یکشنبه 20 شعبان 1447
۱۹ بهمن ۱۴۰۴
8 فوریه 2026

(۳۷۹۲) قضای روزه‌های فوت‌شده و تکلیف شرعی در قبال آن

(۳۷۹۲) سوال: الحمدلله جوانی پایبند به دین هستم اما خود را بی‌عیب نمی‌دانم. روزه گرفتن چند روز از رمضان سال‌های گذشته بدون عذر از من فوت شده و آن را روزه نگرفته‌ام. البته تعداد آن روزها را نمی‌دانم. اکنون که الحمدلله پایبند شده‌ام، می‌خواهم که مسئولیت روزه‌ی آن چند روز را از دوشم بردارم؛ لطفا توضیح دهید که چه کاری باید انجام دهم.

جواب:

ابتدا به برادرمان بابت این که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بر وی منت نهاده و بعد از کج‌روی به وی استقامت و هدایت بخشیده است تبریک می‌گویم. از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌خواهم وی را ثابت‌قدم بگرداند و از فضلش به وی ببخشد. خوشا به حالش که چنین نعمتی نصیبش شده است لذا باید بر آن پایبند باشد و باید از هر چیزی که آن را خدشه‌دار یا در آن خلل ایجاد کند دوری کند. پوشیده نیست که چنین جوانی دوستانی از گذشته دارد که او را به سوی هوا و هوس دعوت می‌کنند لذا باید از آنان پرهیز نماید، دوری گزیند و در مقابل اذیت و آزاری که به او می‌رسانند صبر داشته باشد زیرا شاید وی را اذیت کرده و به او بگویند: تو تندرو و سخت‌گیر هستی! چه چیزی تو را از راه اول برگردانده است؟ و چنین جملاتی که نادانان می‌گویند؛ اما وی باید از آنان دوری کند، در مقابل اذیت و آزاری که به او می‌رسانند صبر داشته باشد و دوستان بهتری برای خود برگزیده و جایگزین آنان قرار دهد.

در مورد روزه‌ها و نمازهایی که از وی فوت شده و آن را ترک کرده است باید بداند که توبه، گذشته را پاک می‌کند و نیاز به قضای نماز و روزه‌های فوت شده نیست. بر وی واجب است به اصلاح حال خویش بپردازد، عمل صالح و شایسته انجام دهد، به پاداش پروردگارش امید داشته باشد و از عذابش بترسد که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ نیز گذشته را می‌آمرزد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: أنا شاب ملتزم، والحمد لله، ولا أُزكّي نفسي، وقد فاتتني أيام من رمضان في السنوات الماضية لم أصمها، وبدون عذر، والآن بعد أن هداني الله عز وجل، وأحمد الله على ذلك، أريد أن تبرأ ذمتي من هذه الأيام، فماذا أفعل، علما بأنني لا أعرف عدد هذه الأيام؟

فأجاب رحمه الله تعالى: أولا أُهنّى أخانا بما من الله به عليه من الاستقامة بعد الاعوجاج، وأسأل الله تعالى أن يُثبته على ذلك، ويَزِيده من فضله، وهنيئا له بهذا فَلْيثبت عليه، وليتجنَّب كل شيء يخدِشُه أو ينقصه، ومن المعلوم أن مثل هذا الشاب يكون له أصحاب مِن قَبْلُ يدعونه إلى الهوى، فليتجنب هؤلاء الأصحاب، وليبتعد عنهم، وليصبر على أذاهم؛ فإنهم قد يؤذونه، فقد يقولون له: أنت مُتشدّد، أنت متزمت، ما الذي صرفك عن طريقك الأولى؟ وما أشبه ذلك، مما يقع من السفهاء، لكن ليتجنبهم، وليصبر على أذاهم، وليستبدل بهم خيرا منهم.

أما ما مضى عليه من الصيام والصلاة مما تركه فإن التوبة تهدم ما قبلها، وليس عليه قضاء ما فات عليه أن يصلح حاله، ويعمل عملا صالحا، ويرجو ثواب رَبِّه، ويخاف عذابه، وعفا الله عما سلف.

مطالب مرتبط:

(۳۸۰۷) حکم روزه نگرفتن به علت عمل جراحی

تا وقتی توان روزه گرفتن را نداری، تکلیفی بر تو نیست حتی اگر این ناتوانی ادامه یابد....

ادامه مطلب …

(۳۷۸۳) حکم کسی که چند ماه رمضان در سال‌های گذشته روزه نگرفته

دیدگاه برتر و راجح این است که قضا لازم نیست. این به معنای تخفیف و نرمی با این شخص نیست بلکه سخت‌گیری بر وی است! زیرا حتی اگر قضا را به جا آورد نیز هرگز از وی پذیرفته نمی‌شود ...

ادامه مطلب …

(۳۸۰۴) احکام آیه فدیه و روزه در سوره بقره

معنای این آیه‌ی کریمه این است که الله جَلَّ‌جَلَالُهُ در آغاز که روزه را فرض نمود، به روزه‌دار حق انتخاب داد که روزه بگیرد یا غذا دهد ....

ادامه مطلب …

(۳۷۶۴) فضیلت‌ ماه رمضان و وظایف مسلمانان در این ماه مبارک

الله این ماه را ویژه قرار داده چنان که روزه گرفتنش را بر این امت فرض نموده و روزه‌ی آن را یکی از ارکان اسلام قرار داده است

ادامه مطلب …

(۳۷۹۳) حکم اختلاف سرزمین‌ها در شروع روزه رمضان

علما در این باره اختلاف ‌نظر دارند که اگر دخول ماه رمضان در کشوری ثابت شد، آیا حکمش درباره‌ی تمام کشورهای اسلامی ثابت می‌شود یا مخصوص همان کشور است....

ادامه مطلب …

(۳۸۰۲) آیا درست است که روزه‌دار می‌تواند تا زمان شنیدن عبارت (لا إله إلا الله) در اذان، بخورد و بنوشد؟

خیر، صحيح نیست؛ بلکه وقتی اطمینان داریم که مؤذن به محض طلوع فجر، اذان می‌گوید، همین که اذان شروع شد، واجب است از خوردن و نوشیدن دست بکشیم....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه