستی که استفراغِ عمدی، موجب باطل شدن روزه می‌شود، گناه‌کار هستی و باید قضای روزه‌ات را انجام دهی...

ادامه مطلب …

(۳۸۷۵) حکم مضمضه در ماه رمضان

مضمضه (شستن دهان و چرخاندن آب در آن) در وضو و غسل، واجب است و فرقی ندارد که در رمضان یا غیر رمضان باشد و این که شخص، روزه‌دار باشد یا در حال روزه نباشد. برای انسان جایز نیست که در انجام آن، خلل وارد کند اما روزه‌‌دار نباید در انجام آن مبالغه و زیاده‌روی کند....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه